magazyn lewicy katolickiej

Rozmawiajmy o apostazji bez infantylizacji

Historie o apostazji powinny jeszcze mocniej sk┼éoni─ç nas do nazywania i bezwzgl─Ödnego zwalczania przemocy, kt├│ra jest obecna w Ko┼Ťciele.
Rozmawiajmy o apostazji bez infantylizacji
ilustr.: Julia Tyszka

Czytanie i s┼éuchanie historii os├│b, kt├│re pomimo g┼é─Öbokiej niegdy┼Ť wiary dzi┼Ť decyduj─ů si─Ö na odej┼Ťcie z Ko┼Ťcio┼éa, bywa przyt┼éaczaj─ůce. Opowie┼Ťci o odchodzeniu to cz─Östo przejmuj─ůce narracje o przemocy, kryzysie zaufania do instytucji Ko┼Ťcio┼éa i jego poszczeg├│lnych cz┼éonk├│w, a tak┼╝e o l─Öku przed samotno┼Ťci─ů i pustk─ů. Niezale┼╝nie od tego, czy sami w Ko┼Ťciele zostajemy, czy niekoniecznie, potrzebujemy pilnie nauczy─ç si─Ö rozmawia─ç o ko┼Ťcielnych exodusach.

#zostajenaskale upupia do┼Ťwiadczenia

Badacze zajmuj─ůcy si─Ö psychologi─ů rozwojow─ů zwracaj─ů uwag─Ö na to, ┼╝e psychospo┼éeczny rozw├│j dziecka mo┼╝e zosta─ç powa┼╝nie zaburzony, je┼Ťli rodzice lub opiekunowie nie dostrzegaj─ů i nie odzwierciedlaj─ů jego emocji. W doros┼éym ┼╝yciu poczucie braku zrozumienia naszych emocji bywa mniej szkodliwe w skutkach (bo nasza osobowo┼Ť─ç jest ju┼╝ ukszta┼étowana), ale wci─ů┼╝ jest frustruj─ůce i utrudniaj─ůce budowanie relacji. Kiedy p┼éaczemy z ┼╝alu ÔÇô niezale┼╝nie od tego, czy mamy lat pi─Ö─ç, czy pi─Ö─çdziesi─ůt ÔÇô potrzebujemy raczej przytulenia ni┼╝ tego, by kto┼Ť opowiada┼é nam dowcip. Analogicznie ÔÇô kiedy kto┼Ť dzieli si─Ö publicznie trudnymi do┼Ťwiadczeniami zwi─ůzanymi z tym, ┼╝e odchodzi z jakiejkolwiek wa┼╝nej dla niego grupy, to ┼éatwo sobie wyobrazi─ç, ┼╝e potrzebna mu b─Ödzie przestrze┼ä do opowiedzenia swojej historii, a nie natychmiastowe wype┼énianie tej┼╝e przestrzeni w┼éasnymi refleksjami.

Niestety, pierwszym b┼é─Ödem, jaki widoczny jest w ┼Ťwiecie internetowym w kontek┼Ťcie reagowania na opowie┼Ťci o odej┼Ťciu z Ko┼Ťcio┼éa, jest nachalne prezentowanie ÔÇ×w┼éasnego punktu widzeniaÔÇŁ przez osoby, kt├│re wci─ů┼╝ s─ů w Ko┼Ťciele. I tak odpowiedzi─ů na obecny na instagramie hasztag #tezodchodze, kt├│rym r├│┼╝ne osoby oznacza┼éy posty z opowie┼Ťciami o rozstaniu z katolicyzmem, sta┼é si─Ö znacznik #zostajenaskale. Inne osoby zaanga┼╝owane w Ko┼Ťci├│┼é pod oryginalnym hasztagiem zacz─Ö┼éy dzieli─ç si─Ö swoimi pozytywnymi do┼Ťwiadczeniami z Ko┼Ťcio┼éem, a znana katolicka influencerka napisa┼éa post o modzie na apostazj─Ö i o rzekomym namawianiu do tego innych ÔÇô sama siebie postawi┼éa za┼Ť w opozycji, opisuj─ůc wdzi─Öczno┼Ť─ç wobec os├│b, kt├│re pomaga┼éy jej rozwija─ç wiar─Ö.

Nie ma niczego niew┼éa┼Ťciwego w dzieleniu si─Ö w┼éasnymi pozytywnymi do┼Ťwiadczeniami z Ko┼Ťcio┼éem. Nie jest niczym szkodliwym publiczne przyznawanie, ┼╝e pomimo r├│┼╝nych rozterek postanawiamy w nim zosta─ç. Ka┼╝da katoliczka i ka┼╝dy katolik mo┼╝e (a wed┼éug doktryny nawet powinien) m├│wi─ç o swojej wierze i przyznawa─ç si─Ö do bycia cz─Ö┼Ťci─ů wsp├│lnoty ÔÇô jednak sugerowanie osobom odchodz─ůcym, ┼╝e przesadzaj─ů, ┼╝e widocznie spotka┼éy za ma┼éo ÔÇ×fajnych ksi─Ö┼╝yÔÇŁ albo ┼╝e dzia┼éaj─ů pod wp┼éywem mody (sic!) jest rodzajem upupiania prze┼╝y─ç innych ludzi ÔÇô i to nierzadko prze┼╝y─ç traumatycznych.

Odej┼Ťcie nie jest tryumfem

Szkodliwe ÔÇô a nawet przemocowe ÔÇô wydaje si─Ö tak┼╝e ocenianie dotychczasowej wiary i zaanga┼╝owania religijnego os├│b, kt├│re z Ko┼Ťcio┼éa odesz┼éy b─ůd┼║ si─Ö od niego zdystansowa┼éy. Wypowiedzi w rodzaju ÔÇ×nigdy naprawd─Ö nie wierzy┼ée┼Ť, skoro teraz odchodziszÔÇŁ s─ů deprecjonuj─ůce i mog─ů by─ç bolesne dla kogo┼Ť, kto przez pewien czas w swoim ┼╝yciu postrzega┼é Ko┼Ťci├│┼é jako sw├│j dom i trzyma┼é si─Ö ÔÇô czasami neurotycznie ÔÇô jego nauczania.

Ale niepokoj─ůca jest tak┼╝e narracja tryumfalistyczna, zgodnie z kt├│r─ů odej┼Ťcie z Ko┼Ťcio┼éa jest wyzwoleniem si─Ö, ÔÇ×przejrzeniem na oczyÔÇŁ b─ůd┼║ ÔÇ×doro┼Ťni─ÖciemÔÇŁ. Tego rodzaju komentarze ze strony os├│b nieuto┼╝samiaj─ůcych si─Ö z Ko┼Ťcio┼éem nie tylko przyczyniaj─ů si─Ö do tworzenia dychotomii mi─Ödzy wierz─ůcymi i niewierz─ůcymi, ale tak┼╝e bywaj─ů podeptaniem wra┼╝liwo┼Ťci cz┼éowieka, kt├│ry w┼éa┼Ťnie dokona┼é wa┼╝nego dla siebie wyboru. W ÔÇ×dyskursie exodusuÔÇŁ pojawia si─Ö tak┼╝e tendencja do zawstydzania os├│b, kt├│re w Ko┼Ťciele pozostaj─ů. Retoryczne pytania zadawane przez osoby zra┼╝one do katolicyzmu: ÔÇ×co si─Ö jeszcze musi sta─ç, ┼╝eby┼Ť odszed┼é z tej instytucji?ÔÇŁ stanowi─ů rodzaj psychologicznej presji. Wyobra┼╝am sobie, ┼╝e takie wypowiedzi maj─ů na celu roz┼éadowanie emocji, ale tego rodzaju zabiegi nie s┼éu┼╝─ů ani cz┼éonkom Ko┼Ťcio┼éa, ani tym, kt├│rzy z niego wychodz─ů.

Stosowana sztuka czu┼éo┼Ťci

Rozmowy o apostazji prawdopodobnie nigdy nie b─Öd─ů dla nas ┼éatwe ÔÇô z punktu widzenia Ko┼Ťcio┼éa mamy do czynienia z rozstaniem, natomiast od strony psychologicznej odej┼Ťcie od Ko┼Ťcio┼éa cz─Östo wi─ů┼╝e si─Ö z doznaniem ze strony jego przedstawicieli krzywdy i niezrozumienia. W opowie┼Ťciach o odchodzeniu pojawia si─Ö wiele trudnych emocji ÔÇô dlatego niezale┼╝nie od naszej przynale┼╝no┼Ťci wyznaniowej odpowiedni─ů reakcj─ů na czyje┼Ť odej┼Ťcie od Ko┼Ťcio┼éa powinno by─ç rozumiej─ůce s┼éuchanie i czu┼ée towarzyszenie danej osobie w procesie, w kt├│rym si─Ö znajduje. Je┼Ťli mamy tak─ů potrzeb─Ö, mo┼╝emy mie─ç nadziej─Ö, ┼╝e dana osoba wr├│ci. Mo┼╝emy te┼╝ ÔÇô je┼Ťli sami jeste┼Ťmy poza Ko┼Ťcio┼éem ÔÇô czu─ç ulg─Ö, ┼╝e odesz┼éa. S┼éuchacz tak┼╝e ma prawo do emocji. Jednak ani zagadywanie uczu─ç drugiej strony opowie┼Ťciami o ÔÇ×fajnych ksi─Ö┼╝achÔÇŁ, ani s┼éowa typu ÔÇ×wreszcie!ÔÇŁ nie s─ů na miejscu. O wiele zdrowsze jest przypomnienie osobie odchodz─ůcej lub rozwa┼╝aj─ůcej tak─ů opcj─Ö, ┼╝e nadal jeste┼Ťmy dla niej i ch─Ötnie z ni─ů porozmawiamy, a to, co czuje i my┼Ťli, jest wa┼╝ne.

Historie o apostazji powinny jeszcze mocniej sk┼éoni─ç nas do nazywania i bezwzgl─Ödnego zwalczania przemocy, kt├│ra jest obecna w Ko┼Ťciele. Zabawa w chowanego wypycha wiele os├│b ze wsp├│lnoty i powa┼╝nie je okalecza. Najwy┼╝szy czas j─ů zako┼äczy─ç.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś