fbpx Wesprzyj nas!

magazyn lewicy katolickiej

Szekspir znaczy wolno艣膰

Paolo i Vittorio Taviani do swojego najnowszego filmu "Cezar musi umrze膰" zaanga偶owali wi臋藕ni贸w w艂oskiej plac贸wki o zaostrzonym rygorze 鈥 Rebibbia: cz艂onk贸w Camorry, morderc贸w, sprawc贸w rozboj贸w z broni膮 w r臋ku, przest臋pc贸w uwik艂anych w narkobiznes.


鈥濱 ty przeciwko mnie, Brutusie?鈥 鈥 te s艂owa zna chyba ka偶dy. Jednak zupe艂nie inaczej zabija na scenie ten, kto zabija艂 w rzeczywisto艣ci.
 
Bracia Paolo i Vittorio Taviani do swojego najnowszego filmu (nagrodzonego Z艂otym Nied藕wiedziem na MFF w Berlinie) zaanga偶owali wi臋藕ni贸w w艂oskiej plac贸wki o zaostrzonym rygorze 鈥 Rebibbia: cz艂onk贸w Camorry, morderc贸w, sprawc贸w rozboj贸w z broni膮 w r臋ku, przest臋pc贸w uwik艂anych w narkobiznes. Skazanych na do偶ywocia lub wieloletnie odosobnienie. To oni wyst臋puj膮 w wi臋ziennej inscenizacji 鈥濲uliusza Cezara鈥 Williama Szekspira.
Punktem wyj艣cia jest casting, podczas kt贸rego osadzeni indywidualnie odgrywaj膮 scenki zaproponowane przez re偶ysera. Nieliczni szcz臋艣liwcy zostaj膮 wybrani do spektaklu. Zaczynaj膮 uczy膰 si臋 swoich kwestii, wsp贸lnie odczytuj膮 sztuk臋 z podzia艂em na role, w ko艅cu przechodz膮 do pr贸b w艂膮czaj膮cych mimik臋 i ruch sceniczny. W nudnych 鈥 jak niekt贸rym wydawa艂o si臋 w czasach szkolnych 鈥 s艂owach Szekspira odkrywaj膮 prawd臋 o sobie i analogie do swoich prze偶y膰. Z wolna uto偶samiaj膮 si臋 z odgrywanymi przez siebie postaciami. Nie wszystko idzie jednak jak z p艂atka. Do g艂osu dochodz膮 czasem bolesne wspomnienia; innym razem na jaw wychodz膮 prywatne zatargi mi臋dzy wi臋藕niami, kt贸re musz膮 zosta膰 odsuni臋te na dalszy plan dla dobra przedstawienia. W sztuce skaza艅cy odnajduj膮 r贸wnie偶 namiastk臋 prawdziwej wolno艣ci. Wolno艣ci w艣r贸d mur贸w, kt贸re b臋d膮 ich ogranicza艂y jeszcze przez lata. Namiastk臋, bo wyzwolenie trwa p贸ty, p贸ki brzmi膮 s艂owa Szekspira.
 
Mimo dokumentalnej otoczki, film nie jest dokumentem w 艣cis艂ym tego s艂owa znaczeniu. Sceny z udzia艂em wi臋藕ni贸w ucz膮cych si臋 tekstu i przygotowuj膮cych si臋 do spektaklu s膮 inscenizowane. Akcja rozgrywa si臋 na kilku p艂aszczyznach. Jedn膮 stanowi rzeczywisto艣膰 przedstawiona w filmie, kt贸r膮 bierzemy za stricte dokumentaln膮; ogl膮damy obraz oczami naiwnego odbiorcy, uznajemy go za prawdziwy. Drug膮 stanowi inscenizowanie scen, w kt贸rych kryje si臋 prawda; inscenizowanie nauki kwestii, odgrywania r贸l, ruchu scenicznego 鈥 przygotowa艅 do spektaklu. Rzeczywisto艣膰 i fikcja przeplataj膮 si臋 na ekranie, a widzowie nie s膮 w stanie odr贸偶ni膰, co jest fabu艂膮, a co dokumentem. I tu kryje si臋 trzecia p艂aszczyzna. Odbiorca si艂膮 rzeczy musi zacz膮膰 poszukiwa膰 fragment贸w prawdy przys艂oni臋tych inscenizacj膮; dr膮偶y膰 stany ducha aktor贸w-naturszczyk贸w. Bo nie w Szekspira ka偶膮 nam si臋 wczu膰 bracia Taviani, a w skaza艅c贸w.
Zadaniem widza jest przebrni臋cie labiryntu wybudowanego przez tw贸rc贸w i odnalezienie w nim siebie. To nie tania przypowie艣膰 o tym, 偶e powinni艣my ceni膰 wolno艣膰, o kt贸rej zapominamy, p贸ki jej nie stracimy. Nie jest to r贸wnie偶 apologia wi臋藕ni贸w, kt贸rzy mieliby by膰 nies艂usznie skazani lub nies艂usznie przetrzymywani za kratami, mimo 偶e ju偶 si臋 zresocjalizowali. Wi臋zienie w filmie 鈥濩ezar musi umrze膰鈥 jest przeciwie艅stwem hollywoodzkich zak艂ad贸w karnych. Smutne, ciche, po brzegi wype艂nione marazmem. W czarno-bia艂ej tonacji. Teatr to jedyna forma urozmaicenia codziennej monotonii. Trud przygotowa艅 wie艅czy unikalny przeb艂ysk wolno艣ci 鈥 kolorowe wystawienie dramatu. Kontakt ze 艣wiatem zewn臋trznym; kontakt ze sztuk膮; kontakt, kt贸rego pod艣wiadomie szuka ka偶dy z nas.
 

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Od ponad 15 lat tworzymy jedyny w Polsce magazyn lewicy katolickiej i budujemy 艣rodowisko zaanga偶owane w walk臋 z podzia艂ami religijnymi, politycznymi i ideologicznymi. Robimy to tylko dzi臋ki Waszemu wsparciu!
Ko艣ci贸艂 i lewica si臋 wykluczaj膮?
Nie 鈥 w Kontakcie 艂膮czymy lewicow膮 wra偶liwo艣膰 z katolick膮 nauk膮 spo艂eczn膮.

I u偶ywamy plik贸w cookies. Dowiedz si臋 wi臋cej: Polityka prywatno艣ci. zamknij