Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Dargiewicz: Czas doceni─ç piel─Ögniarki

Nie ma zainteresowania zawodem, bo p┼éace s─ů bardzo niskie i od lat nie robi si─Ö nic, by sytuacja uleg┼éa zmianie. ┼Ürodowisko piel─Ögniarek i po┼éo┼╝nych dostrzega ten dramat, bo spotyka si─Ö z pacjentami, pracuje, i widzi od lat, ┼╝e jest nas za ma┼éo.
Dargiewicz: Czas doceni─ç piel─Ögniarki
ilustr.: Ania Libera

23 wrze┼Ťnia Og├│lnopolski Zwi─ůzek Zawodowy Piel─Ögniarek i Po┼éo┼╝nych zawar┼é porozumienie z ministrem zdrowia prof. Marianem Zembal─ů, w kwestii podwy┼╝ek dla piel─Ögniarek. Maj─ů one wynie┼Ť─ç 400 z┼é do miesi─Öcznej pensji przez najbli┼╝sze cztery lata. Porozumienie to jest efektem prac OZZPiP i silnych nacisk├│w na rz─ůd. Publikujemy wywiad z pani─ů Lucyn─ů Dargiewicz, szefow─ů OZZPiP, kt├│ry przeprowadzili┼Ťmy jeszcze przed podpisaniem porozumienia, a po protestach piel─Ögniarek 10 wrze┼Ťnia.

ZUZANNA MORAWSKA, STANIS┼üAW ZAKROCZYMSKI: Jak wygl─ůda przeci─Ötny dzie┼ä pracy piel─Ögniarki w Polsce? Przychodzi do pracy do szpitala iÔÇŽ

LUCYNA DARGIEWICZ: przede wszystkim przejmuje raport od swojej kole┼╝anki o stanie oddzia┼éu. Ilu pacjent├│w ma na oddziale, w jakim s─ů stanie, jakie czynno┼Ťci piel─Ögniarskie u nich wykonano, kto wymaga pierwszoplanowej ingerencji, tak zwany raport piel─Ögniarski. Potem idzie na sal─Ö chorych, sama osobi┼Ťcie dokonuje przegl─ůdu stanu pacjent├│w. Nast─Öpnie wykonuje czynno┼Ťci higieniczne, pomaga pacjentom w toalecie, ubra─ç si─ÖÔÇŽ. Po czym realizuje zlecenia lekarskie :podaje lekarstwa, wykonuje zabiegi. Po ich wykonaniu dokumentuje je w formie papierowej i elektronicznej. P├│┼║niej asystuje przy wizycie lekarskiej, podczas kt├│rej zlecenia s─ů aktualizowane, wi─Öc nanosi t─Ö aktualizacj─Ö i wykonuje zlecenia, kt├│re dosz┼éy. Wykonuje zadania, kt├│re wynikaj─ů ze zlece┼ä lekarskich i z sztuki piel─Ögnowania pacjenta, ca┼éy czas przy pacjencie jest i pracuje. Policzono, ┼╝e piel─Ögniarka podczas dy┼╝uru pokonuje odleg┼éo┼Ťci 30 kilometr├│w.

Jest to wi─Öc ci─Ö┼╝ka, fizyczna praca.

Tak, i odpowiedzialno┼Ť─ç. Prosz─Ö zwr├│ci─ç uwag─Ö na to, ┼╝e w trakcie dy┼╝uru piel─Ögniarka wykonuje cz─Östo dziesi─ůtki zastrzyk├│w, roznosi setki lek├│w. A zwyk┼éa tabelka, ┼╝eby si─Ö znalaz┼éa w kartoniku, czy w miejscu dla pacjenta wyznaczonym, musi by─ç sprawdzona trzy razy! Wszyscy maj─ů ┼Ťwiadomo┼Ť─ç, jakie mog─ů by─ç konsekwencje drobnej pomy┼éki.

Ilu pacjent├│w ma pod opiek─ů jedna piel─Ögniarka?

M├│wi si─Ö, ┼╝e ┼Ťrednio oko┼éo dwudziestu, ale z w┼éasnego do┼Ťwiadczenia i licznych relacji mog─Ö stwierdzi─ç, ┼╝e zdarza si─Ö nawet trzydziestu i wi─Öcej.

To musi by─ç fizycznie wyka┼äczaj─ůce!

Psychicznie r├│wnie┼╝. Przecie┼╝ to jest praca z wieczn─ů rozterk─ů, dylematem, kt├│r─ů czynno┼Ť─ç i u kt├│rego pacjenta wykona─ç w pierwszej kolejno┼Ťci. Bo je┼Ťli spo┼Ťr├│d trzydziestu pacjent├│w kilku cierpi na jak─ů┼Ť dolegliwo┼Ť─ç b├│low─ů, kt├│remu pom├│c pierwszemu? Je┼Ťli pacjent ma powa┼╝ne problemy psychiczne, lub zwyczajnie boi si─Ö operacji i potrzebuje zwyczajnego ludzkiego wsparcia, wida─ç, ┼╝e trzeba mu po┼Ťwi─Öci─ç czas ÔÇô to, czego jest za ma┼éoÔÇŽ To s─ů cz─Östo tragiczne wybory, przed kt├│rymi ka┼╝da z nas staje.

Po 7 godzinach i 35 minutach piel─Ögniarka schodzi z dy┼╝uru iÔÇŽ

Jest potwornie zm─Öczona.

To jasne. A co robi dalej? Czy wiele spo┼Ťr├│d was dorabia?

Tak, jest to cz─Öste zjawisko, szacuje si─Ö, ┼╝e dorabia trzy czwarte kole┼╝anek. S─ů takie rekordzistki, kt├│re pracuj─ů po 400 godzin w miesi─ůcu, przy normie 160! Przekraczaj─ů standardy o ponad 100% One schodz─ů z dy┼╝uru np. rannego i id─ů na popo┼éudniowy, albo id─ů gdzie┼Ť do pracy na noc, rano schodz─ů z dy┼╝uru i wracaj─ů do swojej macierzystej jednostki. S─ů wi─Öc skrajnie wym─Öczone.

Taka sytuacja nie powinna mie─ç miejsca!

Zgoda, ale gdyby dzisiaj piel─Ögniarki w Polsce pracowa┼éy tylko w jednym miejscu pracy to ju┼╝ niekt├│re plac├│wki trzeba by zamyka─ç, bo nie by┼éoby kim ich obsadzi─ç.

Brakuje piel─Ögniarek?

Dramatycznie. M┼éodych os├│b w zawodzie, poni┼╝ej 30 roku ┼╝ycia jest 2%. To jest tragedia, bo tworzy si─Ö luka pokoleniowa. ┼Ürednia wieku polskiej piel─Ögniarki to 48 lat i ro┼Ťnie z roku na rok. S─ů regiony w kt├│rych wynosi ona ponad 50 lat. Jest nas zwyczajnie za ma┼éo. Na 1000 mieszka┼äc├│w naszego kraju przypada 5,2 piel─Ögniarki, a w niekt├│rych wojew├│dztwach nawet 3,6! ┼Ürednia europejska wynosi oko┼éo 10, a w niekt├│rych krajach nawet 16.

Dlaczego si─Ö tak dzieje?

Wszystko jest ze sob─ů po┼é─ůczone. Nie ma zainteresowania zawodem, bo p┼éace s─ů bardzo niskie i od lat nie robi si─Ö nic, by sytuacja uleg┼éa zmianie. Potrzeba rozwi─ůza┼ä systemowych, aby zach─Öci─ç m┼éode kobiety do podejmowania zawodu. ┼Ürodowisko piel─Ögniarek i po┼éo┼╝nych dostrzega ten dramat, bo spotyka si─Ö z pacjentami, pracuje, i widzi od lat, ┼╝e jest nas za ma┼éo w stosunku do potrzeb, do ilo┼Ťci pacjent├│w, kt├│rych trzeba obs┼éu┼╝y─ç. Patrzymy te┼╝ na statystyki i wiemy, ┼╝e spo┼éecze┼ästwo si─Ö starzeje i potrzebuje od nas wi─Ökszego wsparcia. A my nie jeste┼Ťmy w stanie go zapewni─ç.

Wed┼éug danych ministerstwa zdrowia ┼Ťrednia pensja piel─Ögniarek w Polsce waha si─Ö brutto w granicach od 2900 do 3500 z┼éotych. Zgadza si─Ö to z waszymi szacunkami?

My szczeg├│┼éowych statystyk nie prowadzimy. Jednak bardzo liczne dane, kt├│re docieraj─ů do nas od piel─Ögniarek z ca┼éego kraju ┼Ťwiadcz─ů o tym, ┼╝e cz─Östa jest sytuacja, gdy piel─Ögniarki otrzymuj─ů 2000 z┼éotych. Zreszt─ů na naszej ostatniej manifestacji do ministra zdrowia podchodzi┼éy piel─Ögniarki pokazuj─ůc wydruki z pensji, kt├│re otrzymuj─ů z takimi w┼éa┼Ťnie kwotami.

Na r─Ök─Ö?

Niekoniecznie na r─Ök─Ö! Cz─Östo zdarza si─Ö, ┼╝e na r─Ök─Ö wychodzi 1600, 1700, 1800. Na pewno s─ů szpitale, w kt├│rych piel─Ögniarki zarabiaj─ů wi─Öcej, zw┼éaszcza ze szczeg├│┼éow─ů specjalistyk─ů, wykonuj─ůce wysoko p┼éatne procedury. I wtedy p┼éace tak wygl─ůdaj─ů. Ale tych wysoko specjalistycznych szpitali nie ma a┼╝ tak du┼╝o. Jednak one znacz─ůco ÔÇ×podbijaj─ůÔÇŁ statystyk─Ö. My m├│wmy o sytuacji faktycznej i autentycznej. S─ů piel─Ögniarki, kt├│re zarabiaj─ů 1500 na r─Ök─Ö. Najgorsza jest sytuacja w szpitalach powiatowych, wykonuj─ůcych cz─Östo ÔÇ×frontow─ůÔÇŁ, podstawow─ů prac─Ö medyczn─ů.

Od czego zale┼╝y p┼éaca piel─Ögniarki? Czy to decyzja dyrektora?

To zale┼╝y od kontraktu na ┼Ťwiadczenia medyczne. Od dyrektora w pewnym sensie, bo zarz─ůdzaj─ůcy plac├│wk─ů ma wizje i plany dotycz─ůce jej funkcjonowania i kontraktuje procedury medyczne, od wysoko┼Ťci tych kontrakt├│w zale┼╝y po┼Ťrednio wysoko┼Ť─ç pensji piel─Ögniarek.

Jakie umowy maj─ů piel─Ögniarki zatrudniane w ramach takich kontrakt├│w?

Niestety, w du┼╝ej mierze s─ů to umowy cywilnoprawne, tak zwane ┼Ťmieciowe. Protestujemy przeciw temu. Wiemy, jak wygl─ůda sytuacja w krajach Unii Europejskiej, odwiedzili┼Ťmy Norwegi─Ö, Austri─Ö, Niemcy. Tam nie ma kontrakt├│w dla piel─Ögniarek w szpitalach i my jeste┼Ťmy te┼╝ przeciwni kontraktowaniu us┼éug szpitala. To powoduje, ┼╝e piel─Ögniarki w szpitalach cz─Östo si─Ö zmieniaj─ů. A sta┼éo┼Ť─ç w kontaktach z pacjentem, zw┼éaszcza na takich oddzia┼éach jak psychiatria, onkologia, czy pediatria to podstawa! Ci ludzie s─ů w ci─Ö┼╝kiej sytuacji i potrzebuj─ů ci─ůg┼éej, ludzkiej relacji.

Jakie zarobki uzna┼éaby Pani dzi┼Ť za satysfakcjonuj─ůce dla piel─Ögniarki w Polsce?

To jest trudne pytanie. Zacznijmy od tego, ┼╝e mamy dzi┼Ť olbrzymi problem z wyjazdami piel─Ögniarek za granic─Ö. M┼éode uciekaj─ů, bo nie widz─ů dla siebie perspektyw godnego ┼╝ycia. Starsze wyje┼╝d┼╝aj─ů cz─Östo, bo nie maj─ů ju┼╝ si┼éy i wiedz─ů, ┼╝e pi─Ö─ç lat pracy zagranic─ů, nawet poza zawodem, pozwoli zwi─Ökszy─ç im emerytur─Ö nawet dwukrotnie. Niemcy p┼éac─ů piel─Ögniarkom w przeliczeniu 9 tysi─Öcy z┼éotych, Skandynawia 14 tysi─Öcy, Szwajcaria 21, a my 2 tysi─ůceÔÇŽ

Nie jeste┼Ťmy NiemcamiÔÇŽ

Zgoda, daleko nam do ich mo┼╝liwo┼Ťci finansowych, ale musimy ustanowi─ç p┼éace na takim poziomie, ┼╝eby zatrzyma─ç piel─Ögniarki i po┼éo┼╝ne w kraju, ┼╝eby mog┼éy wykonywa─ç sw├│j zaw├│d. To nie s─ů wyg├│rowane ┼╝─ůdania. Dlatego, po d┼éugich rozmowach, wysun─Ö┼éy┼Ťmy nasz postulat: chcemy podwy┼╝ki przez trzy lata po 500 z┼éotych miesi─Öcznie. To nie s─ů osza┼éamiaj─ůce kwoty, to ma by─ç ko┼éo ratunkowe wobec ┼Ťrodowiska, kt├│re wymiera. Niech to wybrzmi g┼éo┼Ťno: dzisiejsze warunki to s─ů ┼╝arty. Z pacjent├│w, a nie z piel─Ögniarek. Je┼Ťli tak dalej p├│jdzie, to szpitale w Polsce padn─ů. Nie z powodu d┼éug├│w, kt├│re generuj─ů, ale z braku piel─Ögniarek. Bo o ile inne czynno┼Ťci, nawet badania specjalistyczne mo┼╝na w ostateczno┼Ťci wykona─ç zewn─Ötrznie, to z brakiem piel─Ögniarek szpitale sobie nie poradz─ů.

A jednocze┼Ťnie, minister Zembala zaproponowa┼é po 400z┼é przez 4 lata, ale nie zgodzi┼éy┼Ťcie si─Ö na t─Ö propozycj─Ö. Dlaczego?

To nieprawda! Po prostu minister Zembala t─Ö propozycj─Ö z┼éo┼╝y┼é po raz pierwszy na demonstracji 10 wrze┼Ťnia.

Wzi─ů┼é Was z zaskoczenia…

Tak, bo dyskutujemy i konsultujemy te kwoty, pracujemy w zespo┼éach z ministerstwem zdrowia od kwietnia. I strona rz─ůdowa sta┼éa sztywno, 300z┼é brutto, obok pobor├│w, i gwarancja tej umowy mia┼éa trwa─ç tylko przez 10 miesi─Öcy. Zaskoczy┼éa nas ta nag┼éa zmiana stanowiska. Wierz─Ö, ┼╝e na najbli┼╝szym posiedzeniu zespo┼éu propozycja zostanie z┼éo┼╝ona na pi┼Ťmie i wtedy b─Ödziemy o niej rozmawia─ç.

Z drugiej strony przeci─Ötny Polak mo┼╝e mie─ç wra┼╝enie, ┼╝e protesty piel─Ögniarek powracaj─ů jak bumerang. Wszyscy pami─Ötaj─ů Bia┼ée Miasteczko sprzed o┼Ťmiu lat, kt├│re spotka┼éo si─Ö ze spor─ů spo┼éeczn─ů sympati─ů… Czy bia┼ée miasteczko rozwi─ůza┼éo jaki┼Ť problem?

Wszelkie poprawy naszej sytuacji finansowej by┼éy kr├│tkoterminowe. Wszystkie wywalczone podwy┼╝ki po jakim┼Ť czasie wygasa┼éy. W├│wczas obecna pani premier wiele nam obieca┼éa, min─Ö┼éo 8 lat i nie ma z tego nic.

Minister Zembala ws┼éawi┼é si─Ö swoj─ů wypowiedzi─ů, ┼╝e gdyby w jego zak┼éadzie pracy kto┼Ť zacz─ů┼é strajkowa─ç, zwolni┼éby tak─ů osob─Ö. Jak przyj─Öli┼Ťcie te s┼éowa?

Z wielkim oburzeniem! By┼éa od razu reakcja ┼Ťrodowiska na takie wypowiedzi. Strajk jest dozwolony prawnie. Dzia┼éamy w oparciu o ustaw─Ö o rozwi─ůzywaniu spor├│w zbiorowych, nie przekraczaj─ůc jej przepis├│w.

A czy szukacie poparcia politycznego dla protestu?

Na pewno nie chcemy wi─ůza─ç go z konkretn─ů si┼é─ů polityczn─ů, natomiast jasne jest, ┼╝e o prawie w Polsce decyduje parlament, a wi─Öc politycy. Szukamy wi─Öc zrozumienia w┼Ťr├│d opcji od prawa do lewa. Nie mamy zamiaru si─Ö wdawa─ç si─Ö w rozgrywki polityczne, chcemy zmieni─ç tragiczn─ů rzeczywisto┼Ť─ç naszego zawodu.

Pani premier ostatnio og┼éosi┼éa program wyborczy partii rz─ůdz─ůcej. Pad┼é w nim pomys┼é likwidacji etat├│w zwi─ůzkowych. Co pani o tym my┼Ťli?

Pani premier i inni przedstawiciele koalicji Platformy Obywatelskiej i PSL w swoich wypowiedziach podkre┼Ťlaj─ů, ┼╝e jeste┼Ťmy nowoczesnym krajem. Ja tego nie neguj─Ö, widz─Ö lepsze drogi, budynki, stadiony, nie mo┼╝emy powiedzie─ç, ┼╝e nic si─Ö nie zmieni┼éo w ci─ůgu 8 lat. Je┼Ťli chodzi o szpitale, to one te┼╝ zmieni┼éy oblicze. Wiele kwestii zosta┼éo dostosowanych do wymog├│w unijnych, unormowano wysoko┼Ť─ç pomieszcze┼ä, pojawi┼éy si─Ö krany bezdotykowe, glazura na odpowiedniej wysoko┼Ťci, toaleta przy salce, kupiono odpowiedni sprz─Öt, wreszcie kwalifikacje kadr zosta┼éy podniesione do granic mo┼╝liwo┼Ťci. Jeden element nie funkcjonuje. P┼éace. Tylko ten element trzeba poprawi─ç.. Jednak w cywilizowanym ┼Ťwiecie wsz─Ödzie funkcjonuj─ů zwi─ůzki zawodowe, kt├│re wywieraj─ů nacisk na pracodawc├│w, na rz─ůd, aby p┼éacami si─Ö zaj─Öli. M─ůdry dyrektor ceni zwi─ůzki zawodowe, Zwi─ůzek jest od pilnowania spraw pracowniczych, czyli od p┼éacy i od pracy, i te dzia┼éania zwi─ůzku zawodowego powinny by─ç dla dyrekcji zak┼éadu pomocne, bo dobry pracownik to lepsza wydajno┼Ť─ç pracy. W ca┼éej Unii uzwi─ůzkowienie jest r├│┼╝ne, ale my jeste┼Ťmy pod tym wzgl─Ödem na szarym ko┼äcu. Nie dajmy sobie wm├│wi─ç, ┼╝e szykanowanie zwi─ůzk├│w zawodowych to nowoczesno┼Ť─ç, wr─Öcz przeciwnie!

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś