Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Żeńska reprezentacja Ukrainy

Rze┼║by i obrazy m┼éodych artystek s─ů oczywi┼Ťcie zbyt aluzyjne, ┼╝eby spowodowa─ç rewolucj─Ö. To przeciwie┼ästwo dzia┼éa┼ä grupy Femen. Je┼Ťli jednak mam wybiera─ç mi─Ödzy metaforami artystek a desperackimi gestami dzia┼éaczek, wybieram to pierwsze.

┼╗anna Kadyrowa, Asphalt, dzi─Öki uprzejmo┼Ťci Centrum Sztuki Wsp├│┼éczesnej w Warszawie


 

Chocia┼╝ ukrai┼äska dru┼╝yna pi┼ékarska sk┼éada si─Ö z m─Ö┼╝czyzn, to kobiety, Ukrainki, sta┼éy si─Ö bohaterkami medialnych doniesie┼ä dotycz─ůcych Euro 2012. Daleko im do s┼éawy celebryt├│w pi┼ékarskiego show-biznesu. Na pierwszym miejscu plasuje si─Ö wszak Julia Tymoszenko, z powodu kt├│rej cz┼éonkowie parlament├│w europejskich zostali wezwani do politycznego bojkotu ukrai┼äskiej cz─Ö┼Ťci Euro lub przynajmniej ograniczenia wizyt w honorowej lo┼╝y Wiktora Janukowycza. By┼éa premier nie jest postaci─ů kryszta┼éow─ů, a czas, kiedy Ukraina mia┼éa twarz kobiety z zaplecionymi w z┼éote warkocze w┼éosami, dawno ju┼╝ min─ů┼é.

Drugie miejsce nale┼╝y do obszernej grupy sprz─ůtaczek i pracownic domowych, przywo┼éanych w nies┼éawnym ju┼╝, obrzydliwym wyst─ůpieniu Micha┼éa Figurskiego i Kuby Wojew├│dzkiego na antenie radia ÔÇ×Eska RockÔÇŁ. We wczorajszym wydaniu ÔÇ×Gazety WyborczejÔÇŁ wydrukowano listy od Tatiany, Tani, Mariny i L., odpowiadaj─ůce na wulgarne wyst─ůpienie dziennikarzy. ÔÇ×Kobiety, kt├│re obra┼╝acie, s─ů kulturalne i wykszta┼écone. Nie jest ich win─ů, ┼╝e urodzi┼éy si─Ö w biedniejszym kraju i nikt nie poda┼é im r─Öki. Moja c├│rka, lekarz z dwoma fakultetami, przyje┼╝d┼╝a┼éa do Warszawy sprz─ůta─çÔÇŁ ÔÇô pisze Tatiana. Cech─ů wsp├│ln─ů tych wypowiedzi jest poczucie godno┼Ťci ich autorek. Za wykonan─ů prac─Ö nale┼╝y im si─Ö wynagrodzenie, a nie ja┼ému┼╝na. Z pracodawc─ů nie bior─ů ┼Ťlubu i zawsze mog─ů odej┼Ť─ç. Z cytowanych wypowiedzi wynika tak┼╝e, ┼╝e to kobiety s─ů motorem ┼╝ycia na Ukrainie. W li┼Ťcie od L. czytam: ÔÇ×Ukrai┼äska kobieta wszystko potrafi, bo wszystko musi zrobi─ç sama. Dba o dom, wychowuje dzieci, zarabia na ┼╝ycie. Kr─Öci si─Ö jak wiewi├│rka w koleÔÇŁ. Przypomina mi si─Ö ┼╝artobliwa sentencja: ÔÇ×jestem kobiet─ů pracuj─ůc─ů, ┼╝adnej pracy si─Ö nie boj─ÖÔÇŁ, ukuta w czasie, kiedy to Polki potrafi┼éy wszystko za┼éatwi─ç, wysta─ç i wytargowa─ç.

 

ÔÇ×Jeszcze do niedawna Ukrainka by┼éa synonimem prostytutki, a Ukrainiec ÔÇô bandytyÔÇŁ ÔÇô pisze z ulg─ů Marina. Niestety, to wci─ů┼╝ silny stereotyp, opacznie wzmacniany przez grup─Ö aktywistek z grupy Femen. To im nale┼╝y si─Ö trzecie miejsce spo┼Ťr├│d kobiet Euro 2012.

W Warszawie Femen da┼é si─Ö pozna─ç w dniu otwarcia turnieju. Rozebrane dzia┼éaczki w rozpuszczonych blond w┼éosach, z ludowymi wiankami na g┼éowach, opryska┼éy ga┼Ťnicami kibic├│w zgromadzonych przed stadionem. Szybko zjawi┼éy si─Ö s┼éu┼╝by porz─ůdkowe. Akcja protestacyjna przeciwko seks-turystyce przypomina┼éa niestety histeryczny wybryk nastolatek. Takie w┼éa┼Ťnie s─ů dla mnie akcje Femenu. Dzia┼éaczki wyst─Öpuj─ů topless lub w bikini, eksponuj─ů swoje cia┼éa, przyjmuj─ůc stylistyk─Ö, kt├│r─ů same nazywaj─ů sexi-feminism. Nie widzia┼éam jeszcze tak auto-seksistowskiej i w zwi─ůzku z tym przeciwskutecznej akcji na rzecz emancypacji kobiet. Femen skanduje ÔÇ×Ukraina, nie waginaÔÇŁ, ÔÇ×Ukraina to nie burdelÔÇŁ. Zgoda, ale czemu s─ů do tego potrzebne koronkowe majtki i wej┼Ťcie w rol─Ö atrakcyjnej fotomodelki?

 

Sprawa jest s┼éuszna. Nawet polska policja przyzna┼éa przed rozpocz─Öciem turnieju, ┼╝e wszyscy funkcjonariusze zostan─ů skierowani do pilnowania bezpiecze┼ästwa na ulicy i po prostu nie starczy ludzi, ┼╝eby ┼Ťciga─ç alfons├│w, sutener├│w czy prowadzi─ç poszukiwania nielegalnych dom├│w publicznych. To pilny obowi─ůzek pi─Ötnowa─ç seksturystyk─Ö podczas Euro. Skuteczniej robi to chocia┼╝by fundacja La Strada, pomagaj─ůca uprowadzonym dziewczynom wr├│ci─ç do domu i do normalnego ┼╝ycia. Unika przy tym skandalizuj─ůcych wyst─ůpie┼ä, kt├│re sprawiaj─ů, ┼╝e ┼éatwiej je tylko zbagatelizowa─ç.

Dzia┼éaczki Femenu ciesz─ů si─Ö popularno┼Ťci─ů w┼Ťr├│d Ukrai┼äc├│w, szczeg├│lnie w ┼Ťwiecie akademickim, kt├│ry widzi w nich doskona┼éy materia┼é do analizy ÔÇ×zachowa┼ä subwersywnychÔÇŁ. Wywrotowo┼Ť─ç akcji Femenu mia┼éaby polega─ç na powielaniu erotycznego wizerunku cia┼éa kobiety, chocia┼╝ w┼éa┼Ťciwym celem jest jego upodmiotowienie. Dzia┼éanie na przek├│r i wyolbrzymianie pi─Ötnowanych zjawisk to najgorsza strategia. Figurski i Wojew├│dzki tak samo t┼éumacz─ů si─Ö ze swoich obra┼║liwych wypowiedzi ÔÇô przejaskrawiaj─ůc ┼╝arty, mieli wszak ÔÇ×obna┼╝y─ç polskiego chamaÔÇŁ.

 

Lada Nakonechna, Tarcza osobista, dzi─Öki uprzejmo┼Ťci Centrum Sztuki Wsp├│┼éczesnej w Warszawie


 

W medialnym konkursie na Ukraink─Ö Euro 2012 czwarte miejsce przyznaj─Ö dw├│m artystkom: ┼╗annie Kadyrowej i Ladzie Nakonechnej. Uczestnicz─ů w wymianie artyst├│w mi─Ödzy warszawskim Centrum Sztuki Wsp├│┼éczesnej i kijowskim Arsena┼éem Sztuki. Sta┼éa si─Ö ona mo┼╝liwa dzi─Öki wzmo┼╝onej integracji dw├│ch kraj├│w w ramach turnieju. Kadyrowa zamkn─Ö┼éa w niedziel─Ö swoj─ů wystaw─Ö pt. Asfalt, Nakonechna dzi┼Ť b─Ödzie mia┼éa sw├│j wernisa┼╝.

Chocia┼╝ Ukraina, podobnie jak Polska, przesz┼éa przy┼Ťpieszony kurs modernizacji przed Euro, tytu┼éowy asfalt wci─ů┼╝ nie nale┼╝y tam do najr├│wniejszych. Braki w infrastrukturze i komunikacji mi─Ödzy wsi─ů a wi─Ökszymi o┼Ťrodkami to podstawowa przyczyna poczucia zacofania i oderwania od ┼Ťwiata.

 

Kadyrowa pokazuje na swojej wystawie wycinki tego symbolicznego stopu. Wcze┼Ťniej umawia┼éa si─Ö z pracownikami plac├│w budowy, kt├│rzy za op┼éat─ů wycinali dla niej fragment asfaltu. Ona oczy┼Ťci┼éa te wyci─Öte prostok─ůty, podklei┼éa i zawioz┼éa do galerii. Gdy podej┼Ť─ç do nich bli┼╝ej, betonowe obrazy mieni─ů si─Ö szk┼éem, kamykami i grudkami ┼╝wiru. Asfalt Kadyrowej nie zawiera w sobie patosu historycznych wspomnie┼ä. Wygl─ůda raczej jak gigantyczna p┼éytka, kt├│r─ů ogl─ůda si─Ö pod mikroskopem, i z kt├│rej mo┼╝na wyczyta─ç nisk─ů jako┼Ť─ç ┼╝ycia publicznego na Ukrainie. Ma swoje nier├│wno┼Ťci i rysy. Widz─Ö w niej histori─Ö os├│b potykaj─ůcych si─Ö o te szpary i codzienne upokorzenia.

Kadyrowa pokaza┼éa w Warszawie jeszcze jedn─ů rze┼║b─Ö ÔÇô kul─Ö ze ┼Ťwie┼╝ego betonu, obtoczon─ů szk┼éem i ┼Ťmieciami. Gryz─ůcy zapach asfaltu przenosi┼é w przestrzeni i czasie ÔÇô na moskiewskie demonstracje. Gdzie uderzy rozp─Ödzona kula obrastaj─ůca w kolejne warstwy? Co si─Ö stanie z energi─ů protestuj─ůcych artyst├│w? Jak d┼éugo dzia┼éaczki Femenu mog─ů pokazywa─ç w prote┼Ťcie w┼éasne piersi? Gdzie i kiedy znajdzie uj┼Ťcie energia wykszta┼éconych Ukrainek, Ukrainek ci─ůgn─ůcych na plecach swoje rodziny?

 

Na wernisa┼╝u w Centrum Sztuki Wsp├│┼éczesnej zobaczymy dzi┼Ť ┼Ťwietn─ů, wieloznaczn─ů rze┼║b─Ö, kt├│rej rama zosta┼éa dos┼éownie wzi─Öta z ulicy. To fragment ogrodzenia znalezionego przez Nakonechn─ů w Zurychu, podczas jej rezydencji w Szwajcarii. Przedmiot, kt├│ry stworzy┼éa artystka, Tarcza osobista, to jednocze┼Ťnie barierka na demonstracje, dekoracyjny parkan, szpitalne ┼é├│┼╝ko i ro┼╝en ┼Ťw. Wawrzy┼äca ÔÇô narz─Ödzie tortur. Obwo┼║ny jak w├│zek w supermarkecie. Tarcza osobista ma s┼éu┼╝y─ç do obrony w┼éasnej obywateli ÔÇô tym razem to nie s┼éu┼╝by bezpiecze┼ästwa ustanawiaj─ů granice ulicznego protestu. U┼╝ytkownik porusza si─Ö, gdzie chce, przesuwaj─ůc tym samym bariery.

Odruchowo patrz─Ö na prace m┼éodych artystek jako konsekwencje wydarze┼ä ostatniego p├│┼érocza: grudniowej manifestacji na placu B┼éotnym, czerwcowego Marszu Milion├│w, kt├│ry odby┼é si─Ö w Moskwie w ┼Ťwietle zaostrzonego prawa o zgromadzeniach. Czy Ukraina rzeczywi┼Ťcie podlega nastrojom swojego kraju-suwerena, a prace Kadyrowej i Nakonechnej to wyrafinowana sztuka protestacyjna? Rze┼║by i obrazy m┼éodych artystek s─ů oczywi┼Ťcie zbyt aluzyjne, ┼╝eby spowodowa─ç rewolucj─Ö. To przeciwie┼ästwo dzia┼éa┼ä grupy Femen. Je┼Ťli jednak mam wybiera─ç mi─Ödzy metaforami artystek a desperackimi gestami dzia┼éaczek, wybieram to pierwsze.

 

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie - w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej Polityka prywatno┼Ťci zamknij ├Ś