Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Trzy akordy, chamskie chordy

Ale R.U.T.A. nie jest li tylko projektem etnograficznym. W teledysku do utworu Z batogami na pan├│w z p┼éyty ÔÇ×GoreÔÇŁ buntuj─ůcy si─Ö ch┼éopi nagle zmieniaj─ů si─Ö w protestuj─ůcych alterglobalist├│w, a XIX-wieczne wojska ÔÇô w uzbrojone oddzia┼éy prewencji

Gdy w 2005 roku, po kilkuletniej przerwie odrodzi┼é si─Ö festiwal w Jarocinie, odbywa┼é si─Ö on pod has┼éem ÔÇ×PRL: Punk Rock LaterÔÇŁ. Gdy s┼éucha si─Ö nagra┼ä zespo┼éu R.U.T.A., chcia┼éoby si─Ö raczej powiedzie─ç: Punk Rock Earlier. A wszystko to za spraw─ů Macieja Szajkowskiego, muzyka z Kapeli ze Wsi Warszawa, kt├│ry zebra┼é ch┼éopskie, antyfeudalne protest songi, a nast─Öpnie, przy udziale legend polskiej sceny punkrockowej, zaaran┼╝owa┼é z i┼Ťcie hardcorowym uderzeniem. Z tym, ┼╝e nie na standardowy zestaw: gitara, bas, perkusja, lecz na ca┼é─ů wielk─ů orkiestr─Ö tradycyjnych ludowych instrument├│w. To nieoczywiste po┼é─ůczenie okaza┼éo si─Ö strza┼éem w dziesi─ůtk─Ö. Zamiast lekkiego i przyjemnego crossoveru w stylu Kapeli ze Wsi Warszawa, Szajkowski stworzy┼é bezkompromisowy i do b├│lu szczery punk rock, tyle ┼╝e staropolski. Okaza┼éo si─Ö, ┼╝e w lirze korbowej, fideli p┼éockiej, buzdyganach i suce bi┼égorajskiej drzemie nie mniejsza si┼éa ni┼╝ w przesterowanych gitarach elektrycznych, a wykrzyczane ÔÇ×B─Öd─ů panowie sami ┼é─ůki kosi─çÔÇŁ czy ÔÇ×Z batogami na pan├│wÔÇŁ brzmi r├│wnie silnie co ÔÇ×Spytaj milicjantaÔÇŁ Dezertera czy ÔÇ×Wsta┼ä i walczÔÇŁ Moskwy.
Po sukcesie, jakim okaza┼éa si─Ö wydana w zesz┼éym roku p┼éyta ÔÇ×GoreÔÇŁ, zesp├│┼é, pocz─ůtkowo stworzony jako jednorazowy projekt, zacz─ů┼é koncertowa─ç, za ka┼╝dym razem budz─ůc silne emocje. Tegoroczny wyst─Öp na warszawskim koncercie ÔÇ×Solidarni z Bia┼éorusi─ůÔÇŁ oraz na Festiwalu M┼éodej Muzyki Bia┼éorusi BASowiszcza w Gr├│dku zapowiada┼é kierunek, w jakim pod─ů┼╝y┼é kolejny album R.U.T.Y., zatytu┼éowany ÔÇ×Na uschod. Wolno┼Ť─ç albo ┼Ťmier─çÔÇŁ. Szajkowski i jego ÔÇ×Chamski Ch├│rÔÇŁ rozszerzyli pole swoich etnograficznych poszukiwa┼ä poza granice Polski, eksploruj─ůc r├│wnie┼╝ tereny Rosji, Ukrainy i Bia┼éorusi, gdzie ch┼éopskich pie┼Ťni buntu i niedoli tak┼╝e nie brakowa┼éo.
 
Drugi album przynosi pewne zmiany w warstwie muzycznej. ÔÇ×Na uschodÔÇŁ to ju┼╝ nie same punkowe petardy po kilkadziesi─ůt sekund, jak na debiutanckiej ÔÇ×GoreÔÇŁ. Teksty s─ů d┼éu┼╝sze, melodie bardziej rozbudowane, a w dodatku wi─Ökszo┼Ť─ç utwor├│w wykonana jest w dw├│ch wersjach j─Özykowych. Ponadto do weteran├│w jaroci┼äskiej sceny, Robala [Dezerter] i Gumy [Moskwa], do┼é─ůczy┼éa te┼╝ bia┼éoruska wokalistka Nasta Niakrasava oraz ukrai┼äski zesp├│┼é wokalny Hulajhorod. Ca┼éy materia┼é nie straci┼é jednak swojego zadziornego i wywrotowego oblicza: wykrzyczane przez Naste wersy Drobnej drabnicy czy Batrackiej doli sprawiaj─ů, ┼╝e ciarki chodz─ů po plecach, a od┼Ťpiewany tradycyjnie a capella utw├│r Sonce dodaje ca┼éej p┼éycie ÔÇ×korzennegoÔÇŁ charakteru.
Ale R.U.T.A. nie jest li tylko projektem etnograficznym. W teledysku do utworu Z batogami na pan├│w z p┼éyty ÔÇ×GoreÔÇŁ buntuj─ůcy si─Ö ch┼éopi nagle zmieniaj─ů si─Ö w protestuj─ůcych alterglobalist├│w, a XIX-wieczne wojska ÔÇô w uzbrojone oddzia┼éy prewencji. W wywiadzie dla folkowego magazynu ÔÇ×Gadki z chatkiÔÇŁ Szajkowski m├│wi: ÔÇô Dzisiejsze atrybuty niewoli to inwigilacja, kamery monitoringu, pods┼éuchy, si─Ögaj─ůce 80% podatki ÔÇô ukryte i jawne, dyktat ponadnarodowych korporacji, bezkarno┼Ť─ç polityk├│w i niczym nowotw├│r rozrastaj─ůca si─Ö biurokracja. Ich nowa p┼éyta tematyk─ů idealnie trafia w sw├│j czas. Dzie┼ä jej premiery niemal zbieg┼é si─Ö z dat─ů og┼éoszenia wyroku dw├│ch lat ┼éagru dla dziewczyn z zespo┼éu Pussy Riot. W do┼é─ůczonej do p┼éyty, bagatela, studwudziestostronicowej ksi─ů┼╝eczce znajduje si─Ö mi─Ödzy innymi tekst o obywatelskich wolno┼Ťciowych ruchach sprzeciwu w Rosji, na Bia┼éorusi i Ukrainie, opisuj─ůcy protesty aktywistek z grupy FEMEN, dzia┼éalno┼Ť─ç artystycznej grupy ÔÇ×WojnaÔÇŁ i innych anarchistycznych ruch├│w. Sygna┼éem, ┼╝e problem wyzysku i nadu┼╝ywania w┼éadzy wci─ů┼╝ jest tam niestety aktualny, jest utrzymany w folkowym klimacie cover piosenki Mama Anarchia, napisanej przez Wiktora Coja, lidera radzieckiej rockowej grupy Kino. Z drugiej strony, r├│wnie┼╝ znajduj─ůcy si─Ö w ksi─ů┼╝eczce tekst Stanis┼éawa ┼üubie┼äskiego o ukrai┼äskim ch┼éopskim atamanie i rewolucjoni┼Ťcie, Nestorze Machno, przypomina, ┼╝e anarchistyczna tradycja oporu ma na kresach swoj─ů histori─Ö. To od has┼éa z jego sztandaru pochodzi podtytu┼é albumu: ÔÇ×Wolno┼Ť─ç albo ┼Ťmier─çÔÇŁ.
 
P┼éyty R.U.T.Y. burz─ů d┼éugo pokutuj─ůcy w Polsce stereotyp ÔÇ×wsi spokojnej, wsi weso┼éejÔÇŁ. Pokazuj─ů, ┼╝e muzyka ludowa to nie tylko pastora┼éki, sielanki, zalotne weselne przy┼Ťpiewki czy transowe oberki, ale tak┼╝e rozpaczliwy j─Ök b├│lu i niedoli. To nasze s┼éowia┼äskie work songs, kt├│re wyrywa┼éy si─Ö z piersi wykluczonych i poni┼╝onych ch┼éop├│w, podobnie jak bluesowe lamenty wznoszone przez czarnosk├│rych potomk├│w niewolnik├│w w Georgii, Alabamie, Missisipi czy Luizjanie.
 
R.U.T.A., ÔÇ×Na uschod. Wolno┼Ť─ç albo ┼Ťmier─çÔÇŁ,
Karrot Kommando, 2012

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś