Wesprzyj nas!

magazyn lewicy katolickiej

Ikonowicz: Kaczy┼äski policzkuje kapita┼é. Teraz czas na czyny

Rzucenie r─Ökawicy bankom i deweloperom ÔÇô robi─ůcym kokosy na g┼éodzie mieszkaniowym ÔÇô wydaje si─Ö odwa┼╝ne. Ale dopiero najbli┼╝szy rok poka┼╝e, czy prezes PiS m├│wi┼é powa┼╝nie o pokonaniu z┼éego smoka kapita┼éu, czy tylko ┼╝artowa┼é.
Ikonowicz: Kaczyński policzkuje kapitał. Teraz czas na czyny
ilustr. Marta Basak

ÔÇ×Okaza┼éo si─Ö, ┼╝e mamy do czynienia z takim stanem, ┼╝e uzyskanie teren├│w, mimo ┼╝e nale┼╝─ů do jednostek pa┼ästwowych, jest niezwykle trudneÔÇŁ ÔÇô w tych s┼éowach prezes Prawa i Sprawiedliwo┼Ťci przyzna┼é si─Ö, ┼╝e ludzie, kt├│rych jego partia postawi┼éa na czele sp├│┼éek Skarbu Pa┼ästwa, sabotuj─ů flagowy program partii, czyli Mieszkanie+. Kaczy┼äski przyzna┼é si─Ö do pora┼╝ki walce z w┼éasnym aparatem. I w ten spos├│b t┼éumaczy pora┼╝k─Ö na polu budownictwa mieszkaniowego.

Państwo dotowało deweloperów

Jednak jako g┼é├│wnego przeciwnika plan├│w masowej budowy tanich mieszka┼ä pod wynajem wskaza┼é deweloper├│w. I wytoczy┼é przeciw nim armaty. Dotychczasowy model, w kt├│rym jedyn─ů drog─ů do zdobycia dachu nad g┼éow─ů jest uzyskanie kredytu hipotecznego i zakup mieszkania od kt├│rej┼Ť z firm deweloperskich, wyczerpa┼é swoje mo┼╝liwo┼Ťci. Sprzeda┼╝ w tej cz─Ö┼Ťci rynku spad┼éa o 70%. A i przed podniesieniem st├│p procentowych model mieszkania w kredycie by┼é adresowany do w─ůskiej grupy stosunkowo najlepiej sytuowanych Polak├│w i Polek. Do jakich┼Ť 10-15% z nich. Pozostali byli skazani na coraz p├│┼║niejsze wyprowadzanie si─Ö od rodzic├│w, wynajem okazjonalny za cen─Ö jednej pensji czy emigracj─Ö.

O tym, ┼╝e lobby deweloperskie jest pot─Ö┼╝ne i skutecznie blokuje budownictwo komunalne, w ruchu lokatorskim tr─ůbili┼Ťmy od dziesi─Öcioleci. Kaczy┼äski jest jednak pierwszym politykiem g┼é├│wnego nurtu, politykiem rz─ůdz─ůcym, kt├│ry te oskar┼╝enia powt├│rzy┼é. Stwierdzi┼é te┼╝, ┼╝e gdyby program Mieszkanie+ si─Ö powi├│d┼é, deweloperzy musieliby zrezygnowa─ç z osi─ůganych dotychczas bajecznie wysokich mar┼╝ rz─Ödu 30 i wi─Öcej procent. Mar┼╝e te osi─ůgali mi─Ödzy innymi dzi─Öki pomocy publicznej, kt├│rej udzielano tym szcz─Ö┼Ťliwcom z klasy ┼Ťredniej, kt├│rzy otrzymywali kredyty hipoteczne. I ten, i poprzednie rz─ůdy dop┼éaca┼éy do tych kredyt├│w, nape┼éniaj─ůc kasy bankom i deweloperom. W tym samym czasie 20% najubo┼╝szych rodzin po┼╝ycza┼éo u lichwiarzy na ┼╝ycie. Do tych po┼╝yczek ju┼╝ nikt nie dop┼éaca┼é.

Teraz w zwi─ůzku z inflacj─ů, kosztami kredyt├│w oraz wy┼Ťrubowanymi kryteriami ich przyznawania, lobby deweloperskie za┼╝─ůda┼éo od pa┼ästwa poluzowania polityki kredytowej. Jakie┼╝ by┼éo zdziwienie przedstawicieli mieszkaniowego biznesu, gdy Komisja Nadzoru Finansowego pos┼éa┼éa ich do diab┼éa, sugeruj─ůc, ┼╝eby zwi─Ökszyli dost─Öpno┼Ť─ç mieszka┼ä poprzez ograniczenie w┼éasnych mar┼╝. ÔÇ×Je┼Ťli deweloperzy rzeczywi┼Ťcie kieruj─ů si─Ö realn─ů trosk─ů o dost─Öpno┼Ť─ç mieszka┼ä dla m┼éodych Polak├│w, maj─ů w tym zakresie mo┼╝liwo┼Ť─ç dostosowania w┼éasnej polityki mar┼╝owej. Z danych Urz─Ödu KNF wynika, ┼╝e ┼Ťrednia rentowno┼Ť─ç brutto sektora deweloperskiego na sprzeda┼╝y za 2021 r. wynios┼éa 31 proc., za┼Ť za pierwsze p├│┼érocze 2022 r. ÔÇô 29,4 proc.ÔÇŁ ÔÇô g┼éosi komunikat Urz─ůd Komisji Nadzoru Finansowego. Sk─ůdin─ůd wiadomo, ┼╝e na zachodzie Europy zyski s─ů na og├│┼é jednocyfrowe.

Opodatkujmy puste mieszkania!

Jaros┼éaw Kaczy┼äski ma racj─Ö, ┼╝e poda┼╝ od 1 do 3 milion├│w tanich mieszka┼ä pod wynajem obni┼╝y ceny na rynku nieruchomo┼Ťci, uderzaj─ůc w interesy bank├│w i deweloper├│w, kt├│rzy najwi─Öksze kokosy robi─ů w┼éa┼Ťnie na wysokich cenach wynikaj─ůcych z g┼éodu mieszkaniowego. Rzucenie r─Ökawicy tym gigantom wydaje si─Ö odwa┼╝ne, je┼╝eli p├│jd─ů za tym jakie┼Ť czyny.

Pierwszym krokiem, kt├│ry powinien da─ç natychmiastowe rezultaty, jest interwencja na rynku mieszkaniowym. Jak wiadomo ze spisu powszechnego, mamy w naszym kraju 1,8 miliona pustych mieszka┼ä. Du┼╝a ich cz─Ö┼Ť─ç zosta┼éa kupiona nie po to, by kto┼Ť w nich mieszka┼é, lecz jako lokata kapita┼éu. Przy obecnym ci─ůg┼éym wzro┼Ťcie cen nieruchomo┼Ťci jest to lokata niepor├│wnanie wy┼╝ej oprocentowana ni┼╝ w jakimkolwiek banku czy nawet na gie┼édzie. ┼╗eby ukr├│ci─ç te spekulacyjne zyski i sprawi─ç, by setki tysi─Öcy mieszka┼ä trafi┼éy na rynek, powoduj─ůc spadek cen, wystarczy progresywnie opodatkowa─ç puste mieszkania, powiedzmy: pocz─ůwszy od drugiego pustego. By┼éby to ┼Ťmia┼éy krok wymierzony tak┼╝e w du┼╝ych spekulant├│w. Zwykle s─ů to zagraniczne fundusze, kt├│re kupuj─ů na pniu po kilkaset, a nawet po kilka tysi─Öcy mieszka┼ä.

Kaczy┼äski wskazuje na konflikt interes├│w mi─Ödzy deweloperami, bankami i spekulantami a lud┼║mi maj─ůcymi niezaspokojone potrzeby mieszkaniowe. Nie pokazuje jednak mechanizmu, za pomoc─ů kt├│rego beneficjenci obecnego stanu rzeczy powstrzymuj─ů powstawanie tanich mieszka┼ä. A to dlatego, ┼╝e mechanizm ten jest czysto korupcyjny. Tak si─Ö jako┼Ť dzieje, ┼╝e deweloperzy, kiedy zg┼éaszaj─ů si─Ö do samorz─ůd├│w po tereny budowlane, nie odchodz─ů z kwitkiem, a polski rz─ůd odprawiono z niczym. Gdyby jednak prezes zechcia┼é p├│j┼Ť─ç tym tropem, natrafi┼éby zapewne nie tylko na skorumpowanych samorz─ůdowc├│w opozycji, ale i w┼éasnej formacji. Bo w gminach PiS-owskich te┼╝ nie kwitnie program Mieszkanie+. Statystyczna gmina budujeÔÇŽ jedno mieszkanie rocznie.

Skoro barier─ů jest brak grunt├│w, to nale┼╝y utworzy─ç Krajowy Fundusz Grunt├│w Budowlanych i specjalnymi ustawami przej─ů─ç na jego rzecz grunty, kt├│re s─ů we w┼éadaniu sp├│┼éek skarbu pa┼ästwa takich jak cho─çby PKP czy Poczta Polska. Samorz─ůdy mo┼╝na zach─Öci─ç do budowania mieszka┼ä komunalnych, zapewniaj─ůc korzystne warunki finansowania inwestycji. Tak, aby gminy nie tylko nie traci┼éy na tych inwestycjach, ale nawet lekko na nich zarabia┼éy. To zdecydowanie lepszy interes ni┼╝ napychanie kieszeni prywatnym firmom poprzez dop┼éacanie do kredyt├│w mieszkaniowych.

A co po wyborach?

W wypowiedzi Jaros┼éawa Kaczy┼äskiego, w reakcji KNF-u na pro┼Ťby deweloper├│w, w tym, ┼╝e nawet neoliberalny Donald Tusk przyzna┼é, ┼╝e mieszkanie jest prawem, nale┼╝y upatrywa─ç prze┼éomu. Na razie na poziomie narracji, debaty publicznej. Teraz trzeba mie─ç nadziej─Ö, ┼╝e sprawa rosn─ůcego g┼éodu mieszkaniowego stanie si─Ö jednym z g┼é├│wnych temat├│w nadchodz─ůcej kampanii wyborczej do Parlamentu, a tak┼╝e tej samorz─ůdowej.

Ktokolwiek te wybory wygra, nie b─Ödzie m├│g┼é ju┼╝ tak ┼éatwo zamiata─ç pod dywan kwestii mieszkaniowej i b─Ödzie musia┼é si─Ö zmierzy─ç z oporem materii, brakiem woli politycznej do budowania tanich mieszka┼ä ze strony decydent├│w wszelkich szczebli, od gminy po parlament, rz─ůd i ministerstwa.

To, ┼╝e lider prawicowego rz─ůdu atakuje pot─Ö┼╝ne lobby gospodarcze, nie jest sytuacj─ů typow─ů. Takie gesty zwykle s─ů zarezerwowane dla ludzi w rodzaju Andrzeja Leppera czy latynoskich przyw├│dc├│w ruch├│w masowych. Tym gestem sprawi┼é, ┼╝e kapita┼é tym ch─Ötniej wspomo┼╝e kampani─Ö wyborcz─ů ugrupowa┼ä opozycyjnych. Czy zatem by┼é to gest rozpaczy? Czy Kaczy┼äski m├│wi takie rzeczy, bo ju┼╝ wie, ┼╝e najbli┼╝sze wybory i tak przegra? Nie s─ůdz─Ö. Ale czasu jest ma┼éo. Najbli┼╝szy rok poka┼╝e, czy prezes Prawa i Sprawiedliwo┼Ťci m├│wi┼é powa┼╝nie o pokonaniu z┼éego smoka kapita┼éu, czy tylko ┼╝artowa┼é.

Na razie opozycja nie zareagowa┼éa na jego s┼éowa. W Polsce roku 2022 nie wypada zbyt gwa┼étownie ujmowa─ç si─Ö za deweloperami. Maj─ů z┼é─ů pras─Ö. Wkurzaj─ů ludzi, zabudowuj─ůc puste przestrzenie mi─Ödzy domami i zabieraj─ůc mieszka┼äcom tlen, ┼Ťwiat┼éo i ziele┼ä. Media wci─ů┼╝ informuj─ů o kolejnych deweloperskich przekr─Ötach. I coraz wi─Öcej ludzi u┼Ťwiadamia sobie, ┼╝e mieszkania dro┼╝ej─ů nie tyle z powodu koszt├│w, co zysk├│w. Nie wykluczam wi─Öc, ┼╝e nied┼éugo Tusk i Ho┼éownia przy┼é─ůcz─ů si─Ö do krytyki tego lobby. Tak jak przy┼é─ůczyli si─Ö do rozpocz─Ötego przez PiS ┼╝─ůdania reparacji od Niemiec. Sonda┼╝e wykazuj─ů bowiem, ┼╝e to prezes ma najlepsze wyczucie nastroj├│w spo┼éecznych.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś