Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Z kocem i bez. Kulturalne rekomendacje na grudzie┼ä

Pomys┼éy na kulturalne eskapady w okresie po┼Ťwi─ůtecznym dla ka┼╝dego ÔÇô r├│wnie┼╝ bez potrzeby ruszania si─Ö spod koca ÔÇô przygotowa┼éa redakcja dwutygodnika ÔÇ×KontaktÔÇŁ.
Z kocem i bez. Kulturalne rekomendacje na grudzień
Ilustr.: Andrzej D─Öbowski

Kiedy opadnie kurz ┼Ťwi─ůtecznych porz─ůdk├│w, a ciep┼éo rodzinnych i spokojnych ┼Ťwi─ůt (czego jako redakcja serdecznie wszystkim ┼╝yczymy) otoczy nas chocia┼╝ na chwil─Ö, przyjdzie wyczekiwany czas na nadrabianie zaleg┼éo┼Ťci kulturalnych. Z my┼Ťl─ů o swoich czytelnikach redakcja ÔÇ×KontaktuÔÇŁ przygotowa┼éa kilka rekomendacji kulturalnych na po┼Ťwi─ůteczny czas. Cz─Ö┼Ť─ç z nich mo┼╝liwa do zrealizowania nawet bez ruszania si─Ö spod ciep┼éego koca!

P┼éyn─ůc delfinem po┼Ťr├│d malin

ÔÇ×Delfin w malinach. Snobizmy i obyczaje ostatniej dekadyÔÇŁ, wyd. Czarne, Wo┼éowiec 2017.

ÔÇ×To dzia┼éanie wbrew prawu Lavera ÔÇô zgodnie z kt├│rym musi min─ů─ç zwykle oko┼éo dwudziestu lat, aby jaki┼Ť styl w modzie z niemodnego dziadostwa sta┼é si─Ö po┼╝─ůdanym gad┼╝etem retroÔÇŁ ÔÇô tak Olga Drenda opisuje sytuacj─Ö kupowania przez m─Ö┼╝czyzn─Ö w sklepie szklanek z logiem Euro 2012 na kilka lat po tym pami─Ötnym polskim ┼Ťwi─Öcie sportu. S┼éowa te z powodzeniem odnie┼Ť─ç mo┼╝na do wielu zjawisk opisywanych przez autor├│w w ksi─ů┼╝ce ÔÇ×Delfin w malinach. Snobizmy i obyczaje ostatniej dekadyÔÇŁ. Niby nie tak dawne, a u wielu wywo┼éuj─ůce ju┼╝ teraz ┼éezk─Ö nostalgii w oku, a dla innych (w tym dla autorki tego komentarza) b─Öd─ůce histori─ů by─ç mo┼╝e nawet prze┼╝yt─ů, ale na bie┼╝─ůco cz─Östo nieu┼Ťwiadamian─ů.

Jako ┼╝e redakcja (┼üukasz Najder i zesp├│┼é ÔÇ×DwutygodnikaÔÇŁ) nie ukrywa, ┼╝e rezygnuje z jakichkolwiek podzia┼é├│w na kultur─Ö wy┼╝sz─ů i t─Ö w wydaniu pop, w zbiorze znajdziemy wszystko, co emocjonowa┼éo przez ostatnie dziesi─Ö─ç lat z g├│rk─ů zar├│wno koneser├│w sztuki, jak i przeci─Ötnych internaut├│w. Pojawiaj─ů si─Ö wi─Öc: T─Öcza z placu Zbawiciela, autorzy zwi─ůzani z Lamp─ů, memy, fascynacja estetyk─ů PRL-u, kultowe miejsca takie jak CDQ czy Raster, narracje smole┼äskieÔÇŽ

Przegl─ůd tyle szeroki, co pewnie i tak wci─ů┼╝ elitarny ÔÇô ograniczony do centr├│w polskiego ┼╝ycia kulturalnego, modnych instytucji i person. Tym samym wpisuj─ůcy si─Ö w charakter dekady, kt├│r─ů Agata Pyzik, jedna z autorek tekst├│w zawartych w ksi─ů┼╝ce, opisuje: ÔÇ×Nikt wtedy jeszcze (a nawet nadal) nie m├│wi┼é o ┬źDystynkcji┬╗ PierreÔÇÖa Bourdieu i polu literackim, nie pokazywa┼é, jak olbrzymie, nieu┼Ťwiadomione i bezdyskusyjne uprzywilejowanie nas cechowa┼éoÔÇŁ.

ÔÇ×Delfin w malinachÔÇŁ r├│wnie┼╝ nie ma ambicji tego robi─ç, ma stanowi─ç jedynie ÔÇ×gabinet osobliwo┼Ťci, niekompletny zestaw wytrych├│w do tera┼║niejszo┼ŤciÔÇŁ. Szczeg├│lnie cenny, je┼Ťli intuicja pojawiaj─ůca si─Ö na kolejnych kartkach ksi─ů┼╝ki oka┼╝e si─Ö s┼éuszna i pierwsza dekada XXI wieku wraz ze swymi nierzadko kuriozalnymi wytworami przejdzie w ca┼éo┼Ťci do historii.

Nocne koszmary jednego procenta

Serial ÔÇ×DynastiaÔÇŁ, Netflix.

Je┼Ťli jeste┼Ť Carringtonem w Ameryce 2017 roku, niewiele rzeczy jest r├│wnie prostych, jak w latach 80. ubieg┼éego wieku ÔÇô latynoskie pochodzenie nie czyni ludzi z automatu s┼éu┼╝b─ů, a homoseksualizm i proekologiczne pogl─ůdy syna nie s─ů wystarczaj─ůcym powodem do wydziedziczenia go.

Wir spo┼éecznych zmian zmusi┼é tw├│rc├│w nowej wersji ÔÇ×DynastiiÔÇŁ┬ádo symbolicznego progresywnego liftingu ÔÇô ┼╝ona protagonisty z all-American girl Krystle zmieni┼éa si─Ö w pochodz─ůc─ů z Ameryki ┼üaci┼äskiej businesswoman, a r├│d Colbych okaza┼é si─Ö czarnosk├│ry. Zza tej zmiany wy┼éania si─Ö jednak brutalna prawda. Samo dopuszczenie mniejszo┼Ťci do kapitalistycznego panteonu nie rozwi─ůzuje problem├│w, z kt├│rymi ca┼ée grupy spo┼éeczne wci─ů┼╝ musz─ů si─Ö mierzy─ç. To nic, ┼╝e w pierwszym sezonie od┼Ťwie┼╝onej serii scenarzy┼Ťci obci─ů┼╝aj─ů g┼éow─Ö rodu Carrington├│w walk─ů z tabloidami, z kt├│rymi udaje mu si─Ö jeszcze porozumie─ç znanym mu j─Özykiem pieni─Ödzy i koneksji. Prawdziwym horrorem jest stan ci─ůg┼éego obl─Ö┼╝enia ze strony tych, przed kt├│rymi dotychczas t┼éumaczy─ç si─Ö nie musia┼é ÔÇô doprowadzon─ů do szale┼ästwa ┼╝on─ů pracownika elektrowni, zamordowanego w wyniku korporacyjnego spisku; porzucon─ů na po┼╝arcie wenezuelskim gangsterom imigrantk─ů czy c├│rk─ů, kt├│ra stroi sobie ┼╝arty z niekwestionowanej dotychczas rodzinnej lojalno┼Ťci i samodzielnie wyp┼éywa na biznesowe wody.

Trudno nie czerpa─ç pewnej satysfakcji z desperackich pr├│b utrzymania w┼éadzy przez archetypicznego przedstawiciela ameryka┼äskiego jednego procenta, jakim jest Blake Carrington. Kto z tego pojedynku wyjdzie z tarcz─ů ÔÇô stary pieni─ůdz czy nowo nabyta sprawczo┼Ť─ç dotychczas wykluczonych?

Niezno┼Ťna trywialno┼Ť─ç mi┼éo┼Ťci

ÔÇ×Serce mi┼éo┼ŤciÔÇŁ, re┼╝. ┼üukasz Ronduda, 2017.

Chocia┼╝ zwiastunami i promocj─ů ÔÇ×Serce mi┼éo┼ŤciÔÇŁ obiecywa┼éo mocne psychologiczne napi─Öcie mi─Ödzy dwojgiem charyzmatycznych artyst├│w ÔÇô Zuzann─ů Bartoszek i Wojtkiem B─ůkowskim ÔÇô w rzeczywisto┼Ťci film ┼üukasza Rondudy uwodzi czym┼Ť zupe┼énie innym. Opowiedziana historia jest de facto trywialna ÔÇô spotkanie-zwi─ůzek-rozstanie ÔÇô ot, oklepana triada fabularna. Dobrze znane nie tylko ze sztuki motywy (k┼é├│tnie, zazdro┼Ť─ç i przemoc przeplataj─ůce si─Ö przez wzajemne wsparcie, fascynacj─Ö i blisko┼Ť─ç kochank├│w) nie nabieraj─ů ┼╝adnej niezwyk┼éo┼Ťci przez fakt, ┼╝e g┼é├│wni zainteresowani to arty┼Ťci. Sama oprawa estetyczna sprawia jednak, ┼╝e ten z pozoru odgrzewany kotlet smakuje nad wyraz dobrze. Mo┼╝na powiedzie─ç, ┼╝e ubieraj─ůc ten oklepany motyw w nietypowe, intryguj─ůce szaty, Ronduda wynosi go do nowego wymiaru. Bardziej adekwatne wydaj─ů mi si─Ö jednak odwrotne metafory: dzi─Öki bezwzgl─Ödnej szczero┼Ťci bohater├│w, kr├│tkim, wr─Öcz ascetycznym scenom i inteligentnie lapidarnym dialogom do ko┼Ťci obna┼╝ona zostaje struktura zaczynaj─ůcego si─Ö i ko┼äcz─ůcego zwi─ůzku. Jak na d┼éoni wida─ç, ┼╝e bycie artyst─ů niczego tutaj nie zmienia ÔÇô mo┼╝e tylko to, ┼╝e da si─Ö o naszym wsp├│lnym do┼Ťwiadczeniu pi─Ökniej opowiedzie─ç.

Skok w dal ÔÇô wbrew szarej codzienno┼Ťci

Wystawa: Rado┼Ť─ç nowych konstrukcji. (Po)wojenne utopie Mariana Bogusza, 7.11.2017ÔÇô4.02.2018, Zach─Öta.

ÔÇ×Na naszych placach prawie nie ma sztuki wsp├│┼éczesnejÔÇŁ ÔÇô czytali┼Ťmy na otwartej do niedawna wystawie o placach Warszawy. Otoczenie Pa┼éacu Kultury wo┼éa o pomst─Ö do nieba i potrzebuje gruntownej rewitalizacji. Sztuka wsp├│┼éczesna jest hermetyczna i niezrozumia┼éa dla wi─Ökszo┼Ťci spo┼éecze┼ästwa, a edukacja estetyczna niewystarczaj─ůca, czego skutki wida─ç w przestrzeni miejskiej. To problemy nadzwyczaj aktualne, o kt├│rych od wielu lat g┼éo┼Ťno. Wszystkich ich by┼é ┼Ťwiadom Marian Bogusz i ÔÇô zanim to by┼éo modne ÔÇô postulowa┼é szeroko id─ůce zmiany, propagowa┼é ide─Ö popularyzacji sztuki wsp├│┼éczesnej, wierzy┼é w jej oddzia┼éywanie na przemiany spo┼éeczne.

Otwarta do lutego wystawa w Zach─Öcie przypomina t─Ö zapomnian─ů posta─ç charyzmatycznego wizjonera, aktywnego cz┼éonka Klubu M┼éodych Artyst├│w i Naukowc├│w, wsp├│┼éza┼éo┼╝yciela Galerii Krzywego Ko┼éa (sekcji plastycznej Klubu), podziwianego przez dzi┼Ť tak cz─Östo przypominanego i cenionego Oskara Hansena. Jego silna, utopijna wr─Öcz wiara w realny wp┼éyw sztuki na spo┼éecze┼ästwo zaowocowa┼éa w szereg projekt├│w przebudowy wsi mi─Ödzy innymi na ÔÇ×Ziemiach OdzyskanychÔÇŁ. Miar─ů jego wizjonerstwa jest jednak projekt przeprowadzony potajemnie podczas pobytu w Mauthausen ÔÇô ile┼╝ trzeba by┼éo samozaparcia i odwagi, by w obozie koncentracyjnym po kryjomu na kocu organizowa─ç wystaw─Ö projektu modernistycznego osiedla i wydawa─ç tam albumy s┼éynnych malarzy. Tym uporczywym d─ů┼╝eniem do realizowania swoich awangardowych wizji inspirowa┼é i o┼╝ywia┼é jemu wsp├│┼éczesnych. Warto wybra─ç si─Ö do Zach─Öty, by da─ç si─Ö ponie┼Ť─ç jego wizjonerskim pomys┼éom. A tak┼╝e po to, by zobaczy─ç doskona┼éy (cho─ç r├│wnie┼╝ utopijny) projekt aran┼╝acji przestrzeni wok├│┼é Pa┼éacu Kultury. Bez w─ůtpienia lepszy od zwyci─Öskich projekt├│w tegorocznego konkursu.

Opracowali: Ala Budzy┼äska, Kuba Szymik, Ida Nowak, Wanda Kaczor i Ania Dobrowolska.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś