Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Wyrokiem Trybuna┼éu prawica i Ko┼Ťci├│┼é ┼Ťci─ůgaj─ů na siebie kl─Ösk─Ö

Polska prawica nie tylko czci honorowe pora┼╝ki i delektuje si─Ö moralnymi zwyci─Östwami, ale te┼╝ sama sprowadza na siebie kolejne tego typu kl─Öski. Zaostrzaj─ůc prawo aborcyjne, d┼éugofalowo mo┼╝e w tej sprawie tylko przegra─ç.
Wyrokiem Trybuna┼éu prawica i Ko┼Ťci├│┼é ┼Ťci─ůgaj─ů na siebie kl─Ösk─Ö
zdj.: Julek Barański

Niekt├│rzy dziwi─ů si─Ö, ┼╝e ten wyrok zapad┼é. ┼╗e Jaros┼éaw Kaczy┼äski zdecydowa┼é si─Ö na odmro┼╝enie kwestii prawa dotycz─ůcego aborcji, nara┼╝aj─ůc si─Ö na pot─Ö┼╝ny gniew spo┼éeczny oraz os┼éabiaj─ůc swoj─ů w┼éadz─Ö w dobie pandemii i kryzysu. ┼╗e autor s┼éynnej tezy g┼éosz─ůcej, i┼╝ ÔÇ×najkr├│tsza droga do dechrystianizacji Polski wiedzie przez ZChNÔÇŁ, postanowi┼é t─ů drog─ů pod─ů┼╝y─ç. Niekt├│rzy dziwi─ů si─Ö tak┼╝e, ┼╝e towarzyszy temu aplauz wielu ksi─Ö┼╝y, konserwatywnych katolik├│w i biskup├│w, niechc─ůcych dostrzec, co jest na ko┼äcu tej drogi. Na horyzoncie za┼Ť nie jawi si─Ö ÔÇ×zrechrystianizowana EuropaÔÇŁ, kt├│ra pod wp┼éywem ÔÇ×iskry z PolskiÔÇŁ zacznie zmienia─ç prawo dotycz─ůce przerywania ci─ů┼╝y w duchu przekona┼ä katolickiej prawicy. Obserwacja protest├│w, ich przebiegu oraz gwa┼étowno┼Ťci wyst─ůpie┼ä przeciw rz─ůdz─ůcym, s─Ödziom (i niby-s─Ödziom) Trybuna┼éu, a tak┼╝e ÔÇô last but not least ÔÇô Ko┼Ťcio┼éowi rzymskokatolickiemu podpowiada inny scenariusz. Stokro─ç bardziej prawdopodobne jest, ┼╝e Polska p├│jdzie drog─ů Irlandii, ni┼╝ to, ┼╝e Irlandia we┼║mie przyk┼éad z Polski. Co to oznacza? Referendum w sprawie aborcji, z du┼╝ym prawdopodobie┼ästwem przegrane przez prawic─Ö i hierarchi─Ö ko┼Ťcieln─ů, radykaln─ů laicyzacj─Ö, odwr├│t wiernych od Ko┼Ťcio┼éa i olbrzymi spadek jego znaczenia w spo┼éecze┼ästwie.

Dlaczego Kaczy┼äski na to poszed┼é? Dlaczego biskupi, publicy┼Ťci i dzia┼éacze ÔÇ×pro-lifeÔÇŁ klaszcz─ů mu i wiwatuj─ů Trybuna┼éowi, nie widz─ůc, ┼╝e ich przekonania i argumenty coraz mniej kogokolwiek obchodz─ů? ┼╗e liczba tych, kt├│rych obchodz─ů, b─Ödzie tylko male─ç ÔÇô zw┼éaszcza w┼Ťr├│d m┼éodych? Tym szybciej, im mocniejszy nacisk po┼éo┼╝ony zostanie na przymus prawny?

Mo┼╝liwych wyt┼éumacze┼ä jest wiele. Odnosz─ů si─Ö do taktyki politycznej, b┼é─Ödu, za┼Ťlepienia, oderwania od rzeczywisto┼Ťci. Na poparcie ka┼╝dego z nich mo┼╝na sformu┼éowa─ç szereg argument├│w. Do ka┼╝dego z nich mo┼╝na jednak zg┼éosi─ç tak┼╝e szereg w─ůtpliwo┼Ťci. Niby biskupi oraz politycy prawicy s─ů oderwani od rzeczywisto┼Ťci, ale przecie┼╝ nie mog─ů chyba nie pami─Öta─ç skali ÔÇô oraz, co jeszcze wa┼╝niejsze, struktury demograficznej, klasowej i geograficznej ÔÇô czarnych protest├│w z poprzednich lat. Niby rz─ůdz─ůcy mog─ů chcie─ç przykry─ç swoj─ů nieudolno┼Ť─ç w przygotowaniu do drugiej fali pandemii i radzeniu sobie z ni─ů. Niby mog─ů uznawa─ç, ┼╝e uda im si─Ö przerzuci─ç odpowiedzialno┼Ť─ç za wzrost zaka┼╝e┼ä na uczestniczki i uczestnik├│w demonstracji (a mo┼╝e liczyli, ┼╝e w czasie pandemii protesty b─Öd─ů mniejsze?), po czym na przyk┼éad wprowadzi─ç stan wyj─ůtkowy. Niby mog─ů wierzy─ç, ┼╝e do terminowych wybor├│w jeszcze trzy lata, wi─Öc mo┼╝e emocje opadn─ů. Ale czy naprawd─Ö a┼╝ tak by przestrzelili? Niby Kaczy┼äski mo┼╝e chcie─ç konsolidowa─ç prawe skrzyd┼éo swojej formacji, nad kt├│rym zacz─ů┼é traci─ç kontrol─Ö. Ale czy nie by┼é w stanie zrobi─ç tego inaczej, mniejszym kosztem, przy okazji nie odstrzeliwuj─ůc sobie kolan, na kt├│rych stoi, czyli poparcia nieradykalnych wyborc├│w i wyborczy┼ä?

Zdjęcie: Julek Barański

zdj.: Julek Barański

A mo┼╝e wyt┼éumaczenie jest inne? Nieco historiozoficzne, nieco psychologizuj─ůce, pr├│buj─ůce uchwyci─ç nie tylko tu i teraz, nie tylko stan politycznego umys┼éu Kaczy┼äskiego, ale przede wszystkim kszta┼ét duszy polskiego prawicowca? Wtedy wyt┼éumaczenie tej decyzji by┼éoby proste: kolejny raz potwierdzi┼éoby si─Ö, ┼╝e polska prawica nie tylko czci honorowe pora┼╝ki i delektuje si─Ö moralnymi zwyci─Östwami, ale te┼╝ sama sprowadza na siebie kolejne. I cho─ç przez pewien czas potrafi┼éa si─Ö z tego wyzwoli─ç, to ostatecznie ch─Ö─ç udowodnienia w┼éasnej ÔÇ×moralnej wy┼╝szo┼ŤciÔÇŁ zwyci─Ö┼╝y┼éa, nawet je┼Ťli we wszystkich porz─ůdkach ÔÇô praktycznym, politycznym i moralnym ÔÇô sko┼äczy si─Ö to ca┼ékowit─ů kl─Ösk─ů.

Samob├│jcze bramki Ko┼Ťcio┼éa

Od paru lat powtarzam ten sam, zgrany ju┼╝, greps. Polscy biskupi sprawiaj─ů wra┼╝enie, jakby zrobili sobie list─Ö wszystkich b┼é─Öd├│w, kt├│re pope┼énili biskupi irlandzcy, i po kolei je odhaczaj─ů, pilnuj─ůc, by ┼╝adnego nie pomin─ů─ç. Dot─ůd mia┼éem na my┼Ťli przede wszystkim podej┼Ťcie do przest─Öpstw seksualnych pope┼énianych przez przedstawicieli Ko┼Ťcio┼éa i ukrywanie ich przez hierarch├│w. W tej sprawie Polscy biskupi przyj─Öli (┼Ťwiadomie lub nie) t─Ö sam─ů ÔÇô przetestowan─ů nie tylko w Irlandii, ale te┼╝ w wielu innych krajach, i zawsze zawodz─ůc─ů ÔÇô taktyk─Ö b─Öd─ůc─ů mieszanin─ů zaprzeczania, agresji oraz przeczekiwania. To, co w d┼éu┼╝szej perspektywie mog┼éoby ochroni─ç przynajmniej cz─Ö┼Ť─ç wiarygodno┼Ťci instytucji ko┼Ťcielnych, czyli przeprosiny, rozliczenie i odszkodowania, nie przysz┼éo wi─Ökszo┼Ťci z nich nawet do g┼éowy.

Wspieraj─ůcy prawicow─ů w┼éadz─Ö biskupi (a jest ich w episkopacie wi─Ökszo┼Ť─ç) z pe┼énym zaanga┼╝owaniem bior─ů udzia┼é w wojnie kulturowej.

Teza, kt├│r─ů powtarza┼éem z rosn─ůcym za┼╝enowaniem tym, ┼╝e ci─ůgle operuj─Ö jednym bon motem, zyska┼éa w┼éa┼Ťnie drug─ů ┼Ťwie┼╝o┼Ť─ç. Wspieraj─ůcy prawicow─ů w┼éadz─Ö biskupi (a jest ich w episkopacie wi─Ökszo┼Ť─ç) z pe┼énym zaanga┼╝owaniem bior─ů udzia┼é w wojnie kulturowej. Uczestnicz─ů ÔÇô na czele z arcybiskupem Markiem J─Ödraszewskim ÔÇô w nagonce na osoby LGBT+, kt├│ra prze┼éo┼╝y┼éa si─Ö na konkretne akty agresji i przemocy na polskich ulicach (tudzie┼╝ nie reagowali, gdy w tej nagonce uczestniczyli ich koledzy). W tej sprawie Ko┼Ťci├│┼é ÔÇô nie tylko hierarchiczny ÔÇô odgrywa rol─Ö haniebn─ů i idzie drog─ů sprzeczn─ů z t─ů, kt├│r─ů proponuje papie┼╝ Franciszek oraz wielu hierarch├│w w r├│┼╝nych miejscach ┼Ťwiata. Teraz za┼Ť ÔÇô g┼éosem kieruj─ůcych polskim episkopatem ÔÇô bezkrytycznie wspar┼é decyzj─Ö Trybuna┼éu (czyli Kaczy┼äskiego) i za jednym zamachem strzeli┼é kilka bramek samob├│jczych. Po pierwsze, odci─ů┼é sobie mo┼╝liwo┼Ť─ç prowadzenia dialogu na temat prawa aborcyjnego (co sprawi, ┼╝e niemal nikt nie b─Ödzie s┼éucha┼é biskup├│w w dyskusji nad jego liberalizacj─ů). Po drugie, tempem wyra┼╝enia stanowiska i jego jednoznaczno┼Ťci─ů Ko┼Ťci├│┼é postawi┼é si─Ö w jednym rz─Ödzie z rz─ůdz─ůc─ů prawic─ů. Po trzecie, udzieli┼é bezkrytycznej legitymacji Trybuna┼éowi Konstytucyjnemu, kt├│rego cz─Ö┼Ť─ç sk┼éadu zosta┼éa powo┼éana z naruszeniem prawa.

Ksi─Ö┼╝a biskupi, gdyby┼Ťcie grali w bingo, zdobyliby┼Ťcie pierwsz─ů nagrod─Ö.

Zdjęcie: Julek Barański

zdj.: Julek Barański

Pi─Ö┼Ť─ç zamiast wzruszenia ramion

Czy da si─Ö inaczej? Jasne, ┼╝e tak. Gdy przez Brazyli─Ö przetacza┼éa si─Ö kolejna dyskusja o legalizacji aborcji na ┼╝yczenie, tamtejszy episkopat w swoim stanowisku ÔÇô inaczej ni┼╝ cho─çby arcybiskup Stanis┼éaw G─ůdecki, kt├│ry nawet nie u┼╝y┼é s┼éowa ÔÇ×kobietaÔÇŁ ÔÇô zauwa┼╝y┼é, jak skomplikowana jest to sytuacja. Jednoznacznie i konkretnie wskaza┼é tak┼╝e, co oznacza troska o ┼╝ycie, je┼Ťli ma by─ç prowadzona na serio, a nie tylko w sferze paragraf├│w, dalekich od realnego ┼╝ycia. Brazylijscy biskupi napisali: ÔÇ×Czas nagli, aby zwalcza─ç przyczyny aborcji za po┼Ťrednictwem wprowadzania i ulepszania polityki pa┼ästwa, tak by skutecznie s┼éu┼╝y─ç kobietom w dziedzinie polepszania publicznej s┼éu┼╝by zdrowia, bezpiecze┼ästwa, wychowania seksualnego, w spos├│b szczeg├│lny w najbiedniejszych miejscach BrazyliiÔÇŁ (podkre┼Ťlenia w┼éasne). Czy kto┼Ť w Polsce wyobra┼╝a sobie, by prawica czy Ko┼Ťci├│┼é chcia┼éy w najbli┼╝szym czasie na powa┼╝nie dyskutowa─ç o edukacji seksualnej? O bezpiecze┼ästwie Polek katowanych przez m─Ö┼╝czyzn? By widzia┼éy realne przyczyny aborcji, nie ┼éudz─ůc si─Ö nareszcie, ┼╝e zmiana tego czy innego przepisu zako┼äczy temat? W Polsce dzieje si─Ö inaczej: edukacja seksualna robi za synonim diabelstwa, a polska prawica d─ů┼╝y do wypowiedzenia konwencji stambulskiej.

Czy kto┼Ť w Polsce wyobra┼╝a sobie, by prawica czy Ko┼Ťci├│┼é chcia┼éy w najbli┼╝szym czasie na powa┼╝nie dyskutowa─ç o edukacji seksualnej?

Wychylane do granic skali wahad┼éo kiedy┼Ť wr├│ci i uderzy biskup├│w prosto w twarz. Przedsmak tego maj─ů ju┼╝ teraz, gdy pod kuriami i ko┼Ťcio┼éami w ca┼éej Polsce (nie tylko i nie przede wszystkim w wielkich miastach) m┼éodzi ludzie gromko skanduj─ů ÔÇ×wypierdala─çÔÇŁ, sprejuj─ů elewacje i posadzki, wieszaj─ů plakaty. Dzia┼éaj─ůc tak, jak dot─ůd, Ko┼Ťci├│┼é i tak nie mia┼é szans utrzyma─ç zaanga┼╝owania m┼éodzie┼╝y we wsp├│lnocie, bo nie umia┼é ÔÇô cho─çby w znikomym stopniu ÔÇô ukaza─ç jej wyzwalaj─ůcego potencja┼éu Ewangelii. Jeszcze niedawno dominuj─ůc─ů w┼Ťr├│d m┼éodzie┼╝y emocj─ů wobec Ko┼Ťcio┼éa by┼éa jednak oboj─Ötno┼Ť─ç. To prawicy i biskupom Ko┼Ťci├│┼é jako ca┼éo┼Ť─ç ÔÇ×zawdzi─ÖczaÔÇŁ, ┼╝e tak szybko przerodzi┼éa si─Ö we wrogo┼Ť─ç. Wzruszenie ramion zast─ůpi┼éa zaci┼Ťni─Öta pi─Ö┼Ť─ç. Pi─Ö┼Ť─ç, kt├│ra z hukiem uderzy w ko┼Ťcielne drzwi, domagaj─ůc si─Ö r├│wnocze┼Ťnie rozliczenia przest─Öpstw seksualnych ksi─Ö┼╝y i kryj─ůcych ich hierarch├│w, ograniczenia wp┼éywu Ko┼Ťcio┼éa i jego przedstawicieli na ┼╝ycie publiczne oraz zaprzestania szczucia na mniejszo┼Ťci. Z ka┼╝dym z tych postulat├│w uto┼╝samiam si─Ö tak┼╝e ja oraz wielu innych katolik├│w i katoliczek.

Zdjęcie: Julek Barański

zdj.: Julek Barański

Prawdopodobnie na naszych oczach ko┼äczy si─Ö w Polsce nie tylko ÔÇ×kompromis aborcyjnyÔÇŁ, ale tak┼╝e katolicyzm kulturowy i masowy. Czy biskupi s─ů na to gotowi? Cytuj─ůc klasyczn─ů ripost─Ö Tadeusza Sznuka, odpowiadam: ÔÇ×Ot├│┼╝ nieÔÇŁ. W tej chwili nie wiedz─ů, co si─Ö dzieje, nie rozumiej─ů, jak to si─Ö sta┼éo, i boj─ů si─Ö tego, co nadejdzie. Pytanie, jak zareaguj─ů, gdy otrz─ůsn─ů si─Ö z szoku (nieuprawnionego, bo naprawd─Ö niewiele trzeba by┼éo, by ten wybuch emocji przewidzie─ç, a tak┼╝e zrozumie─ç, ┼╝e polski Ko┼Ťci├│┼é od dawna jedzie na zderzenie ze ┼Ťcian─ů).

Cz─Ö┼Ť─ç po jakim┼Ť czasie zrozumie wi─Öcej i przyjmie postaw─Ö pokornego, samoograniczaj─ůcego si─Ö i nastawionego na g┼éoszenie Ewangelii, a nie pomna┼╝anie maj─Ötno┼Ťci i w┼éadzy, duszpasterstwa. Efekty tej zmiany b─Öd─ů powolne, niszowe, ograniczone, ale przyjd─ů ÔÇô jak ewangeliczne ziarno, kt├│re, gdy obumrze, wpad┼észy w ziemi─Ö, zaczyna przynosi─ç owoce. Wi─Ökszo┼Ť─ç ÔÇô jak mniemam ÔÇô przyjmie jednak taktyk─Ö, w kt├│rej czuje si─Ö najlepiej (tak, tak, to ta sama taktyka): zaprzeczania (utracie znaczenia), agresji (wobec inaczej my┼Ťl─ůcych) i przeczekiwania (a┼╝ si─Ö uspokoi, cho─ç si─Ö nie uspokoi). Oraz strojenia si─Ö w szatki prze┼Ťladowanych, uciskanych m─Öczennik├│w za prawd─Ö, kt├│rych niesprawiedliwie spotyka niech─Ö─ç i ostracyzm. B─Ödzie to znakomity przyk┼éad sprowadzonej na samych siebie pora┼╝ki przyobleczonej w sztafa┼╝ moralnego zwyci─Östwa.

Prawdopodobnie na naszych oczach ko┼äczy si─Ö w Polsce nie tylko ÔÇ×kompromis aborcyjnyÔÇŁ, ale tak┼╝e katolicyzm kulturowy i masowy.

Cios w fundamenty poparcia

To samo, jak si─Ö zdaje, zrobi polityczna i publicystyczna prawica. Zn├│w b─Ödzie w swoich w┼éasnych oczach robi─ç za ┼╝o┼énierzy wykl─Ötych, ostatnich u┼éan├│w, szar┼╝owa─ç z szabl─ů na (tym razem rzekome) czo┼égi. Nie dostrze┼╝e, ┼╝e sama si─Ö na to skaza┼éa, bo nie umia┼éa doda─ç dw├│ch do dw├│ch i wyci─ůgn─ů─ç wniosk├│w z tak niby lubianej historii. A gdy oka┼╝e si─Ö, ┼╝e polska dusza niewiele r├│┼╝ni si─Ö od irlandzkiej czy hiszpa┼äskiej (w tamtych krajach podobne procesy ju┼╝ nast─ůpi┼éy), uci┼Ťnieni konserwaty┼Ťci b─Öd─ů si─Ö w┼Ťcieka─ç i zgrzyta─ç z─Öbami. Na w┼éasne ┼╝yczenie.

By┼é czas, gdy prawica nieliberalna (w odr├│┼╝nieniu od prawicy liberalnej w rodzaju Platformy Obywatelskiej ÔÇô wi─Öcej o tym, ile te nurty ┼é─ůczy, a ile dzieli, pisa┼éem w innym miejscu) odrobi┼éa lekcj─Ö z pora┼╝ek lat 90. i czas├│w rz─ůd├│w Platformy Obywatelskiej. Zamiast rozdrabnia─ç si─Ö w imi─Ö ideowej czysto┼Ťci oraz osobistych ambicji na kolejne kanapowe partyjki bez znaczenia, postanowi┼éa wzi─ů─ç w┼éadz─Ö ┼éaw─ů. Wsp├│lne listy poprowadzili wi─Öc wolnorynkowy Jaros┼éaw Gowin, by┼éy redaktor naczelny miesi─Öcznika ÔÇ×ZnakÔÇŁ, radykalny Zbigniew Ziobro, zamieniaj─ůcy system sprawiedliwo┼Ťci w narz─Ödzie osobistych gierek, zemst i interes├│w, otwieraj─ůcy coraz to nowe fronty, oraz spinaj─ůcy to Jaros┼éaw Kaczy┼äski. Ten ostatni to polityczny pragmatyk, kt├│ry po latach kl─Ösk nauczy┼é si─Ö, ┼╝e aby wygra─ç, jego formacja musi mie─ç szerokie skrzyd┼éa, a tak┼╝e odwo┼éa─ç si─Ö do elektoratu ludowego, gdy┼╝ na mi┼éo┼Ť─ç ze strony wielkomiejskiej klasy ┼Ťredniej po prostu nie ma szans.

Decyzj─ů o zaostrzeniu prawa aborcyjnego Kaczy┼äski uderzy┼é w obie podstawy swoich zwyci─Östw. Procedowana wcze┼Ťniej w parlamencie (a obecnie czekaj─ůca na uchwalenie poprawek przez sejm) ÔÇ×pi─ůtka dla zwierz─ůtÔÇŁ, jakkolwiek s┼éuszna, nie r├│wnowa┼╝y znaczenia wyroku Trybuna┼éu Konstytucyjnego. To nie uk┼éad w formule: ÔÇ×radykalnemu skrzyd┼éu ┼Ťwieczk─Ö, umiarkowanemu ogarekÔÇŁ, lecz raczej: ÔÇ×umiarkowanemu skrzyd┼éu zapa┼ék─Ö, radykalnemu ÔÇô stosÔÇŁ. Stos, kt├│ry podpali┼é Polsk─Ö i na kt├│rym sp┼éon─ů─ç mo┼╝e nie tylko pozycja Ko┼Ťcio┼éa, ale i poparcie polityczne prawicy.

Mo┼╝e si─Ö tak sta─ç r├│wnie┼╝ ÔÇô obok zachwiania r├│wnowagi ÔÇô dlatego, ┼╝e ta decyzja uderza tak┼╝e, a mo┼╝e przede wszystkim w kobiety z klasy ludowej. To tym ubo┼╝szym, maj─ůcym mniejsze znajomo┼Ťci i mniejsze mo┼╝liwo┼Ťci, odbiera prawo wyboru w wi─Ökszym stopniu ni┼╝ tym z klasy ┼Ťredniej i wy┼╝szej, kt├│re maj─ů ┼Ťrodki, by przerwa─ç ci─ů┼╝─Ö prywatnie w bezpiecznych warunkach lub za granic─ů. By┼éo to wida─ç ju┼╝ przy poprzednich czarnych protestach, jest widoczne tak┼╝e teraz, gdy w ma┼éych i ┼Ťrednich miastach zbieraj─ů si─Ö setki ludzi, wykrzykuj─ůc has┼éa antyrz─ůdowe i antyko┼Ťcielne. Sytuacja, w kt├│rej kibice Arki Gdynia wparowali do biura poselskiego jednego z parlamentarzyst├│w PiS-u, jest tylko symbolem tego, jak pot─Ö┼╝n─ů wi─Ökszo┼Ť─ç spo┼éecze┼ästwa oburzy┼éa decyzja Trybuna┼éu.

Decyzj─ů o zaostrzeniu prawa aborcyjnego Kaczy┼äski uderzy┼é w obie podstawy swoich zwyci─Östw. To nie uk┼éad w formule: ÔÇ×radykalnemu skrzyd┼éu ┼Ťwieczk─Ö, umiarkowanemu ogarekÔÇŁ, lecz raczej: ÔÇ×umiarkowanemu skrzyd┼éu zapa┼ék─Ö, radykalnemu ÔÇô stosÔÇŁ.

Wyrok przeciw ┼╝yciu

D─ů┼╝enie do tego rozstrzygni─Öcia oraz rado┼Ť─ç z niego s─ů oderwane od rzeczywisto┼Ťci oraz kr├│tkowzroczne nie tylko w kontek┼Ťcie si┼éy Ko┼Ťcio┼éa czy politycznego poparcia prawicy, ale przede wszystkim w sferze tego, co prawica i hierarchowie maj─ů na ustach: prawnej ochrony ┼╝ycia. To w tej przestrzeni pora┼╝ka dzisiaj ┼Ťwi─Ötuj─ůcych b─Ödzie najbardziej wyra┼║na. To, ┼╝e sami j─ů drastycznie przybli┼╝yli, jest tak klarowne, ┼╝e trzeba zada─ç pytanie: czy rzeczywi┼Ťcie o ochron─Ö ┼╝ycia tu chodzi?

Wyrok Trybuna┼éu b─Ödzie mia┼é kilka efekt├│w, kt├│re z ochron─ů i promocj─ů ┼╝ycia nie maj─ů wiele wsp├│lnego.

Ustawa z 1993 roku w rzeczywisto┼Ťci nie dzia┼éa. Polki dokonuj─ů wielokrotnie wi─Öcej zabieg├│w przerwania ci─ů┼╝y, ni┼╝ to wynika z oficjalnych statystyk. Robi─ů to, po pierwsze, w prywatnych gabinetach za ci─Ö┼╝kie pieni─ůdze. Po drugie, za granic─ů, co te┼╝ generuje koszty. Po trzecie, sposobami farmakologicznymi. Po czwarte wreszcie, w niebezpiecznym dla ich zdrowia podziemiu i tak zwanymi ÔÇ×domowymi sposobamiÔÇŁ. To si─Ö dzieje. Udawanie, ┼╝e jest inaczej, pozwala by─ç mo┼╝e zachowa─ç spokojny sen, ale niewiele ma wsp├│lnego z prawd─ů.

Wyrok Trybuna┼éu b─Ödzie mia┼é kilka efekt├│w, kt├│re z ochron─ů i promocj─ů ┼╝ycia nie maj─ů wiele wsp├│lnego. Pierwszy: kolejne aborcje zaczn─ů by─ç dokonywane w podziemiu, z nara┼╝eniem ┼╝ycia kobiet. Drugi: ograniczony zostanie dost─Öp do bada┼ä prenatalnych (nios─ůcych ryzyko powik┼éa┼ä czy poronienia, co mo┼╝e doprowadzi─ç do ci─ůgania lekarzy po s─ůdach za rzekome aborcje), co utrudni leczenie wad letalnych jeszcze przed porodem. Trzeci: pewna grupa kobiet zrezygnuje z macierzy┼ästwa. Czwarty: nietrudne do przewidzenia protesty mog─ů prze┼éo┼╝y─ç si─Ö na rozprzestrzenianie si─Ö koronawirusa.

W┼Ťr├│d przewidywalnych efekt├│w tego wyroku nie ma natomiast zmniejszenia liczby aborcji, o ile m├│wimy o liczbach realnych, a nie zapisanych w rz─ůdowych statystykach. Ci, kt├│rzy m├│wi─ů o wychowawczej roli prawa, zwyczajnie zamykaj─ů oczy na niewygodne dla nich dane lub ÔÇô jak Krzysztof Bosak ÔÇô ciesz─ů si─Ö z ÔÇ×wypychania patologicznych praktyk poza nasze graniceÔÇŁ. Jak to wp┼éywa na zmniejszenie liczby przerwanych ci─ů┼╝? Nie wiadomo. Na pewno dobrze wp┼éywa na dobre samopoczucie Bosaka. Czy jednak dla tak mia┼ékiego zysku warto ryzykowa─ç koszty, kt├│re za wyrok Trybuna┼éu zap┼éac─ů kobiety?

Zdjęcie: Julek Barański

zdj.: Julek Barański

Co mog┼éoby rzeczywi┼Ťcie ograniczy─ç liczb─Ö przerywanych ci─ů┼╝? Prawica i Ko┼Ťci├│┼é nie musz─ů poszukiwa─ç kamienia filozoficznego w tej sprawie. To nie alchemia, tylko edukacja i polityka spo┼éeczna. Realna walka z przemoc─ů wobec kobiet i wsparcie kobiet jej do┼Ťwiadczaj─ůcych. Porz─ůdny system wsparcia dla rodzic├│w (cz─Östo samotnych matek) wychowuj─ůcych dzieci z niepe┼énosprawno┼Ťciami ÔÇô obejmuj─ůcy wsparcie finansowe, rzeczowe, opiek─Ö wytchnieniow─ů, turnusy rehabilitacyjne, dost─Öpn─ů edukacj─Ö i inne us┼éugi publiczne. Pe┼éne informacje dla rodzic├│w dowiaduj─ůcych si─Ö o diagnozie, wyja┼Ťniaj─ůce, z czym wi─ů┼╝e si─Ö opieka nad dzieckiem, kt├│re urodzi si─Ö z dan─ů wad─ů, oraz opieka psychologiczna. Faktyczne ┼Ťci─ůganie aliment├│w. Rozbudowany i odpowiednio wspierany system pieczy zast─Öpczej, adopcji, rodzinnych dom├│w dziecka. Wreszcie: edukacja seksualna oparta na nauce, a nie takim czy innym ┼Ťwiatopogl─ůdzie, a wi─Öc r├│wnie┼╝ dotycz─ůca antykoncepcji. To sk─ůdin─ůd znacz─ůce, ┼╝e prawica i Ko┼Ťci├│┼é s─ů gotowe dla czysto┼Ťci w┼éasnego sumienia ryzykowa─ç ┼╝yciem kobiet, ale nie chc─ů ÔÇô nawet dla rzekomo fundamentalnej sprawy ochrony ┼╝ycia ÔÇô dopu┼Ťci─ç edukacji seksualnej w szko┼éach. Pomieszanie priorytet├│w to w tym kontek┼Ťcie naj┼éagodniejsze sformu┼éowanie.

Co mog┼éoby rzeczywi┼Ťcie ograniczy─ç liczb─Ö przerywanych ci─ů┼╝? Prawica i Ko┼Ťci├│┼é nie musz─ů poszukiwa─ç kamienia filozoficznego w tej sprawie. A wyrok Trybuna┼éu nie jest zwyci─Östwem ┼╝ycia, bo liczba aborcji, kt├│rym zapobiegnie, jest absolutnie znikoma.

Wyrok Trybuna┼éu nie jest wi─Öc zwyci─Östwem ┼╝ycia, bo liczba aborcji, kt├│rym zapobiegnie, jest absolutnie znikoma. Nie jest te┼╝ zwyci─Östwem ruchu ÔÇ×pro lifeÔÇŁ z punktu widzenia jego cel├│w w d┼éu┼╝szej perspektywie, bo ÔÇô jak wskazuj─ů wszelkie znaki na niebie i ziemi ÔÇô przyspieszy wprowadzenie w Polsce aborcji na ┼╝yczenie do dwunastego tygodnia ci─ů┼╝y. W├│wczas jeszcze mocniej b─Ödzie widoczne to, ┼╝e dla liczby rzeczywi┼Ťcie dokonywanych aborcji kluczowe znaczenie maj─ů warunki spo┼éeczno-ekonomiczne oraz realna oferta pa┼ästwa, a nie przekonania religijne czy ci─Ö┼╝ar├│wki z cz─Östo zmanipulowanymi zdj─Öciami martwych p┼éod├│w stoj─ůce pod szpitalami.

Pogarda dla ÔÇ×szczeg├│┼é├│wÔÇŁ

Kl─Öska, kt├│ra czeka prawic─Ö i Ko┼Ťci├│┼é w sprawie prawnych regulacji dotycz─ůcych aborcji, jest raczej nieuchronna. Pytanie nie brzmi: ÔÇ×czyÔÇŁ, ale raczej: ÔÇ×jak szybko do tego dojdzieÔÇŁ. Co wtedy zrobi─ů prawica i biskupi? Znacz─ůca cz─Ö┼Ť─ç z nich stworzy kombatanckie historie o tym, jak swego czasu odnosili wielkie sukcesy (polegaj─ůce nie na ograniczeniu liczby przerwanych ci─ů┼╝, ale na zepchni─Öciu aborcji do podziemia), lecz przegrali pod naporem przewa┼╝aj─ůcych si┼é wroga (kt├│rym oka┼╝─ů si─Ö po prostu obywatelki i wierne). B─Öd─ů jak ten, nomen omen, ÔÇ×embrion narodziarskiÔÇŁ z ÔÇ×Wed┼éug Gombrowicza narodu obra┼╝aniaÔÇŁ, kt├│ry ÔÇ×[lubi] w dziadkowych nosi─ç si─Ö orderach i nigdy mu niczego nie wstydÔÇŁ. W tym wierszu Jacek Kaczmarski ÔÇô kt├│ry mia┼é swoje powa┼╝ne winy, je┼Ťli chodzi o stosunek wobec kobiet ÔÇô zawar┼é zreszt─ů wi─Öcej fraz znakomicie pasuj─ůcych do dzisiejszej sytuacji. Zar├│wno do polskiego Ko┼Ťcio┼éa, jak i polskiej prawicy mo┼╝na odnie┼Ť─ç s┼éowa: ÔÇ×Chrystusem by┼é i Rzymianinem / I w tej sprzeczno┼Ťci ┼╝y┼é ÔÇô i wy┼╝y┼é: / To d┼║wiga┼é krzy┼╝ i czyj─ů┼Ť win─Ö / To zn├│w na szyi ÔÇô tylko krzy┼╝ykÔÇŁ. Dobrze wida─ç te┼╝, jak prawdziwe s─ů do dzi┼Ť s┼éowa: ÔÇ×Nie lubi stwarza─ç si─Ö ÔÇô by─ç chcia┼éby. / Wszak B├│g rzek┼é: ┬źNiech si─Ö stanie Polak┬╗, / A szatan w p┼éacz ÔÇô┬áDas ist unglaublich! / Nieszcz─Ösna w Polsce moja dola! / S┼éusznie si─Ö l─Öka Pan Ciemno┼Ťci, / ┼╗e ci─Ö┼╝ko b─Ödzie mia┼é z Lachami; / W szczeg├│┼éach przecie┼╝ diabe┼é go┼Ťci, / A Polak gardzi szczeg├│┼éami!ÔÇŁ.

A ┼╝e te szczeg├│┼éy to los konkretnych kobiet i ci─ů┼╝, kt├│re zostan─ů przerwane? ┼╗e te szczeg├│┼éy to prawdopodobne przyspieszenie tak rzekomo niechcianej liberalizacji prawa w sprawie aborcji oraz laicyzacji spo┼éecze┼ästwa?

Nic to. Na koniec za┼éo┼╝─ů na pier┼Ť dziadkowy order, umyj─ů r─Öce i b─Öd─ů si─Ö delektowa─ç tym, ┼╝e kiedy┼Ť niby wygrali.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś