Internetowy magazyn katolewicy spo艂ecznej. Piszemy o 艣wiecie, czerpi膮c inspiracje z nauki spo艂ecznej Ko艣cio艂a

S艂ony smak chrze艣cija艅stwa

Budowanie obywatelskiej Europy jest trudnym wyzwaniem. Potrzebna jest do tego wyobra藕nia i odwaga by odej艣膰 od narodowych stereotyp贸w oraz by przemienia膰 i uzdrawia膰 pami臋膰 o przesz艂o艣ci. Tym trudniejsze to zadanie, gdy kryzys ekonomiczny sprzyja egoizmowi narodowemu, zamykaniu si臋 na wsp贸艂prac臋 i potrzeby innych. Ale sprawy wa偶ne, cenne inicjatywy, przemiany postaw spo艂ecznych s膮 trudne a wychowanie obywateli pa艅stwa a tym bardziej obywateli Europy do takich wa偶nych i trudnych wyzwa艅 nale偶y.

ilustr. Olga Mici艅ska


 
Pierwszy raz by艂am na Zje藕dzie Gnie藕nie艅skim. Jecha艂am troch臋 niech臋tnie, bo sceptycznie odnosz臋 si臋 do formy panelowych dyskusji, kt贸re z prawdziw膮 dyskusj膮 na og贸艂 niewiele maj膮 wsp贸lnego, ale pojecha艂am troch臋 zach臋cona przez Kub臋 Kiersnowskiego, kt贸ry by艂 wsp贸艂organizatorem tegorocznego IX Zjazdu, a troch臋 przymuszona przez zaproszenie mnie do udzia艂u w jednym z paneli.
Na szcz臋艣cie pojecha艂am i dzi臋ki temu mog艂am przekona膰 si臋, 偶e Ko艣ci贸艂 w Europie i Ko艣ci贸艂 w Polsce wsp贸lnie z chrze艣cijanami innych wyzna艅 ma w sobie dosy膰 soli by nadawa膰 smak 偶yciu i dzia艂aniom swoich wiernych a r贸wnie偶 przemienia膰 艣wiat. W艂a艣nie o tym jak rozumie膰 鈥瀊ycie sol膮 ziemi鈥 m贸wi艂 w swoim wyst膮pieniu ks. Halik w pierwszym dniu Zjazdu. Soli nie musi by膰 du偶o, ale 鈥瀋hrze艣cija艅stwo musi by膰 zaproszeniem,propozycj膮 dla wszystkich鈥. Aby tak by艂o 鈥瀞贸l nie mo偶e straci膰 swego smaku鈥 czyli 鈥瀋hrze艣cijanie nie mog膮 straci膰 swojej to偶samo艣ci鈥.
 
W艂a艣nie to poczucie smaku chrze艣cija艅skiej to偶samo艣ci by艂o g艂贸wnym walorem Zjazdu. Nie by艂o tu wiele miejsca na apologetyczne wyst膮pienia, gloryfikacj臋 spektakularnych dzia艂a艅, ale raczej na trze藕w膮 prezentacj臋 proobywatelskich projekt贸w i wskazywanie na problemy w realizacji obywatelskiej misji. Bo Zjazd po艣wi臋cony by艂 Europie obywatelskiej i roli chrze艣cijan w jej budowaniu.
Budowanie obywatelskiej Europy jest trudnym wyzwaniem. Potrzebna jest do tego wyobra藕nia i odwaga by odej艣膰 od narodowych stereotyp贸w oraz by przemienia膰 i uzdrawia膰 pami臋膰 o przesz艂o艣ci. Tym trudniejsze to zadanie, gdy kryzys ekonomiczny sprzyja egoizmowi narodowemu, zamykaniu si臋 na wsp贸艂prac臋 i potrzeby innych. Ale sprawy wa偶ne, cenne inicjatywy, przemiany postaw spo艂ecznych s膮 trudne a wychowanie obywateli pa艅stwa a tym bardziej obywateli Europy do takich wa偶nych i trudnych wyzwa艅 nale偶y.
 
Obywatel Europy to cz艂owiek, kt贸ry czuje si臋 odpowiedzialny za dobro wsp贸lne wszystkich cz艂onk贸w europejskiej wsp贸lnoty niezale偶nie od ich narodowo艣ci i wiary. Ale to r贸wnie偶 obywatel swojego pa艅stwa, swojej ma艂ej ojczyzny, swojej rodziny. Obywatelsko艣膰 zaczyna si臋 od uwra偶liwienia na potrzeby naszych bli藕nich. Nie b臋dzie dobrym obywatelem Europy (艣wiata) ten, kto nie troszczy si臋 r贸wnie偶 o dobro ma艂ej wsp贸lnoty, kt贸rej jest cz艂onkiem. Dlatego jednym z motyw贸w wyst膮pie艅 panelowych Zjazdu by艂 opis zaanga偶owa艅 wolontariackich na rzecz ludzi wykluczonych i pozbawionych szans. To wa偶ne by uwierzy膰, 偶e czasem od inicjatywy jednej osoby rozpoczyna si臋 akcja, kt贸ra przynosi dobro, pomoc i pociech臋 wielu ludziom. O swojej dzia艂alno艣ci m贸wi艂a Janina Ochojska(Akcja Humanitarna), s. Ma艂gorzata Chmielewska (Chleb 呕ycia), ks .Andrzej Augusty艅ski (Siemacha) s. Rafaela i wielu innych.
Dla mnie ciekawym do艣wiadczeniem by艂a rozmowa z dzia艂aczami stowarzyszenia, kt贸re wywalczy艂o odroczenie decyzji MEN w sprawie obowi膮zku szkolnego dla sze艣ciolatk贸w. Bardzo byli rozgoryczeni, 偶e musieli walczy膰 o prawa rodzic贸w, 偶e musieli za艂o偶y膰 stowarzyszenie i zebra膰 ponad sto tysi臋cy podpis贸w. Bardzo byli zdziwieni, 偶e to ich dzia艂anie jest w opinii s艂uchaczy przyk艂adem postawy obywatelskiej i 偶e mo偶e by膰 pocz膮tkiem szerszej dzia艂alno艣ci promuj膮cej inne jeszcze przepisy wa偶ne dla rodzic贸w. To chyba jest dziedzictwo okresu 鈥瀞ocjalizmu鈥, w kt贸rym wszelka oddolna inicjatywa by艂a t臋piona a pa艅stwo (partia) mia艂o monopol na inicjatywy legislacyjne 鈥 st膮d zdziwienie i niedowierzanie, 偶e takie 鈥瀢ymuszanie鈥 decyzji pa艅stwowej instancji jest samo w sobie pozytywn膮 postaw膮.
Kszta艂towanie postaw obywatelskich w mniejszej wsp贸lnocie jest 艂atwiejsze. Natomiast wygl膮da na to, 偶e obywatela Europy jeszcze nie ma. Zbyt wiele jest konflikt贸w pami臋ci, zbyt cz臋sto postrzegamy innych jako obcych, kt贸rych interesy s膮 sprzeczne z naszymi. Stare konflikty wci膮偶 si臋 偶arz膮, wi臋c pami臋膰 historyczna jest potrzebna aby ostrzega膰 nas, 偶e piel臋gnowane animozje mog膮 w sprzyjaj膮cych okoliczno艣ciach (a do takich nale偶y np. kryzys ekonomiczny) zamieni膰 si臋 w zimn膮 lub gor膮c膮 wojn臋. Jednak ta sama pami臋膰 mo偶e te偶 by膰 murem, kt贸ry odgradza nas od innych. St膮d konieczne jest nawi膮zywanie kontakt贸w mi臋dzy lud藕mi r贸偶nych narodowo艣ci, aby obala膰 stereotypy i l臋ki. Dobrym przyk艂adem jest od lat prowadzona oddolnie akcja pojednania mi臋dzy Polakami i Niemcami. Ale du偶o jest jeszcze do zrobienia.
Ka偶dy nar贸d ma co艣 do dania innym. Polskim wk艂adem w formowanie obywatela Europy jest tradycja Solidarno艣ci, kt贸ra dla innych 鈥 nie tylko w Europie, ale te偶 dla kraj贸w Azji i Afryki, kt贸re szukaj膮 drogi do demokratyzacji 鈥 jest wa偶nym przyk艂adem jak dzia艂a膰 by zmienia膰 totalitarne systemy. To w艂a艣nie w demokratycznie zarz膮dzanej wsp贸lnocie rodzi si臋 powszechne poczucie bycia obywatelem.
 
W budowaniu obywatelskiej Europy ogromn膮 rol臋 mog膮 i powinni odgrywa膰 ludzi wierz膮cy 鈥 chrze艣cijanie i wyznawcy innych religii. Mog膮 tak膮 rol臋 spe艂nia膰 gdy偶 wiara w Boga 艂膮czy si臋 z etosem, hierarchi膮 warto艣ci, w kt贸rej wysokie miejsce ma s艂u偶ba dla innych. Oczywi艣cie religia mo偶e ludzi dzieli膰, ale, jak sadz臋, ka偶da religia w swojej dojrza艂ej formie prowadzi do otwarcia si臋 na innych, do poczucia misji dla 艣wiata, do anga偶owania si臋 w trudne dzia艂ania, do kt贸rych pewno艣膰 wyznawanej wiary daje si艂臋 i poczucie sensu. Ta szansa, kt贸ra drzemie w religii nie zawsze jest wykorzystywana, ale prezentowane przyk艂ady dzia艂a艅 daj膮 nadziej臋, pewno艣膰 nawet, 偶e im lepszymi b臋dziemy wyznawcami, tym lepszymi staniemy si臋 obywatelami.
Jednym z wa偶nych atrybut贸w Zjazdu by艂 w艂a艣nie ekumenizm i podkre艣lanie wi臋zi z innymi religiami. Przedstawiciele r贸偶nych wyzna艅 i religii m贸wili o wyzwaniach, kt贸re stoj膮 przed nami wszystkimi i je艣li nawet by艂y zrozumia艂e r贸偶nice, to cel by艂 wsp贸lny i wsp贸lna troska o powodzenie budowy lepszej Europy.
 
呕a艂owa艂am, 偶e w formule panelowej na og贸艂 brakuje czasu na dyskusj臋. Na szcz臋艣cie ostatniego dnia, gdy w panelu zasiedli przedstawiciele trzech religii monoteistycznych oraz przedstawiciel ateist贸w do takiej dyskusji dosz艂o i pokaza艂a ona nie tylko blisko艣膰 pogl膮d贸w wyznawc贸w jednego Boga, ale nawet ateista ze zdziwieniem przyzna艂, 偶e w pewnym sensie jest cz艂owiekiem wierz膮cym.
Na Zje藕dzie nie by艂o polityki, a Ko艣ci贸艂 prezentowa艂 swoje najlepsze oblicze. Chocia偶 jednak w pewnym momencie o. Ludwik Wi艣niewski wyla艂 na nas kube艂 zimnej wody cytuj膮c artyku艂 z 鈥濱dziemy鈥, kt贸rego agresywna wymowa mog艂a zachwia膰 naszym dobrym samopoczuciem. Jednak 鈥 mam nadziej臋 鈥 nie zachwia艂a. To jest po prostu jeszcze jedno wyzwanie, wyzwanie dla nas, dla tych, kt贸rzy wierz膮 w misj臋 Ko艣cio艂a, Ko艣cio艂a, w kt贸rym jest du偶o miejsca, r贸wnie偶 dla tych, kt贸rzy nas nie lubi膮, kt贸rzy w inny spos贸b postrzegaj膮 艣wiat. Wa偶ne jest by odszukiwa膰 wsp贸lne cele i wtedy w drodze do nich znikaj膮 podejrzenia i niech臋膰.
Zjazd zako艅czy艂 si臋 odczytaniem przes艂ania, kt贸rego tytu艂 鈥炁歸i臋ty obywatel to dobry obywatel鈥 oddaje troch臋 ducha tego Zjazdu.
 
Opr贸cz czasu na dyskusj臋 brakowa艂o mi w Gnie藕nie mo偶liwo艣ci spotkania si臋 z innymi uczestnikami. Program by艂 bardzo napi臋ty i trudno by艂o znale藕膰 czas i miejsce na spotkanie i poznanie innych, kt贸rzy razem ze mn膮 uczestniczyli w Zje藕dzie. A by艂o ich w sumie ponad tysi膮c. Ale i tak mia艂am poczucie wsp贸lnoty, chocia偶, niestety, niepopartej rozmow膮 i wymian膮 do艣wiadcze艅. Jednak mam nadziej臋, 偶e nie by艂 to ostatni taki Zjazd i 偶e pojawi膮 si臋 te偶 inne wydarzenia, w kt贸rych b臋dziemy razem bra膰 udzia艂 (mo偶na te偶 spotka膰 si臋 na Facebooku).
Bardzo mi艂y by艂 powr贸t autokarem do Warszawy. W p贸艂mroku toczyli艣my wa偶ne rozmowy, mimo 偶e nie wszyscy znali艣my si臋 i mimo r贸偶nic wieku. Bardzo mi si臋 to podoba艂o. Mo偶e wprowadzi膰 obyczaj cyklicznych wsp贸lnych autokarowych wyjazd贸w i przy 艣piewie bardziej muzykalnych uczestnik贸w prowadzi膰 takie nocne rozmowy o wierze, o 偶yciu, o nadziei. To 偶art, oczywi艣cie.
Mam nadziej臋, 偶e materia艂y ze Zjazdu zostan膮 opublikowane w ca艂o艣ci, gdy偶 by艂o tam powiedziane wiele wa偶nych rzeczy. To wa偶ne, by tak dobrze przygotowane, udane wydarzenie pozostawi艂o sw贸j 艣lad, by sta艂o si臋 wk艂adem w zrozumienie, czym jest Europa, kim jest w niej obywatel, jakie jest miejsce religii i na czym polega nasza misja, jako chrze艣cijan, europejczyk贸w, obywateli.
 

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste艣my magazynem i 艣rodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo艣ci spo艂ecznej, biedzie, o wsp贸艂czesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo艂ecze艅stwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania 鈥 mo偶esz nam w tym pom贸c!
Wybieram sam/a
Ko艣ci贸艂 i lewica si臋 wykluczaj膮?
Nie - w Kontakcie 艂膮czymy lewicow膮 wra偶liwo艣膰 z katolick膮 nauk膮 spo艂eczn膮.

I u偶ywamy plik贸w cookies. Dowiedz si臋 wi臋cej Polityka prywatno艣ci zamknij