Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Skrawki jej my┼Ťli. Dzienniki Susan Sontag.

Zach┼éanno┼Ť─ç, zadyszka, skrawek jako skojarzenia przychodz─ů na my┼Ťl, gdy pr├│buje si─Ö podsumowa─ç ten dziennik. To zapiski osoby, kt├│ra cierpi na chroniczne pospieszne ┼éaknienie ÔÇô wiedzy, prze┼╝y─ç, wyja┼Ťnie┼ä i wra┼╝e┼ä.

Zach┼éanno┼Ť─ç, zadyszka, skrawek – takie skojarzenia przychodz─ů na my┼Ťl, gdy pr├│buje si─Ö podsumowa─ç ten dziennik. Susan Sontag po trzydziestce zapisuje swoje dni jakby w ci─ůg┼éym poczuciu umykaj─ůcego czasu. Tote┼╝ z kartek drugiego tomu dziennika autorki Mi┼éo┼Ťnika wulkan├│w wy┼éania si─Ö obraz osoby, kt├│ra cierpi na chroniczne pospieszne ┼éaknienie ÔÇô wiedzy, prze┼╝y─ç, wyja┼Ťnie┼ä i wra┼╝e┼ä.
 
Sontag traktuje sw├│j dziennik jak swoist─ů pami─Ö─ç podr─Öczn─ů: hybryd─Ö notatnika, psychoanalityka i pami─Ötnika. Zamiast wspomnie┼ä da┼ä z poprzedniej kolacji dostajemy zatem spisy najlepszych ksi─ů┼╝ek i film├│w, kt├│re autorka Przeciw interpretacji obejrza┼éa lub przeczyta┼éa (a kt├│re doskonale obrazuj─ů skal─Ö jej ┼éapczywo┼Ťci), b┼éyskotliwe i mniej b┼éyskotliwe uwagi oraz przemy┼Ťlenia na temat kultury szeroko poj─Ötej, a tak┼╝e fragmenty rozm├│w zapisane ÔÇ×by nie zapomnie─çÔÇŁ, czy te┼╝ notatki o lekturach i do lektur. Wiele z tych przemy┼Ťle┼ä i uwag autorki zaskakuje swoj─ů aktualno┼Ťci─ů. Jak chocia┼╝by te, dotycz─ůce poj─Öcia ÔÇ×literatury kobiecejÔÇŁ, statusu kobiety w spo┼éecze┼ästwie, kondycji kultury, tudzie┼╝ zwi─ůzk├│w pi─Ökna i moralno┼Ťci.
 
W dzienniku Sontag nie ma zbyt wielu zda┼ä z┼éo┼╝onych ÔÇô mo┼╝e poza passusami, w kt├│rych rozwa┼╝a swoje zwi─ůzki emocjonalne z matk─ů. Na tle pozosta┼éych zapisk├│w s─ů to zaskakuj─ůco jednolite i obfite fragmenty. By─ç mo┼╝e za bardzo psychoanalizuj─ůce i szczeg├│┼éowe, ale r├│wnie┼╝ dosy─ç bezkompromisowe w samoocenie ich autorki, momentami wr─Öcz bezwzgl─Ödne.
 
Czytaj─ůc wpisy z lat sze┼Ť─çdziesi─ůtych mo┼╝na odnie┼Ť─ç wra┼╝enie, ┼╝e trzydziestoletnia Sontag mia┼éa bardziej wysublimowany intelekt, ani┼╝eli rozwini─Öt─ů emocjonaln─ů dojrza┼éo┼Ť─ç. Jej rozwa┼╝ania o szeroko poj─Ötej kulturze s─ů daleko ciekawsze ni┼╝ dywagacje na temat jej relacji romantycznych. Przy czym jednak wydaje si─Ö, ┼╝e w tym momencie ┼╝ycia ucieka Sontag w pisanie przede wszystkim wtedy, gdy ÔÇťserce boliÔÇŁ. Kiedy jednak po┼éowie lat siedemdziesi─ůtych dowiaduje si─Ö, ┼╝e ma raka piersi, jej zapiski staj─ů si─Ö bardziej sk─ůpe ÔÇô oczyszczone z lekko egotycznych rozwa┼╝a┼ä, skupione na tworzeniu, kulturze i ludziach, kt├│rzy j─ů otaczaj─ů. Nawet je┼╝eli wprost nie jest to wypowiedziane (zapisane), choroba znacz─ůco przewarto┼Ťciowa┼éa ┼Ťwiat autorki Zestawu do ┼Ťmierci. Zapiski w po┼éowie lat siedemdziesi─ůtych staj─ů si─Ö esencj─ů pracowitego dnia. Najbardziej intryguj─ůce w dzienniku Sontag s─ů momenty, w kt├│rych czytelnik ma szans─Ö przyjrze─ç si─Ö niemal kompletnemu procesowi powstawania jej najbardziej znanych tekst├│w, od momentu krystalizacji pomys┼éu do wydania ksi─ů┼╝ki czy eseju. Interesuj─ůce s─ů tak┼╝e jej zapiski fragment├│w rozm├│w z Brodskim, uwagi na temat warsztatu pracy Grotowskiego, czy te┼╝ analizy zjawisk b─ůd┼║ wydarze┼ä poch┼éaniaj─ůcych j─ů intelektualnie w danym momencie, jak podr├│┼╝e do Chin czy Wietnamu.
 
David Rieff, redaktor dziennik├│w swojej matki, okroi┼é nieco ich zawarto┼Ť─ç, pozbawiaj─ůc nas g┼é├│wnie licznych enumeracji w stylu ÔÇ×najwa┼╝niejsze filmy francuskieÔÇŁ etc, ale tak┼╝e z pewnych fragment├│w opiniuj─ůcych znane postaci epoki.┬áW efekcie Czytelnik mo┼╝e momentami┬áw─ůtpi─ç, czy obcuje z ÔÇ×ca┼é─ů SontagÔÇŁ, czy jej zapiski nie zosta┼éy w pewnie spos├│b ocenzurowane. (Rekompensat─ů s─ů natomiast dopowiedzenia ÔÇ×cenzoraÔÇŁ ÔÇô nieocenione, gdy┼╝ czasami trudno zorientowa─ç si─Ö w czasie i przestrzeni tych notatek). Jednak dok┼éadnie w tych momentach kiedy pisze, gdy odwzorowuje swoje my┼Ťli na papierze, w danym stanie cia┼éa, ducha i umys┼éu, Susan Sontag wymyka si─Ö wszelkim regulacyjnym zamys┼éom. Jednak , przewrotnie , ka┼╝dy dziennik zawsze ma cenzora. Znaczy… autora.
 
Susan Sontag. Jak ┼Ťwiadomo┼Ť─ç zwi─ůzana jest z cia┼éem. Dzienniki tom 2. 1964 ÔÇô 1980. Karakter 2013. prze┼é. Dariusz ┼╗ukowski. 592 strony.
 

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś