magazyn lewicy katolickiej

Rekolekcje na czas najzwyklejszy (4)

Mieli wiar─Ö, ┼╝e warto pokaza─ç chorob─Ö i s┼éabo┼Ť─ç. ┼╗e warto robi─ç raban, powodowa─ç dyskomfort otoczenia. ┼╗e cz┼éowiek cierpi─ůcy, pozbawiony wzroku czy mo┼╝liwo┼Ťci poruszania si─Ö, nie jest skazany na sw├│j los, i ┼╝e warto podejmowa─ç dzia┼éanie, kt├│re ten stan ug┼éo┼Ťni i pozwoli uleczy─ç.
Rekolekcje na czas najzwyklejszy (4)
ilustr.: Anna Grzelewska

ÔÇ×Pierwszy tydzie┼ä okresu zwyk┼éegoÔÇŁ ÔÇô ile┼╝ niezwyk┼éych emocji odczuwa┼éam jako dziecko bardzo zainteresowane religi─ů, s┼éysz─ůc te s┼éowa. Dzisiaj rekonstruuj─Ö je jako ┼╝al, ┼╝e┬áco┼Ť niezwyk┼éego si─Ö sko┼äczy┼éo; ciekawo┼Ť─ç, na┬áczym b─Ödzie polega┼éa ÔÇ×zwyk┼éo┼Ť─çÔÇŁ; ulg─Ö, ┼╝e┬ámo┼╝na ÔÇ×zwyczajnie po┼╝y─çÔÇŁ, nie┬ásil─ůc si─Ö na┬ájak─ů┼Ť szczeg├│ln─ů ┼Ťwi─ůteczn─ů, adwentow─ů czy┬ápostn─ů postaw─Ö. Z┬áczasem dosz┼éo do┬átego jeszcze jedno uczucie ÔÇô przywi─ůzania do┬átego zwyk┼éego okresu czytania Ewangelii o┬átym, jak Jezus chodzi┼é po┬á┼Ťwiecie i┬ánaucza┼é. Pi─Ökna mi zwyczajno┼Ť─ç!

A┬ájednak ÔÇô w┼éa┼Ťnie w┬átym czasie chc─Ö wyg┼éosi─ç rekolekcje. Rekolekcje bez┬ánabo┼╝e┼ästw. Bez┬ámisji kanonicznej. Bez┬áwielkiej internetowej pompy towarzysz─ůcej rekolekcjom on-line g┼éoszonym przez┬áprezbiter├│w. Rekolekcje na┬áczas najzwyklejszy.

Nauka 4

ÔÇ×Bezradno┼Ť─ç i rabanÔÇŁ

Odk─ůd pami─Ötam, jedn─ů z najwa┼╝niejszych scen z Ewangelii by┼éa i jest dla mnie ta, w kt├│rej grupa os├│b demontuje dach domu, w kt├│rym przebywa┼é Jezus, by przez dziur─Ö spu┼Ťci─ç nosze ze sparali┼╝owanym.

Przez wi─Ökszo┼Ť─ç ┼╝ycia uto┼╝samia┼éam si─Ö z owymi przyjaci├│┼émi chorego. Czyta┼éam t─Ö histori─Ö jako lekcj─Ö o tym, ┼╝e trzeba pomaga─ç, ┼╝e trzeba znajdowa─ç sposoby na wsparcie potrzebuj─ůcych mimo przeszk├│d. To oczywi┼Ťcie wa┼╝na lekcja, ale dzisiaj wiem, ┼╝e w tej historii znajduje si─Ö o wiele wi─Öcej.

Warto robi─ç raban

Zdarzenie to opisuj─ů w bardzo podobny spos├│b Mateusz, Marek i ┼üukasz (Mt 9,1-8; Mk 2,1-12; ┼ük 5,17-26), w swoich rozwa┼╝aniach trzymam si─Ö najbardziej wersji Markowej; nieustannie polecam wszystkim czytanie Ewangelii Marka, wi─Öc i przy tej okazji to uczyni─Ö.

Jezus powr├│ci┼é w┼éa┼Ťnie do Kafarnaum po tym, jak oddala┼é si─Ö w opuszczone miejsca, by si─Ö modli─ç, jak naucza┼é w Galilei i jak objawi┼éa si─Ö jego moc uzdrawiania cia┼éa (te┼Ťciowej Piotra) i ducha (egzorcyzmy) oraz przywracania wsp├│lnocie (uzdrowienie tr─Ödowatego). Gdziekolwiek si─Ö udawa┼é, pojawia┼éy si─Ö t┼éumy, i tak jest r├│wnie┼╝ tego dnia, kiedy naucza ÔÇ×w domuÔÇŁ. S─ů w tym t┼éumie tak┼╝e uczeni w Pi┼Ťmie (┼üukasz doda, ┼╝e z Galilei, Judei i samej Jerozolimy). Wszyscy s┼éuchaj─ů s┼é├│w Jezusa.

Nagle przybywa jeszcze czterech ludzi i pi─ůty ÔÇô niesiony przez nich na noszach paralityk. Nie maj─ů mo┼╝liwo┼Ťci wej┼Ť─ç z powodu t┼éumu, wi─Öc bior─ů chorego na g├│r─Ö, odkrywaj─ů dach nad miejscem, sk─ůd naucza Jezus, i dalej┼╝e spuszczaj─ů nosze w samym centrum akcji!

ÔÇ×Jezus, zobaczywszy ich wiar─ÖÔÇŽÔÇŁ. Zastanawiali┼Ťcie si─Ö kiedy┼Ť, jak─ů wiar─Ö? Wiar─Ö w co? To dopiero pocz─ůtki dzia┼éalno┼Ťci Jezusa. Wed┼éug Marka Jezus nie pozwala rozpowiada─ç o sobie, ┼╝e jest Mesjaszem czy Synem Bo┼╝ym, warto o tym pami─Öta─ç, by unikn─ů─ç jakiego┼Ť uproszczenia i przypisania tamtym ludziom wiary w p├│┼║niej wypracowane w teologii i nauczaniu Ko┼Ťcio┼éa wnioski o Jezusie. Ani jeden z ewangelist├│w nie zapisa┼é te┼╝ ┼╝adnych s┼é├│w, kt├│re by wypowiedzieli, ┼╝adnego wyznania, ani nawet pro┼Ťby. Pomy┼Ťlmy wi─Öc: jak─ů ich wiar─Ö zobaczy┼é Jezus?

Wed┼éug mnie jest to ta sama wiara, o kt├│rej pisa┼éam w trzeciej cz─Ö┼Ťci rekolekcji, opowiadaj─ůc o niewidomym spod Jerycha: wiara, ┼╝e warto pokaza─ç chorob─Ö i s┼éabo┼Ť─ç, ┼╝e pokazanie ich Jezusowi nie b─Ödzie ┼║r├│d┼éem wi─Ökszego nieszcz─Ö┼Ťcia, ale ┼╝e przyniesie ratunek. Wiar─Ö, ┼╝e warto robi─ç raban, nawet powodowa─ç dyskomfort otoczenia ÔÇô czy to swoimi wrzaskami, czy to rozbieraj─ůc dach. Wiar─Ö, ┼╝e cz┼éowiek cierpi─ůcy, pozbawiony wzroku czy mo┼╝liwo┼Ťci poruszania si─Ö, nie jest skazany na sw├│j los, i ┼╝e warto podejmowa─ç dzia┼éanie, kt├│re ten stan ug┼éo┼Ťni, uwidoczni i pozwoli uleczy─ç.

Po co przychodz─ů?

Mo┼╝e w┼éa┼Ťnie tak─ů wiar─Ö zobaczy┼é Jezus w tych czterech m─Ö┼╝czyznach, kt├│rzy przynie┼Ťli paralityka? O tym ostatnim, cho─ç umieszczono go w samym centrum wydarze┼ä, nie wiemy nic poza tym, ┼╝e by┼é sparali┼╝owany. Jezus widzi jednak jeszcze wi─Öcej ni┼╝ jego fizyczny stan ca┼ékowitej bezradno┼Ťci i zale┼╝no┼Ťci od si┼éy mi─Ö┼Ťni i si┼éy wiary wsp├│lnoty ÔÇô tych, kt├│rzy go przynie┼Ťli. Widzi grzech!

Kiedy moja znajoma przeczyta┼éa opowie┼Ťci o ojcu Pio, powiedzia┼éa mi, ┼╝e nigdy w ┼╝yciu nie podesz┼éaby do komunii, gdyby j─ů rozdawa┼é ÔÇô bo a nu┼╝ zobaczy┼éby, ┼╝e jest w stanie ci─Ö┼╝kiego grzechu, i j─ů omin─ů┼é. M├│wi┼éa o wstydzie, jaki by wtedy czu┼éa. Nie dlatego, ┼╝e specjalnie ukrywa┼éa jaki┼Ť ci─Ö┼╝ki grzech, ale dlatego, ┼╝e ┼╝y┼éa w obawie, ┼╝e co┼Ť jest z ni─ů bardzo nie tak i ┼╝e ┼Ťwi─Öty by to wypatrzy┼é i j─ů ukara┼é.

S┼éuchaj─ůc czy czytaj─ůc interpretacje opowie┼Ťci o Jezusie i paralityku, kt├│rego przed Nim po┼éo┼╝ono, czu┼éam chyba co┼Ť podobnego. Czu┼éam niepok├│j w zwi─ůzku z tym, ┼╝e Jezus na widok paralityka publicznie odpu┼Ťci┼é mu grzechy. Skoro odpu┼Ťci┼é, to te┼╝ pokaza┼é, ┼╝e s─ů, a to przecie┼╝ tak upokarzaj─ůce. R├│┼╝nica mi─Ödzy opowie┼Ťciami o pomijaniu kogo┼Ť w kolejce do sakramentu a opowie┼Ťci─ů o odpuszczeniu grzech├│w paralitykowi jest jednak ogromna. ┼Üwiat┼éo przysz┼éo na ┼Ťwiat i o┼Ťwieca ka┼╝dego cz┼éowieka ÔÇô o┼Ťwieca po to, by zbawi─ç. Grzechy sparali┼╝owanego cz┼éowieka, jakiekolwiek by by┼éy, ju┼╝ nie istniej─ů ÔÇô zostaj─ů o┼Ťwietlone jako odpuszczone.

Po co przyszli? Po co go przynie┼Ťli? Wydaje si─Ö nam oczywiste: aby m├│g┼é chodzi─ç. Jednak w Ewangelii nie zapisano powodu, dla kt├│rego czterej m─Ö┼╝czy┼║ni z determinacj─ů nie┼Ťli paralityka i usuwali przeszkody na jego drodze do Jezusa. Wyobrazi┼éam sobie, ┼╝e wiedzieli o jego grzechach, i wiedzieli, ┼╝e nie mo┼╝e ju┼╝ nic zrobi─ç, aby zosta┼éy mu odpuszczone. Wyobrazi┼éam sobie te┼╝, ┼╝e nie wiedzieli dok┼éadnie, po co przychodz─ů, ale moc, z jak─ů naucza┼é Jezus, objawi┼éa im si─Ö jako ┼║r├│d┼éo nadziei dla tego kogo┼Ť, kogo przynie┼Ťli: mo┼╝e ich ojca, mo┼╝e brata, mo┼╝e s─ůsiadaÔÇŽ

Jezus m├│wi: ÔÇ×Dziecko, odpuszczaj─ů si─Ö twoje grzechyÔÇŁ. W polskich przek┼éadach najcz─Ö┼Ťciej s┼éyszymy ÔÇ×synuÔÇŁ i przyznam, ┼╝e do niedawna w og├│le nie zauwa┼╝a┼éam tego s┼éowa. Ot, jako┼Ť musia┼é do niego powiedzie─ç. A jednak w tej tak pe┼énej niedopowiedzianych szczeg├│┼é├│w opowie┼Ťci Jezus wypowiada w┼éa┼Ťnie to s┼éowo. ÔÇ×DzieckoÔÇŁ ÔÇô a przecie┼╝ nigdzie w opowie┼Ťci nie by┼éo mowy o tym, ┼╝e to dziecko. Czy dziecko potrzebowa┼éoby a┼╝ czterech m─Ö┼╝czyzn do niesienia? Jeszcze nie wiem, czemu Jezus m├│wi do sparali┼╝owanej osoby: ÔÇ×dzieckoÔÇŁ, ale bardzo mnie te s┼éowa poruszaj─ů. Pokazuj─ů jeszcze wyra┼║niej jej bezradno┼Ť─ç.

Czego szukamy?

┼Üwiat┼éo o┼Ťwietla jeszcze kogo┼Ť w tej opowie┼Ťci. Uczonych w Pi┼Ťmie, kt├│rzy ju┼╝ przed akcj─ů z dachem byli obecni w domu, w kt├│rym naucza┼é Jezus, i Go s┼éuchali. Nie wiemy, czego dok┼éadnie naucza┼é Jezus. ┼╗aden z trzech opisuj─ůcych to zdarzenie nie zanotowa┼é tych s┼é├│w. Cokolwiek jednak us┼éyszeli, nie wzbudzi┼éo w nich wiary, kt├│ra pozwoli┼éaby zaufa─ç s┼éowom Jezusa. Byli, s┼éuchali, a kiedy Jezus og┼éosi┼é choremu odpuszczenie grzech├│w, oni cicho, w ciemno┼Ťci w┼éasnych g┼é├│w czy serc, os─ůdzili JezusaÔÇŽ jako blu┼║nierc─Ö.

Zobaczmy t─Ö opozycj─Ö. Przybysze robi─ů zamieszanie, ujawniaj─ů chorego. Jezus na oczach wszystkich odpuszcza jego grzechy. Uczeni w Pi┼Ťmie nic nie m├│wi─ů, niczego nie robi─ů, ale w swoich wn─Ötrzach pot─Öpiaj─ů Jezusa. I to tak┼╝e widzi Jezus, i to tak┼╝e o┼Ťwietla i ug┼éa┼Ťnia.

Tak┼╝e On robi zamieszanie. Pyta, ÔÇ×co jest bardziej wykonalneÔÇŁ: powiedzie─ç, ┼╝e odpuszczaj─ů si─Ö grzechy, czy nakaza─ç sparali┼╝owanemu, by powsta┼é i chodzi┼é? Nikt nie odpowiada na to pytanie, a Jezus m├│wi paralitykowi: ÔÇ×Wsta┼ä, zabierz swoj─ů mat─Ö i odejd┼║ do swego domuÔÇŁ. I tak w┼éa┼Ťnie si─Ö dzieje.

Gdy czytamy w Ewangeliach opisy innych uzdrowie┼ä, Jezus robi w nich co┼Ť ÔÇ×fizycznegoÔÇŁ: chwyta za r─Ök─Ö, dotyka, jest dotykany. Tutaj nic o tym nie zapisano. Jezus m├│wi przyniesionemu m─Ö┼╝czy┼║nie, ┼╝e jego grzechy s─ů odpuszczone i ┼╝e ma wsta─ç i chodzi─ç, a ten wstaje i idzie. Ci, kt├│rzy przyszli, aby s┼éucha─ç, staj─ů si─Ö ┼Ťwiadkami zbawczych wydarze┼ä.

Czy szukamy jeszcze w Ewangelii, w relacji z Bogiem, we wsp├│lnocie wierz─ůcych, w┼Ťr├│d naszych bliskich i bli┼║nich ÔÇô uzdrowienia? Czy ÔÇ×ca┼éa ta wiaraÔÇŁ obraca si─Ö wok├│┼é s┼é├│w, nakaz├│w, zakaz├│w, unikania grzech├│w, negocjowania z sytuacjami, kt├│re czyni─ů nas bezradnymi, czy pragniemy i szukamy uzdrowienia ÔÇô dla siebie i dla innych? Uzdrowienia serca, uzdrowienia tego, jak patrzymy na siebie i ┼Ťwiat, ale i uzdrowienia cia┼éa. Je┼Ťli kto┼Ť chcia┼éby szuka─ç w Nowym Testamencie plato┼äskiego rozdzia┼éu duszy i cia┼éa, nie znajdzie go w ewangelicznych opisach dzia┼éalno┼Ťci Jezusa, w kt├│rych cz┼éowiek jest ca┼éo┼Ťci─ů i jest leczony i przywracany wsp├│lnocie jako ca┼éo┼Ť─ç ÔÇô bez ksi─Ögowania, kt├│ra to kolumna: dusza czy cia┼éo. Tak jest te┼╝ z Jezusowym nauczaniem: wydarza si─Ö poprzez s┼éowa i czyny.

Ślepe uliczki

Czy s┼éowa, kt├│re przyj─Öli┼Ťmy, s─ů zintegrowane z tym, co czynimy? Czy szukaj─ůc nawr├│cenia, unikamy dw├│ch ┼Ťlepych ┼Ťcie┼╝ek, do jakich mo┼╝e wie┼Ť─ç oddzielanie s┼é├│w od czyn├│w i duszy od cia┼éa?

Po pierwsze, czy nie popadamy w pu┼éapk─Ö podejmowania pr├│b zmiany w┼éasnego ┼╝ycia za pomoc─ů samej woli, bez po┼Ťwi─Öcenia uwagi temu, co m├│wi nasze cia┼éo, w jakim ┼Ťrodowisku ┼╝yjemy, jak nasze pr├│by nawr├│cenia maj─ů si─Ö do rzeczywisto┼Ťci? W takim podej┼Ťciu pr├│buje si─Ö cz─Östo ignorowa─ç wiedz─Ö o cz┼éowieku: o wp┼éywie niezaspokojonych potrzeb fizycznych na psychik─Ö, o wp┼éywie r├│┼╝nych czynnik├│w zewn─Ötrznych na nasze dzia┼éania, o tym, ┼╝e nie jeste┼Ťmy monadami, ale obecno┼Ť─ç drugiego cz┼éowieka mo┼╝e regulowa─ç nasz nastr├│j albo go rozregulowywa─ç, i o tym, ┼╝e z┼éo nie jest ostateczn─ů pora┼╝k─ů, choroby mo┼╝na leczy─ç, a relacje naprawia─ç. Postanawiamy z ca┼éych si┼é unika─ç z┼éa, kontrolowa─ç siebie za wszelk─ů cen─Ö, tak jak nieraz pr├│bujemy kontrolowa─ç innych ÔÇô wszystko, by unikn─ů─ç pora┼╝ki. Pora┼╝ka bowiem mo┼╝e nas prowadzi─ç do bezradno┼Ťci, dostrze┼╝enia, ┼╝e jest naprawd─Ö ┼║le i mo┼╝e tym razem ju┼╝ samodzielnie nie dam rady i potrzebuj─Ö mi┼éo┼Ťci, wsparcia, empatii, pomocy.

Po drugie, czy nie popadamy w pu┼éapk─Ö ÔÇ×bezwarto┼Ťciowych czyn├│wÔÇŁ, o kt├│rych by┼éa mowa w nauce drugiej? Czyn├│w mo┼╝e powierzchownie dobrych, zgodnych z przykazaniami, ÔÇ×normalnychÔÇŁ, ale bez zwi─ůzku z naszym wn─Ötrzem. U┼╝ywane w grece, w kt├│rej zapisano Ewangelie, s┼éowo okre┼Ťlaj─ůce nawr├│cenie to ÔÇ×metanoiaÔÇŁ ÔÇô przemiana umys┼éu, zmiana my┼Ťlenia. Czy nie pr├│bujemy zmienia─ç siebie albo ┼Ťwiata w taki spos├│b, jakby chodzi┼éo tylko o reset i puszczenie jeszcze raz tego samego kodu, tej samej procedury? Tylko tym razem a nu┼╝ si─Ö uda? Tymczasem, jak wielokrotnie pisze ojciec Richard Rohr (przywo┼éuj─ůc Einsteina): ÔÇ×┼╗aden problem nie mo┼╝e by─ç rozwi─ůzany przy pomocy tej samej ┼Ťwiadomo┼Ťci, kt├│ra ten problem spowodowa┼éaÔÇŁ.

W kolejnej nauce chcia┼éabym pom├│c nam zobaczy─ç, jak zmiana my┼Ťlenia czy przeformu┼éowanie (we wsp├│┼éczesnej psychologii nazywane cz─Östo reframingiem) pozwala szuka─ç dr├│g wyj┼Ťcia z r├│┼╝nych b┼é─Ödnych k├│┼é, kt├│re moim zdaniem staj─ů si─Ö przeszkod─ů dla uzdrowienia, nawr├│cenia i budowania Kr├│lestwa Bo┼╝ego. Z nadziej─ů opowiem o tym, jak ┼Ťwie┼╝e spojrzenie na ewangeliczne przypowie┼Ťci mo┼╝e pom├│c nam znale┼║─ç w sobie to co┼Ť, co powodowa┼éo czterema m─Ö┼╝czyznami, kt├│rzy rozebrali dach, by ich bli┼║ni spotka┼é Jezusa.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś