Wesprzyj nas!

magazyn lewicy katolickiej

Puste pokoje

Milach utrwala portrety swoich rosyjskich przyjaci├│┼é, czasem bliskie im osoby, ich mieszkania, widok z okna czy detal taki jak kwiecisty ┼╝yrandol lub telefon. Jest te┼╝ kilka, g┼é├│wnie zimowych, pejza┼╝y. Jednak obejrzenie zdj─Ö─ç, a nawet przeczytanie towarzysz─ůcych im napis├│w na ┼Ťcianach, nie daje odpowiedzi na pytanie, co w┼éa┼Ťciwie Rafa┼é Milach chcia┼é tym swoim projektem opowiedzie─ç?

Sasza i Nastia, Nowosybirsk / Rafa┼é Milach z cyklu 7 Rooms, 2004-2010, dzi─Öki uprzejmo┼Ťci artysty




Od kiedy z Krakowskiego Przedmie┼Ťcia znikn─Ö┼éa Yours Gallery, w Warszawie ze ┼Ťwiec─ů szuka─ç trzeba galerii nastawionej wy┼é─ůcznie na fotografi─Ö. Stara Galeria ZPAF interesuj─ůcy materia┼é pokazuje ÔÇ×od wielkiego dzwonuÔÇŁ; usytuowana po s─ůsiedzku, malutka galeria OBOK, nawet je┼Ťli wystawia ciekawe zdj─Öcia, to z racji swoich mikroskopijnych rozmiar├│w, mie┼Ťci ich niewiele; Archeologia Fotografii skupia si─Ö, jak sama nazwa wskazuje, na porz─ůdkowaniu materia┼é├│w archiwalnych, a galeria Refleksy, mieszcz─ůca si─Ö w prywatnym mieszkaniu na Mokotowie, otwarta jest od ┼Ťrody do niedzieli przez 4-5 godzin. By─ç mo┼╝e z tego powodu ostatnimi czasy w dw├│ch najwi─Ökszych sto┼éecznych galeriach pojawia si─Ö coraz wi─Öcej stricte fotograficznych wystaw (w CSW zdj─Öcia z warszawskiej Pragi Macieja Pisuka i zbiorcza wystawa Post-dokument. ┼Üwiat nieprzedstawiony; w Zach─Öcie wystawa Wolfganga Tillmansa).
 
Od kilku dni w salach Zach─Öty ogl─ůda─ç mo┼╝na kolejn─ů fotograficzn─ů wystaw─Ö, tym razem uznanego polskiego fotografa, laureata World Press Photo, Rafa┼éa Milacha. ÔÇ×7 pokoiÔÇŁ to efekt finalny projektu, kt├│ry Milach rozpocz─ů┼é jeszcze w 2004 roku. Wtedy planowa┼é zrealizowa─ç monumentalny projekt zatytu┼éowany po prostu ÔÇ×RosjaÔÇŁ. ÔÇô┬áOd razu zorientowa┼éem si─Ö, ┼╝e niemo┼╝liwe jest ogarn─ů─ç j─ů w ca┼éo┼Ťci ÔÇô m├│wi┼é w wywiadzie dla portalu Fotopolis ju┼╝ kilka lat p├│┼║niej. ÔÇô Postanowi┼éem skoncentrowa─ç si─Ö na w─ůskiej, ale wa┼╝nej grupie. Skupi┼éem si─Ö na dokumentowaniu ┼╝ycia codziennego m┼éodego pokolenia Rosjan, kt├│re dorasta┼éo w okresie transformacji po rozpadzie Zwi─ůzku Radzieckiego.
W wyniku tych podr├│┼╝y i poszukiwa┼ä powsta┼é projekt ÔÇ×M┼éoda RosjaÔÇŁ, ukazuj─ůcy ludzi, dla kt├│rych ZSRR by┼éo jedynie mglistym wspomnieniem z dzieci┼ästwa, przyzwyczajonych do ÔÇ×otwartych granic i pe┼énych p├│┼éek w sklepachÔÇŁ. Wyb├│r ten wynika┼é z osobistych do┼Ťwiadcze┼ä Milacha, kt├│ry sam by┼é ┼Ťwiadkiem transformacji ustrojowych w Polsce, a fotografowane przez niego osoby przewa┼╝nie by┼éy w jego wieku. W 2007 roku zaprezentowa┼é te zdj─Öcia w (w├│wczas jeszcze funkcjonuj─ůcej) Yours Gallery. Z dosy─ç obszernego zbioru fotografii wy┼éania┼é si─Ö obraz Rosji, do kt├│rego zdecydowanie bardziej pasowa┼é przymiotnik ÔÇ×swojskiÔÇŁ ni┼╝ ÔÇ×egzotycznyÔÇŁ. M┼éoda Rosja na zdj─Öciach Milacha nie r├│┼╝ni┼éa si─Ö w gruncie rzeczy tak bardzo od wsp├│┼éczesnej m┼éodej Polski. Dla wielu odbiorc├│w, patrz─ůcych na Rosjan przez pryzmat klisz i stereotyp├│w, projekt Milacha m├│g┼é by─ç bardzo zaskakuj─ůcy.
 

Jekaterynburg / Rafa┼é Milach z cyklu 7 Rooms, 2004-2010, dzi─Öki uprzejmo┼Ťci artysty


 
Jednak Milach nie zako┼äczy┼é na tym swojego zainteresowania Wschodem. Nadal podr├│┼╝owa┼é do Rosji, odwiedza┼é tych samych ludzi, coraz lepiej ich poznawa┼é. Stas, Lena, Wasia, Mira, Gala, Sasza i Nastia go┼Ťcili go, gdy przyje┼╝d┼╝a┼é po kolejne zdj─Öcia. W pewnym momencie fotograf zorientowa┼é si─Ö, ┼╝e coraz mniej zdj─Ö─ç pokazuje Rosj─Ö, a coraz wi─Öcej ÔÇô jego znajomych, z kt├│rymi w mi─Ödzyczasie coraz bardziej si─Ö zaprzyja┼║nia┼é. Gdy dotar┼éo do niego, ┼╝e to oni mog─ů sta─ç si─Ö tematem jego cyklu, poczu┼é ulg─Ö. ÔÇô Otworzyli przede mn─ů swoje drzwi, oprowadzili mnie po swoich miejscach, pokazali mi swoje ┼╝ycie ÔÇô opowiada Joannie Kinowskiej, kuratorce wystawy ÔÇ×7 pokoiÔÇŁ. ÔÇô Okaza┼éo si─Ö, ┼╝e oni i ich historie to co┼Ť, do czego ja jako fotograf mog─Ö si─Ö odnie┼Ť─ç, ┼╝e znalaz┼éem swoj─ů opowie┼Ť─ç i je┼╝eli mog─Ö cokolwiek opowiedzie─ç o Rosji, to w┼éa┼Ťnie przez nich.
Owocem tego odkrycia sta┼éa si─Ö najpierw ksi─ů┼╝ka, a nast─Öpnie wystawa w Zach─Öcie. W trzech salach zawis┼éy zdj─Öcia i wypowiedzi bohater├│w, dope┼énieniem ca┼éo┼Ťci jest video oraz, dost─Öpne w specjalnie wydanej gazecie, fragmenty reporta┼╝y Swiet┼éany Aleksijewicz ÔÇ×Urzeczeni ┼Ťmierci─ůÔÇŁ. Wida─ç, ┼╝e duch Wolfganga Tillmansa nie do ko┼äca opu┼Ťci┼é mury Zach─Öty. Fotografie Milacha prezentowane s─ů w ciekawy, nietradycyjny spos├│b, w r├│┼╝nych formatach i autorskich uk┼éadach, przypominaj─ůcych nieraz sk┼éad gazetowy. Wszystkie perfekcyjnie wydrukowane i oprawione w eleganckie ramy.
 

Wasia, Jekaterynburg / Rafa┼é Milach z cyklu 7 Rooms, 2004-2010, dzi─Öki uprzejmo┼Ťci artysty

I w tym w┼éa┼Ťnie tkwi g┼é├│wne niebezpiecze┼ästwo tej wystawy. Pi─Ökne kadry mog─ů ┼éatwo zdominowa─ç obraz ekspozycji. Milach utrwala portrety swoich rosyjskich przyjaci├│┼é, czasem bliskie im osoby, ich mieszkania, widok z okna czy detal taki jak kwiecisty ┼╝yrandol lub telefon. Jest te┼╝ kilka, g┼é├│wnie zimowych, pejza┼╝y. Jednak obejrzenie zdj─Ö─ç, a nawet przeczytanie towarzysz─ůcych im napis├│w na ┼Ťcianach, nie daje odpowiedzi na pytanie, co w┼éa┼Ťciwie Rafa┼é Milach chcia┼é tym swoim projektem opowiedzie─ç?

Poznajemy Stasa, dziennikarza, patriot─Ö, ale ÔÇ×z bardzo krytycznym jak na Rosjan podej┼Ťciem do ojczyzny; Len─Ö, kt├│ra pochodzi z Kazachstanu, mieszka w Moskwie i bardzo entuzjastycznie wypowiada si─Ö na temat Putina; Sasz─Ö i Nasti─Ö, par─Ö ┼╝yj─ůc─ů jakby poza czasem, zupe┼énie oderwan─ů od rzeczywisto┼Ťci, nie do ko┼äca wiadomo, na ile jest to z ich strony kontestacja, a na ile zwyk┼ée lenistwo; Wasi─Ö, kt├│ry wychowuje wraz z ┼╝on─ů ma┼é─ů c├│reczk─Ö, a wieczorami wyst─Öpuje jako drag queen w jekaterynburskim klubie; Mir─Ö, pracuj─ůc─ů w moskiewskiej agencji reklamowej i Gal─Ö, szefow─ů w dziale PR jednej z rosyjskich stacji telewizyjnych. Wszystkie te znajomo┼Ťci s─ů jednak dla widza bardzo pobie┼╝nie. Wida─ç wprawdzie, ┼╝e m┼éodzi Rosjanie zaufali polskiemu fotografowi, wpu┼Ťcili go do swojej codzienno┼Ťci, nieraz intymno┼Ťci, ale mam wra┼╝enie, ┼╝e Milach nie wykorzysta┼é tej szansy. Opowie┼Ťci s─ů mgliste, jakby tylko lekko mu┼Ťni─Öte, niedopowiedziane.
 
┼üatwo jednak tego nie zauwa┼╝y─ç i prawdopodobnie przeci─Ötny, bezkrytyczny widz opu┼Ťci wystaw─Ö usatysfakcjonowany. W pami─Öci zostanie mu pi─Ökny podw├│jny portret Saszy i Nastii zanurzonych w wodzie, Wasia pal─ůcy papierosa w trakcie przeobra┼╝ania si─Ö w swoje sceniczne alter ego, majestatyczne pejza┼╝e oraz kilka ciekawych wypowiedzi bohater├│w. By─ç mo┼╝e sam te┼╝ wyszed┼ébym z Zach─Öty z takim wspomnieniem gdyby nie to, z jakim uporem Milach ucina┼é wszystkie pr├│by zinterpretowania swojej wystawy.
 

Rzeka Jenisej, Krasnojarsk / Rafa┼é Milach z cyklu 7 Rooms, 2004-2010, dzi─Öki uprzejmo┼Ťci artysty


 
Nie da si─Ö ukry─ç, ┼╝e ÔÇ×7 pokoiÔÇŁ nie jest opowie┼Ťci─ů o wsp├│┼éczesnej Rosji (tu w pe┼éni zgadzam si─Ö z Milachem, ┼╝e na fotograficzne ogarni─Öcie takiego tematu nie starczy┼éoby ┼╝ycia), ale fotograf nie chce te┼╝ ju┼╝ nazywa─ç swojego projektu opowie┼Ťci─ů o konkretnym pokoleniu m┼éodych Rosjan, o swoich r├│wie┼Ťnikach. Po tym, jak ÔÇ×sparzy┼é si─ÖÔÇŁ na realizacji monumentalnego projektu o Wielkiej Rosji, jakby nie chcia┼é ju┼╝ wi─Öcej ryzykowa─ç ┼Ťlizgania si─Ö po powierzchni tematu i w og├│le zrezygnowa┼é z jakiejkolwiek pr├│by jego podj─Öcia. Rozbrajaj─ůco szczera deklaracja autora, kt├│ry o swoich zdj─Öciach m├│wi, ┼╝e ÔÇ×w zasadzie w og├│le nie wiadomo, o czym s─ůÔÇŁ, musi wzbudzi─ç podejrzenia. W efekcie, trudno mi pozby─ç si─Ö wra┼╝enia, ┼╝e zdj─Öcia na wystawie ÔÇ×7 pokoiÔÇŁ w gruncie rzeczy niewiele r├│┼╝ni─ů si─Ö od tych, kt├│re fotograf pokazuje na swoim blogu.
 
***
Wystaw─Ö Rafa┼éa Milacha ÔÇ×7 pokoiÔÇŁ mo┼╝na ogl─ůda─ç do 1 kwietnia 2012
 

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś