magazyn lewicy katolickiej

Polskie patologie podatkowe

Podatki nie s─ů po prostu niskie lub wysokie. S─ů wysokie dla jednych, a niskie dla drugich. W dzisiejszej Polsce najwy┼╝sze s─ů dla ubogich, niskie dla bogatych, a globalne korporacje nie p┼éac─ů ich wcale.
Polskie patologie podatkowe
ilustr.: Gabi Kowol

ÔÇ×Spi─ÖcieÔÇŁ to┬áprojekt wsp├│┼épracy mi─Ödzyredakcyjnej pi─Öciu ┼Ťrodowisk, kt├│re dzieli bardzo wiele, ale┬á┼é─ůczy gotowo┼Ť─ç do┬ápodj─Öcia niecodziennej rozmowy. Klub Jagiello┼äski, Magazyn Kontakt, Krytyka Polityczna, Kultura Liberalna i┬áNowa Konfederacja co kilka tygodni wybieraj─ů nowy temat do┬ádyskusji, a┬ápi─Ö─ç powsta┼éych w┬ájej ramach tekst├│w publikujemy naraz na┬áwszystkich pi─Öciu portalach.

***

Jak wynika z bada┼ä Paw┼éa Bukowskiego i Filipa Novokmeta ÔÇ×w┬áci─ůgu ostatnich 25 lat znale┼║li┼Ťmy si─Ö w┬ágrupie najbardziej nier├│wnych europejskich kraj├│wÔÇŁ. Cho─ç po┼Ťr├│d polskich ekonomist├│w panowa┼éo przekonanie, ┼╝e nier├│wno┼Ťci nie s─ů problemem w naszym kraju, wska┼║niki, na kt├│rych si─Ö opierali, by┼éy znacz─ůco niedoszacowane. Bazowa┼éy bowiem na odpowiedziach ankietowych, a najbogatsi ÔÇô jak si─Ö okaza┼éo ÔÇô nie do ko┼äca szczerze i uczciwie opowiadali ankieterom o tym, ile zarabiaj─ů. W efekcie indeks Giniego ÔÇô jedna z najpowszechniejszych miar nier├│wno┼Ťci ÔÇô jest dla Polski o kilkana┼Ťcie punkt├│w procentowych wy┼╝szy ni┼╝ wskazuj─ů dane deklaratywne.

Przek┼éadaj─ůc z ekonomicznego na ludzki ÔÇô dwa miliony Polek i Polak├│w ┼╝yj─ů w skrajnym ub├│stwie, a wi─Öc za mniej ni┼╝ 640 z┼é miesi─Öcznie na osob─Ö samotn─ů lub 1727 z┼é na rodzin─Ö czteroosobow─ů. W tym samym czasie maj─ůtki najbogatszych Polak├│w z roku na rok puchn─ů. Sko┼äczy┼éy si─Ö przy tym potransformacyjne dekady szalonej mobilno┼Ťci spo┼éecznej, kiedy to mo┼╝na by┼éo w jednym pokoleniu przeskoczy─ç o dwie klasy spo┼éeczne. Kto dzi┼Ť rodzi si─Ö ubogi, by─ç┬ámo┼╝e docz┼éapie┬ána spo┼éecznej drabinie do klasy ┼Ťredniej, ale z pewno┼Ťci─ů nie znajdzie si─Ö w rankingu Forbesa najbogatszych Polak├│w.

System podatkowy powinien nier├│wno┼Ťci niwelowa─ç, a szanse wyr├│wnywa─ç, ale nie robi ani jednego, ani drugiego. Formalnie mamy w Polsce progresj─Ö podatkow─ů: progresywn─ů kwot─Ö woln─ů od podatku, kt├│ra dla najmniej zarabiaj─ůcych wynosi 8000 z┼é rocznie, a p├│┼║niej stopniowo spada ÔÇô zarabiaj─ůcy powy┼╝ej 127 tysi─Öcy rocznie nie maj─ů kwoty wolnej wcale. Dwa szczeble podatku dochodowego ÔÇô 17% dla zarabiaj─ůcych poni┼╝ej 85 tysi─Öcy i 32% od nadwy┼╝ki ponad ten pr├│g. Mamy te┼╝ czteroprocentow─ů danin─Ö solidarno┼Ťciow─ů dla zarabiaj─ůcych powy┼╝ej miliona rocznie. Rzecz w tym, ┼╝e teoria swoje, a praktyka swoje. Gdy spojrzymy na dane empiryczne z urz─Ödu skarbowego i ZUSu, oka┼╝e si─Ö, ┼╝e najwi─Öcej na utrzymanie pa┼ästwa p┼éac─ů┬áw Polsce najubo┼╝si i klasa ┼Ťrednia.

Diagnoza

Kiedy spojrzymy na efektywn─ů stawk─Ö┬áopodatkowania dla poszczeg├│lnych grup dochodowych ÔÇô czyli na to, ile kto p┼éaci w praktyce ÔÇô okazuje si─Ö, ┼╝e polski system podatkowo-sk┼éadkowy jest g┼é─Öboko regresywny. Na pierwszych kilku szczeblach rozk┼éadu dochod├│w wida─ç jeszcze ┼Ťlady progresji ÔÇô nisko opodatkowan─ů grup─ů s─ů zarabiaj─ůcy pomi─Ödzy 10 a 20 tysi─Öcy rocznie brutto (20,5%), wi─Öcej od nich p┼éac─ů┬áci z dochodami na poziomie 30 czy 40 tysi─Öcy. Ale mniej wi─Öcej w dw├│ch trzecich rozk┼éadu progresja si─Ö za┼éamuje. Suma obci─ů┼╝e┼ä podatkami i sk┼éadkami jest najwy┼╝sza dla polskiej klasy ┼Ťredniej ÔÇô grupy zarabiaj─ůcej pomi─Ödzy 50 a 200 tysi─Öcy rocznie brutto ÔÇô i wynosi oko┼éo 33%. Mo┼╝na wi─Öc zrozumie─ç dlaczego to w┼éa┼Ťnie ta grupa ÔÇô z kt├│r─ů (zwykle aspiracyjnie) uto┼╝samia si─Ö wi─Ökszo┼Ť─ç┬áPolek i Polak├│w ÔÇô tak cz─Östo gard┼éuje za obni┼╝kami podatk├│w.

Co dzieje si─Ö dalej? Obci─ů┼╝enia zaczynaj─ů si─Ö zmniejsza─ç. Ich suma dla zarabiaj─ůcych pomi─Ödzy 200 a 500 tysi─Öcy rocznie spada do 28,9%. Osoby z dochodami pomi─Ödzy p├│┼é miliona a milionem rocznie p┼éac─ů┬á23,8%, a najbogatsi ÔÇô zarabiaj─ůcy powy┼╝ej miliona ÔÇô przeci─Ötnie p┼éac─ů w formie podatk├│w dochodowych i sk┼éadek 20,5% dochod├│w. Milionerzy stanowi─ů┬átym samym najni┼╝ej opodatkowan─ů grup─Ö spo┼éeczn─ů w naszym kraju. Nale┼╝y przy tym doda─ç, ┼╝e polski system podatkowy rzeczywi┼Ťcie jest progresywny ÔÇô┬árzecz w tym, ┼╝e g┼é─Öboko regresywny jest system sk┼éadkowy (a wi─Öc ÔÇ×podatk├│wÔÇŁ, kt├│re p┼éacimy na rzecz ochrony zdrowia czy ubezpiecze┼ä emerytalnych) ÔÇô im wi─Öcej zarabiamy, tym ni┼╝sze ÔÇô procentowo ÔÇô sk┼éadki p┼éacimy ÔÇô ┼Ťredniacy w samych sk┼éadkach oddaj─ů oko┼éo 25% swoich dochod├│w, najbogatsi 1,5%.

Najwi─Öksza wyrw─ů w tym systemie, odpowiadaj─ůc─ů za jego regresj─Ö, stanowi─ů przywileje dla samozatrudnionych. Jak wskazuj─ů dane Eurostatu, pod k─ůtem liczby samozatrudnionych przodujemy w Europie (wyprzedzaj─ů nas w tej statystyce jedynie Grecja i W┼éochy) ÔÇô niemal co pi─ůta osoba pracuj─ůca w Polsce prowadzi w┼éasn─ů dzia┼éalno┼Ť─ç gospodarcz─ů. Prawdopodobnie nie wynika to jednak z wybitnej przedsi─Öbiorczo┼Ťci Polek i Polak├│w, a fali masowych, fikcyjnych um├│w b2b, na kt├│re przechodz─ů specjali┼Ťci, ┼╝eby korzysta─ç z przywilej├│w podatkowych. Jak wynika z danych GUS fikcyjnych samozatrudnionych mo┼╝e by─ç oko┼éo p├│┼é miliona ÔÇô 523 tysi─ůce polskich samozatrudnionych pracowa┼éa albo dla jednego klienta, albo uzyskiwa┼éo ponad 75% dochod├│w od jednego zleceniodawcy.

Przywileje podatkowo-sk┼éadkowe samozatrudnionych to po pierwsze liniowy PIT ÔÇô na poziomie 19% bez wzgl─Ödu na wysoko┼Ť─ç dochod├│w podatnika. Najwi─Ökszym przywilejem jest jednak rycza┼ét ÔÇô najbardziej regresywna forma opodatkowania. Rycza┼ét oznacza, ┼╝e przedsi─Öbiorcy p┼éac─ů sk┼éadki tej samej wysoko┼Ťci bez wzgl─Ödu na to, czy ich dochody wynosz─ů 2, 5 czy 50 tysi─Öcy miesi─Öcznie. S─ů to, dodajmy, sk┼éadki dosy─ç┬ániskie ÔÇô dla przyk┼éadu sk┼éadka zdrowotna dla przedsi─Öbiorcy w 2021 roku to 381,81 z┼éotych miesi─Öcznie (tyle samo na zdrowie przeznacza osoba pracuj─ůca na etacie i otrzymuj─ůca miesi─Öcznie na r─Ök─Ö oko┼éo 3500 z┼é), z czego 328,78 mo┼╝na odliczy─ç p├│┼║niej od podatku ÔÇô wi─Öc realny jej koszt to 53 z┼éote miesi─Öcznie. Podobnie sprawa ma si─Ö┬áz rycza┼étowymi sk┼éadkami ZUS ÔÇô na kt├│re tak cz─Östo narzekaj─ů w mediach przedsi─Öbiorcy. Z jednej strony, mog─ů by─ç bardzo obci─ů┼╝aj─ůca dla tych, kt├│rzy ledwo wi─ů┼╝─ů koniec z ko┼äcem ÔÇô st─ůd opowie┼Ťci o panu prowadz─ůcym warzywniak, kt├│rego nie sta─ç na op┼éacenie ZUSu, z drugiej strony, to kwoty niezauwa┼╝alne dla tych zarabiaj─ůcych setki tysi─Öcy rocznie.

W tym kontek┼Ťcie w bardzo dobrym kierunku sz┼éy rozwi─ůzania Polskiego ┼üadu, maj─ůce na celu likwidacj─Ö rycza┼étu w sk┼éadce zdrowotnej, na rzecz normalnych, proporcjonalnych sk┼éadek, kt├│re p┼éac─ů wszyscy pozostali pracownicy. Nie by┼éo to ÔÇô jak grzmia┼éy liberalne media ÔÇô ┼éupienie przedsi─Öbiorc├│w ani karanie najzdolniejszych, a zniesienie przywileju dla jednej grupy spo┼éecznej, kt├│rego nie maj─ů inne. Przywileju, na kt├│rym najbardziej korzystaj─ů polscy milionerzy ÔÇô przypomnijmy ÔÇô najni┼╝ej opodatkowana grupa w kraju. Rycza┼étowe sk┼éadki mia┼éy swoje uzasadnienie w konstrukcji systemu podatkowego z latach 90. W s┼éabym pa┼ästwie po transformacji rycza┼ét pozwala┼é na zapewnienie sta┼éych wp┼éyw├│w do skarbu pa┼ästwa i pozbycie si─Ö konieczno┼Ťci kontrolowania wysoko┼Ťci dochod├│w ÔÇô ka┼╝dy p┼éaci┼é tyle samo. Od tego czasu min─Ö┼éo jednak 30 lat. Czas najwy┼╝szy sko┼äczy─ç z pa┼ästwem silnym wobec s┼éabych i s┼éabym wobec silnych.

Zniesienie rycza┼ét├│w to tylko pocz─ůtek drogi do efektywnego i sprawiedliwego systemu podatkowego. Nawet teoretyczna progresja polskiego systemu w por├│wnaniu z reszt─ů kraj├│w Europy wypada blado. Praktycznie wszystkie kraje zachodniej Europy maj─ů systemy bardziej progresywne od Polski. ┼Üredni poziom najwy┼╝szego szczebla podatku dochodowego w Unii Europejskiej to 37,77%. W Niemczech, Francji czy Wielkiej Brytanii przekracza on 40%, a w Austrii, Belgii czy Danii nawet 50%. Ni┼╝sz─ů progresj─Ö od Polski ma z kolei Bu┼égaria, Rumunia, Rosja czy Ukraina. Mamy te┼╝ jedn─ů z najni┼╝szych kwot wolnych od podatku w Europie. Ale nie oznacza to, ┼╝e mamy w Polsce wyj─ůtkowo niskie podatki. S─ů┬ábowiem takie, w kt├│rych przodujemy.

Mamy ÔÇô w skali Europy ÔÇô bardzo wysok─ů stawk─Ö┬ápodatku VAT. Nasze 23% sytuuj─ů nas na dziesi─ůtym miejscu spo┼Ťr├│d kraj├│w Europy, nieco ponad ┼Ťredni─ů unijn─ů. Problem z podatkami od konsumpcji, do kt├│rych VAT nale┼╝y, polega jednak na tym, ┼╝e najbardziej obci─ů┼╝aj─ů one najubo┼╝szych. Bierze si─Ö to st─ůd, ┼╝e to najubo┼╝si konsumuj─ů ÔÇô wzgl─Ödnie ÔÇô najwi─Öksz─ů┬ácz─Ö┼Ť─ç swojego dochodu, bo najmniej oszcz─Ödzaj─ů (bo oszcz─Ödza─ç z pensji wynosz─ůcej 2 tysi─ůce miesi─Öcznie zwyczajnie si─Ö┬ánie da). Tak wi─Öc osoba, kt├│ra zarabia 2 tysi─ůce, wydaje 2 tysi─ůce ka┼╝dego miesi─ůca, wi─Öc ca┼éy jej doch├│d podlega opodatkowaniu stawkami VAT. Z drugiej strony, osoba, kt├│ra zarabia 15 tysi─Öcy z┼éotych, a wydaje 10 tysi─Öcy, p┼éaci VAT tylko od dw├│ch trzecich swojego dochodu, bo tylko tyle wydaje na konsumpcj─Ö. Pozosta┼ée oszcz─Ödza lub inwestuje ÔÇô pomna┼╝aj─ůc je dalej i jeszcze bardziej pog┼é─Öbiaj─ůc nier├│wno┼Ťci dochodowe.

Mamy wi─Öc w Polsce podatki niskie dla bogatych i wysokie dla ubogich. Dla pracownik├│w ÔÇô nisk─ů na tle Europy progresj─Ö podatk├│w dochodowych. Dla samozatrudnionych ÔÇô regresywne sk┼éadki i brak jakiejkolwiek progresji. Jednocze┼Ťnie wysokie podatki od konsumpcji, kt├│re najmocniej obci─ů┼╝aj─ů najubo┼╝szych. Polski system podatkowy wygl─ůda tak, jakby konstruowali go Jan Kulczyk, Zygmunt Solorz-┼╗ak i Leszek Czarnecki maj─ůc na wzgl─Ödzie przede wszystkim sw├│j w┼éasny interes.

Recepty

Po pierwsze, potrzebujemy w Polsce wy┼╝szej progresji dla pracownik├│w, walki z fikcyjnym samozatrudnieniem i progresji dla przedsi─Öbiorc├│w, kt├│rzy rzeczywi┼Ťcie prowadz─ů firmy. Jak wynika z danych z przytaczanego raportu w Polsce os├│b rozliczaj─ůcych si─Ö PITem 36L ÔÇô czyli liniow─ů 19-procentow─ů sk┼éadk─ů opodatkowania dla samozatrudnionych ÔÇô jest 557 tysi─Öcy, a ich ┼Ťredni doch├│d brutto to 269 tysi─Öcy rocznie. Co wi─Öcej, to w┼éa┼Ťnie w ten spos├│b w Polsce rozliczaj─ů si─Ö najbogatsi ÔÇô┬áponad po┼éowa najbogatszego 1 procenta w Polek i Polak├│w rozlicza si─Ö poprzez PIT 36L, a jednocze┼Ťnie 60% dochod├│w os├│b prowadz─ůcych dzia┼éalno┼Ť─ç gospodarcz─ů trafia do 10% najlepiej zarabiaj─ůcych z nich. W┼éa┼Ťnie dlatego potrzebujemy progresji podatkowej dla samozatrudnionych ÔÇô ┼╝eby wy┼╝sze podatki zap┼éacili milionerzy, a ni┼╝sze ÔÇô owiane legend─ů panie prowadz─ůce warzywniaki.

Nale┼╝y przy tym sko┼äczy─ç z frazesami, zgodnie z kt├│rymi nie jeste┼Ťmy wystarczaj─ůco bogaci, ┼╝eby wy┼╝sza progresja podatkowa mia┼éa w Polsce sens. To argument bez horyzontu, powtarzany w k├│┼éko od trzydziestu lat. Nie ma takiego momentu, w kt├│rym najbogatsi uznaj─ů,┬á┼╝e s─ů wystarczaj─ůco bogaci i ch─Ötnie podziel─ů┬ási─Ö z innymi, jest tylko moment, w kt├│rym uznajemy, ┼╝e nie chcemy d┼éu┼╝ej finansowa─ç pa┼ästwa z kieszeni najubo┼╝szych. Z tego te┼╝ powodu obok powi─Ökszenia progresji podatkowej potrzebujemy radykalnie wy┼╝szej kwoty wolnej od podatku, kt├│ra najprawdopodobniej wejdzie w ┼╝ycie 1 stycznia 2022 roku.

Po drugie, nale┼╝y zauwa┼╝y─ç, ┼╝e g┼é├│wnym ┼║r├│d┼éem rosn─ůcych nier├│wno┼Ťci zar├│wno maj─ůtkowych, jak i dochodowych nie s─ů┬ádzi┼Ť┬ádochody z pracy, a dochody z kapita┼éu. Z tego powodu nale┼╝y powa┼╝nie rozwa┼╝y─ç wprowadzenie w Polsce podatku maj─ůtkowego. Jak wynika z analizy Marcina Wro┼äskiego taki podatek nie mia┼éby prawdopodobnie du┼╝ego znaczenia dla finans├│w pa┼ästwa. Nie chodzi tu jednak o wp┼éywy do bud┼╝etu, a o zamontowanie w systemie hamulca dla dalszego wzrostu nier├│wno┼Ťci maj─ůtkowych, dzi─Öki kt├│remu nie znajdziemy si─Ö nigdy w sytuacji wsp├│┼éczesnych Stan├│w Zjednoczonych.

Podobnym celom m├│g┼éby s┼éu┼╝y─ç sprawnie funkcjonuj─ůcy podatek spadkowy ÔÇô najprostsza i najbardziej skuteczna metod─ů niwelowania skutk├│w loterii urodze┼ä ÔÇô nier├│wno┼Ťci szans bior─ůcych si─Ö z tego, ┼╝e nieliczni urodz─ů si─Ö w bogatych domach bogatych rodzic├│w, wi─Ökszo┼Ť─ç w domach przeci─Ötnie zamo┼╝nych, a cz─Ö┼Ť─ç w bardzo ubogich. ┼╗eby taki efekt uzyska─ç, trzeba przede wszystkim znie┼Ť─ç tak zwan─ů grup─Ö zerow─ů obecnego podatku spadkowego i zamieni─ç j─ů na wysok─ů kwot─Ö woln─ů od podatku spadkowego. Kwota ta powinna znajdowa─ç┬ási─Ö na poziomie przekraczaj─ůcym warto┼Ť─ç mieszkania w du┼╝ym mie┼Ťcie ÔÇô na przyk┼éad miliona z┼éotych. Chodzi tu o zapobiegni─Öcie sytuacjom, w kt├│rych m┼éodym ludziom gin─ů rodzice, z kt├│rymi mieszkali, w zwi─ůzku z czym zmuszeni s─ů┬ásprzeda─ç sw├│j rodzinny dom, ┼╝eby by─ç w stanie zap┼éaci─ç podatki. Podatek spadkowy powinien by─ç progresywny i s┼éu┼╝y─ç hamowaniu dziedziczenia gigantycznych fortun (jak tej, kt├│r─ů odziedziczyli Sebastian i Dominika Kulczyk, nie zap┼éaciwszy ani grosza podatku). Zn├│w ÔÇô podatki spadkowe funkcjonuj─ů w wi─Ökszo┼Ťci europejskich kraj├│w i w oparciu o progresywne szczeble (si─Ögaj─ůce nawet 50-60%) hamuj─ů wzrost nier├│wno┼Ťci maj─ůtkowych.

Po trzecie, potrzebujemy podatkowego ucywilizowania sytuacji mieszkaniowej. Oczywi┼Ťcie, kluczowa dla rynku mieszkaniowego jest poda┼╝ mieszka┼ä ÔÇô z tego wzgl─Ödu potrzebujemy publicznych inwestycji. Niemniej pod wzgl─Ödem podatkowym, polski rynek mieszkaniowy jest miejscem dzikim ÔÇô najem d┼éugoterminowy na cele mieszkalne jest zwolniony z podatku VAT. Teoretycznie wynajmuj─ůcy powinien fakt najmu mieszkania zg┼éasza─ç do urz─Ödu skarbowego i p┼éaci─ç podatki od dochodu. Dzieje si─Ö┬áto jednak rzadko, a nawet gdy si─Ö┬ádzieje, furtki polskiego systemu pozwalaj─ů nie p┼éaci─ç takich podatk├│w w og├│le ÔÇô mo┼╝na bowiem do koszt├│w uzyskania przychodu zaliczy─ç nawet 10ÔÇôprocentow─ů amortyzacj─Ö mieszkania, kt├│ra w teorii oznacza spadek jego warto┼Ťci. Nie ma to ┼╝adnego uzasadnienia, bior─ůc pod uwag─Ö┬áfakt, ┼╝e mieszkania w Polsce z roku na rok nieustannie dro┼╝ej─ů.

Nie chodzi mi jednak o opodatkowanie najmu ÔÇô celem lewicowej polityki mieszkaniowej powinno by─ç sprawienie, ┼╝e mieszkania b─Öd─ů maksymalnie tanie i dost─Öpne. Z tego powodu powinni┼Ťmy dba─ç┬áo to, ┼╝eby mieszkanie nie by┼éo towarem spekulacyjnym. Zn├│w, mamy narz─Ödzia podatkowe, z kt├│rych mo┼╝emy skorzysta─ç ÔÇô na przyk┼éad progresywny podatek katastralny, p┼éacony od trzeciego, czwartego i ka┼╝dego kolejnego posiadanego mieszkania. Celem takiego podatku nie by┼éoby obci─ů┼╝anie ludzi, kt├│rzy mieszkaj─ů na swoim, takich, kt├│rzy mieszkaj─ů w jednym mie┼Ťcie, a mieszkanie maj─ů w drugim czy tych, kt├│rzy nazbierali na mieszkanie dla dziecka i teraz je wynajmuj─ů. Dotkn─ů┼éby on przede wszystkim rentier├│w od airbnb (kt├│re rodzi wiele problem├│w); flipper├│w czy spekulant├│w. Taki podatek obni┼╝a przy tym wzgl─Ödn─ů rentowno┼Ť─ç tych ÔÇ×inwestycjiÔÇŁ i sprawia, ┼╝e im wi─Öcej mamy mieszka┼ä, tym mniej op┼éaca si─Ö nam kupowa─ç kolejne. Dzi─Öki temu osoby ciu┼éaj─ůce od dekady na w┼éasne mieszkanie zaczynaj─ů mie─ç relatywnie uprzywilejowan─ů pozycj─Ö wzgl─Ödem ÔÇ×inwestoraÔÇŁ, kt├│ry kupuje szesnast─ů nieruchomo┼Ť─ç, bo wie, ┼╝e jej warto┼Ť─ç wzro┼Ťnie. Oczywi┼Ťcie, takie podatki si─Ö omija, zapisuj─ůc mieszkania na ┼╝on─Ö czy wujka. Ale nie zmienia to faktu, ┼╝e pe┼éni─ů istotn─ů rol─Ö hamulca akumulacji kapita┼éu. Na krewnych mo┼╝na zapisa─ç dwa, trzy czy pi─Ö─ç mieszka┼ä, ale nie dwadzie┼Ťcia.

Po czwarte, i najwa┼╝niejsze, ┼╝adne zmiany w systemie podatkowym nie zostan─ů przez opini─Ö publiczn─ů dobrze przyj─Öte tak d┼éugo, jak podatk├│w nie zap┼éac─ů globalne korporacje i mi─Ödzynarodowi nomadzi-oszu┼Ťci pior─ůcy pieni─ůdze na odleg┼éych wyspach. Szacunki w tym zakresie wskazuj─ů, ┼╝e 40% globalnych dochod├│w jest ukrywanych w rajach podatkowych. By─ç mo┼╝e wchodzimy w┼éa┼Ťnie na d┼éug─ů┬á┼Ťcie┼╝k─Ö wiod─ůc─ů┬ádo rozwi─ůzania tych problem├│w, nadziej─Ö daje szeroko obradowany projekt globalnego minimalnego podatku od zysk├│w korporacji.

Wymienione tu propozycje zmian w systemie podatkowym nie skupiaj─ů┬ási─Ö na fiskalnych celach tego systemu ÔÇô czyli na tym, ┼╝eby jak najwi─Öcej pieni─Ödzy trafi┼éo do kasy pa┼ästwa ÔÇô st─ůd te┼╝┬ábrak bardziej szczeg├│┼éowych wylicze┼ä dotycz─ůcych poszczeg├│lnych propozycji. Wi─Ökszo┼Ť─ç proponowanych przeze mnie zmian ma charakter strukturalny ÔÇô m├│wi─Ö o podwy┼╝kach podatk├│w dlatego, ┼╝e to najprostsza i wzgl─Ödnie akceptowaln─ů spo┼éecznie metoda hamowania szkodliwych zjawisk, kt├│rych efekty odczuwa ca┼ée spo┼éecze┼ästwo. Osobi┼Ťcie uwa┼╝am, ┼╝e wp┼éywy do bud┼╝etu pa┼ästwa powinny znacz─ůco wzrosn─ů─ç i zosta─ç przeznaczone na dofinansowanie s┼éu┼╝by zdrowia, edukacji, pa┼ästwowej inspekcji pracy, publicznego mieszkalnictwa czy transformacji┬áenergetycznej. Niemniej, wi─Ökszo┼Ť─ç proponowanych przeze mnie zmian mog┼éaby zak┼éada─ç utrzymanie podobnego poziomu wp┼éyw├│w do bud┼╝etu (na przyk┼éad poprzez znacz─ůce obni┼╝enie najbardziej regresywnego podatku ÔÇô VATu) a wi─Öc ÔÇ×nettoÔÇŁ nie by─ç podwy┼╝k─ů podatk├│w. Zmieni┼éoby si─Ö┬áwy┼é─ůcznie to, od kogo podatki s─ů pobierane i jak kszta┼étuj─ů rzeczywisto┼Ť─ç┬áspo┼éeczno-gospodarcz─ů w Polsce. Mo┼╝emy r├│┼╝ni─ç si─Ö pod k─ůtem roli pa┼ästwa w gospodarce, mam jednak nadziej─Ö, ┼╝e zgadzamy si─Ö┬áz tym, ┼╝e jego funkcjonowanie nie powinno by─ç finansowane z kieszeni najubo┼╝szych.

***

Inicjatyw─Ö wspiera Fundusz Obywatelski imienia Henryka Wujca.

fundusz obywatelski

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś