Internetowy magazyn katolewicy spo艂ecznej. Piszemy o 艣wiecie, czerpi膮c inspiracje z nauki spo艂ecznej Ko艣cio艂a

Or臋dzie Papie偶a Franciszka na 艢wiatowy Dzie艅 Migranta i Uchod藕cy 2018

Przyjmowa膰, chroni膰, promowa膰 i integrowa膰 imigrant贸w i uchod藕c贸w.

ilustr.: Karolina Burdon

ilustr.: Karolina Burdon


Drodzy Bracia i Siostry!
鈥濸rzybysza, osiad艂ego w艣r贸d was, b臋dziecie uwa偶a膰 za tubylca. B臋dziesz go mi艂owa艂 jak siebie samego, bo i wy byli艣cie przybyszami w ziemi egipskiej. Ja jestem Pan, B贸g wasz!鈥 (Kp艂聽19,34).
W pierwszych latach mojego pontyfikatu wielokrotnie wyra偶a艂em szczeg贸lny niepok贸j z powodu smutnej sytuacji wielu imigrant贸w i uchod藕c贸w uciekaj膮cych od wojny, prze艣ladowa艅, kl臋sk 偶ywio艂owych i ub贸stwa. Jest to niew膮tpliwie 鈥瀦nak czas贸w鈥, kt贸ry stara艂em si臋 odczyta膰, prosz膮c o 艣wiat艂o Ducha 艢wi臋tego pocz膮wszy od mojej wizyty na Lampedusie 8 lipca 2013 roku. Ustanawiaj膮c now膮聽Dykasteri臋 ds. Integralnego Rozwoju Ludzkiego聽chcia艂em, aby szczeg贸lna sekcja, umieszczona tymczasowo pod moim bezpo艣rednim kierownictwem, wyra偶a艂a trosk臋 Ko艣cio艂a wobec imigrant贸w, os贸b przesiedlonych, uchod藕c贸w i ofiar handlu lud藕mi.
Ka偶dy cudzoziemiec, kt贸ry puka do naszych drzwi, jest okazj膮 do spotkania z Jezusem Chrystusem, uto偶samiaj膮cym si臋 z cudzoziemcem przyj臋tym lub odrzuconym ka偶dej epoki (por.聽Mt聽25,35.43). Pan powierza macierzy艅skiej mi艂o艣ci Ko艣cio艂a ka偶d膮 osob臋 ludzk膮 zmuszon膮 do opuszczenia swojej ojczyzny w poszukiwaniu lepszej przysz艂o艣ci. Troska taka musi by膰 wyra偶ona w spos贸b konkretny na ka偶dym etapie do艣wiadczenia migracyjnego: od wyruszenia w drog臋, od pocz膮tku do ko艅ca. To wielka odpowiedzialno艣膰, kt贸r膮 Ko艣ci贸艂 pragnie dzieli膰 ze wszystkimi wierz膮cymi oraz lud藕mi dobrej woli, kt贸rzy s膮 powo艂ani do odpowiadania na wiele wyzwa艅 stawianych przez wsp贸艂czesn膮 migracj臋 z wielkoduszno艣ci膮, skwapliwie, m膮drze i dalekowzrocznie, ka偶dy wed艂ug swoich mo偶liwo艣ci.
W tym kontek艣cie pragn臋 potwierdzi膰, 偶e 鈥瀗asza wsp贸lna odpowied藕 mog艂aby by膰 osnuta na czterech czasownikach: przyjmowa膰, chroni膰, promowa膰 i integrowa膰鈥.
Bior膮c pod uwag臋 obecny scenariusz,聽przyj臋cie聽oznacza przede wszystkim zapewnienie imigrantom i uchod藕com szerszych mo偶liwo艣ci bezpiecznego i legalnego wjazdu do kraj贸w przeznaczenia. W zwi膮zku z tym po偶膮dany jest konkretny wysi艂ek, by zwi臋kszy膰 i upro艣ci膰 przyznawanie wiz humanitarnych oraz w celu 艂膮czenia rodzin. Jednocze艣nie chcia艂bym, aby znacznie wi臋cej kraj贸w przyj臋艂o programy sponsorowania prywatnego i wsp贸lnotowego, otwieraj膮c korytarze humanitarne dla najbardziej nara偶onych uchod藕c贸w. Stosowne by艂oby mi臋dzy innymi zapewnienie specjalnych wiz tymczasowych dla os贸b uciekaj膮cych przed konfliktami do kraj贸w s膮siednich. Odpowiednim rozwi膮zaniem nie s膮 kolektywne i arbitralne wydalenia imigrant贸w i uchod藕c贸w, szczeg贸lnie gdy s膮 one dokonywane do kraj贸w, kt贸re nie mog膮 im zagwarantowa膰 poszanowania godno艣ci i praw podstawowych. Raz jeszcze podkre艣lam znaczenie zapewnienia imigrantom i uchod藕com odpowiedniego i godnego zakwaterowania. 鈥濸rogramy przyjmowania rozproszonego, ju偶 realizowane w r贸偶nych miejscowo艣ciach, zdaj膮 si臋 natomiast u艂atwia膰 spotkanie osobowe, umo偶liwia膰 lepsz膮 jako艣膰 us艂ug i dawa膰 wi臋ksze gwarancje sukcesu鈥. Zasada centralnego miejsca osoby ludzkiej, mocno potwierdzona przez mojego umi艂owanego poprzednika Benedykta XVI, zobowi膮zuje nas do przedk艂adania zawsze bezpiecze艅stwa osobistego ponad bezpiecze艅stwo narodowe. W zwi膮zku z tym konieczne jest odpowiednie formowanie personelu odpowiedzialnego za kontrole graniczne. Sytuacja imigrant贸w, ubiegaj膮cych si臋 o azyl i uchod藕c贸w, wymaga, aby zapewniono im bezpiecze艅stwo osobiste i dost臋p do us艂ug podstawowych. W imi臋 fundamentalnej godno艣ci ka偶dej osoby nale偶y podj膮膰 wysi艂ki, by opowiada膰 si臋 za 艣rodkami alternatywnymi wobec pozbawienia wolno艣ci os贸b, kt贸re bez pozwolenia wkraczaj膮 na terytorium pa艅stwa.
Drugi czasownik,聽chroni膰, wyra偶a si臋 w ca艂ej serii dzia艂a艅 w obronie praw i godno艣ci imigrant贸w i uchod藕c贸w, niezale偶nie od ich聽statusu聽migracyjnego. Taka ochrona zaczyna si臋 w ojczy藕nie i polega na przedstawieniu pewnych i po艣wiadczonych informacji przed wyjazdem oraz ich ochronie przed praktykami nielegalnej rekrutacji. Powinna by膰 ona kontynuowana, w miar臋 mo偶liwo艣ci, w kraju imigracji, zapewniaj膮c imigrantom odpowiedni膮 pomoc konsularn膮, prawo do zachowywania zawsze przy sobie swoich dokument贸w to偶samo艣ci, r贸wnego dost臋pu do wymiaru sprawiedliwo艣ci, mo偶liwo艣膰 otwierania rachunk贸w bankowych i gwarancj臋 minimalnego realnego utrzymania. Zdolno艣ci i umiej臋tno艣ci imigrant贸w, os贸b ubiegaj膮cych si臋 o azyl i uchod藕c贸w, je艣li zostan膮 w艂a艣ciwie rozpoznane i docenione, stanowi膮 prawdziwe bogactwo dla przyjmuj膮cych ich wsp贸lnot. Z tego wzgl臋du chcia艂bym, aby szanuj膮c ich godno艣膰 przyznawano im swobod臋 ruch贸w w kraju przyjmuj膮cym, mo偶liwo艣膰 pracy oraz dost臋p do 艣rodk贸w telekomunikacyjnych. Dla tych, kt贸rzy decyduj膮 si臋 na powr贸t do ojczyzny, podkre艣lam stosowno艣膰 rozwijania program贸w reintegracji zawodowej i spo艂ecznej. Mi臋dzynarodowa Konwencja Praw Dziecka stanowi uniwersaln膮 podstaw臋 prawn膮 dla ochrony imigruj膮cych niepe艂noletnich. Nale偶y unika膰 wobec nich jakiejkolwiek formy pozbawienia wolno艣ci z powodu ich statusu migracyjnego. Trzeba natomiast zapewni膰 im regularny dost臋p do nauczania podstawowego i 艣redniego. Podobnie, konieczne jest zapewnienie legalnego pobytu, a偶 do osi膮gni臋cia pe艂noletnio艣ci i mo偶liwo艣ci kontynuowania nauki. Dla ma艂oletnich pozbawionych opieki lub oddzielonych od rodziny wa偶ne jest zapewnienie program贸w opieki tymczasowej lub opieki zast臋pczej. Respektuj膮c powszechne prawo do obywatelstwa, powinno by膰 ono uznane i odpowiednio po艣wiadczone wszystkim ch艂opcom i dziewcz臋tom w chwili urodzenia. Stanowi bezpa艅stwowo艣ci, w jakim znajduj膮 si臋 niekiedy imigranci i uchod藕cy, mo偶na 艂atwo zapobiec poprzez 鈥瀠stawodawstwo narodowe zgodne z podstawowymi zasadami prawa mi臋dzynarodowego鈥. Status migracyjny nie powinien ogranicza膰 dost臋pu do narodowych system贸w opieki zdrowotnej i system贸w emerytalnych, a tak偶e do przekazywania ich sk艂adek w przypadku repatriacji.
Promowa膰聽to przede wszystkim stara膰 si臋, aby wszyscy migranci i uchod藕cy, jak i spo艂eczno艣ci, kt贸re ich przyjmuj膮, byli w stanie realizowa膰 si臋 jako osoby we wszystkich wymiarach stanowi膮cych cz艂owiecze艅stwo wed艂ug planu Stw贸rcy. Po艣r贸d tych wymiar贸w nale偶y uzna膰 nale偶ne znaczenie wymiaru religijnego, zapewniaj膮c wszystkim cudzoziemcom obecnym na danym terytorium swobod臋 wyznawania i praktykowania religii. Wielu uchod藕c贸w i migrant贸w posiada umiej臋tno艣ci, kt贸re nale偶y odpowiednio po艣wiadczy膰 i doceni膰.
Poniewa偶 鈥瀕udzka praca ze swej natury powinna narody jednoczy膰鈥, zach臋cam do stara艅, by krzewiono integracj臋 spo艂eczn膮 i zawodow膮 migrant贸w i uchod藕c贸w, zapewniaj膮c wszystkim 鈥 w tym osobom ubiegaj膮cym si臋 o azyl 鈥 mo偶liwo艣膰 pracy, kurs贸w j臋zykowych i aktywno艣ci obywatelskiej a tak偶e odpowiedniej informacji w ich j臋zykach ojczystych. W przypadku migrant贸w niepe艂noletnich, ich zaanga偶owanie w aktywno艣膰 pracownicz膮 musi by膰 regulowane, tak aby zapobiec wyzyskowi i zagro偶eniom dla ich prawid艂owego rozwoju. W 2006 roku, Benedykt XVI podkre艣li艂, 偶e w kontek艣cie migracyjnym w rodzinie 鈥瀦awiera si臋 bogactwo kultury 偶ycia i przyczynia si臋 ona do integracji warto艣ci鈥. Zawsze nale偶y wspiera膰 jej integracj臋, u艂atwiaj膮c 艂膮czenie rodzin 鈥 w tym dziadk贸w, rodze艅stwa i wnuk贸w 鈥 nigdy nie uzale偶niaj膮c tego od wymaga艅 ekonomicznych. W odniesieniu do migrant贸w, uchod藕c贸w i azylant贸w w sytuacjach niepe艂nosprawno艣ci nale偶y zapewni膰 wi臋ksz膮 uwag臋 i wsparcie. Uznaj膮c wprawdzie godne pochwa艂y dotychczasowe wysi艂ki wielu kraj贸w w zakresie wsp贸艂pracy mi臋dzynarodowej i pomocy humanitarnej, pragn臋, by w rozdzielaniu takiej pomocy brano pod uwag臋 potrzeby (na przyk艂ad opieki medycznej i spo艂ecznej oraz edukacji) kraj贸w rozwijaj膮cych si臋, przyjmuj膮cych ogromne strumienie uchod藕c贸w i migrant贸w oraz aby do adresat贸w tej pomocy w艂膮czano podobnie spo艂eczno艣ci lokalne znajduj膮ce si臋 w sytuacji niedostatku materialnego i s艂abo艣ci.
Ostatni czasownik,聽integrowa膰, nale偶y do poziomu szansy ubogacania mi臋dzykulturowego zrodzonego przez obecno艣膰 imigrant贸w i uchod藕c贸w. Integracja nie jest 鈥瀉symilacj膮, kt贸ra prowadzi do zniszczenia albo wymazania z pami臋ci w艂asnej to偶samo艣ci kulturowej. Kontakt z drugim cz艂owiekiem pozwala raczej odkry膰 jego 芦sekret禄, otworzy膰 si臋 na niego, aby przyj膮膰 to, co jest w nim warto艣ciowe, a w ten spos贸b przyczyni膰 si臋 do lepszego poznania ka偶dego. Jest to proces d艂ugotrwa艂y, kt贸rego celem jest takie kszta艂towanie spo艂ecze艅stw i kultur, aby coraz bardziej stawa艂y si臋 odzwierciedleniem wielorakich dar贸w, jakimi B贸g obdarza ludzi鈥. Proces ten mo偶na przyspieszy膰 poprzez przyznanie obywatelstwa niezale偶nie od wymog贸w ekonomicznych i j臋zykowych oraz nadzwyczajnej procedury regulowania w przypadku imigrant贸w, kt贸rzy mog膮 poszczyci膰 si臋 d艂ugim pobytem w kraju. I znowu k艂ad臋 nacisk na konieczno艣膰 krzewienia w mo偶liwie najlepszy spos贸b kultury spotkania, mno偶膮c mo偶liwo艣ci wymiany mi臋dzykulturowej, dokumentuj膮c i upowszechniaj膮c dobre praktyki integracji i rozwijaj膮c programy maj膮ce na celu przygotowanie spo艂eczno艣ci lokalnych do proces贸w integracyjnych. Chc臋 podkre艣li膰 szczeg贸lny przypadek cudzoziemc贸w zmuszonych do opuszczenia kraju imigracji z powodu kryzys贸w humanitarnych. Osobom tym trzeba zapewni膰 odpowiednie wsparcie dla repatriacji i programy reintegracji pracowniczej w ojczy藕nie.
Zgodnie ze swoj膮 tradycj膮 duszpastersk膮, Ko艣ci贸艂 jest got贸w aktywnie zaanga偶owa膰 si臋 w realizacj臋 wszystkich proponowanych powy偶ej inicjatyw, ale aby uzyska膰 po偶膮dane rezultaty niezb臋dny jest wk艂ad wsp贸lnoty politycznej oraz spo艂ecze艅stwa obywatelskiego, ka偶de zgodnie z w艂a艣ciw膮 im odpowiedzialno艣ci膮.
Podczas szczytu Organizacji Narod贸w Zjednoczonych, kt贸ry odby艂 si臋 w Nowym Jorku 19 wrze艣nia 2016 r., przyw贸dcy 艣wiatowi jasno wyrazili gotowo艣膰 podejmowania wysi艂k贸w na rzecz migrant贸w i uchod藕c贸w, aby ocali膰 ich 偶ycie i chroni膰 ich prawa, dziel膮c t臋 odpowiedzialno艣膰 na poziomie globalnym. W tym celu pa艅stwa cz艂onkowskie zobowi膮za艂y si臋 do sporz膮dzenia i zatwierdzenia do ko艅ca 2018 dw贸ch um贸w globalnych (Global Compacts), jednej po艣wi臋conej uchod藕com oraz drugiej dotycz膮cej migrant贸w.
Drodzy bracia i siostry, w 艣wietle uruchomienia tych proces贸w najbli偶sze miesi膮ce stanowi膮 doskona艂膮 okazj臋 do zaprezentowania i wspierania konkretnych dzia艂a艅, w kt贸rych chcia艂em om贸wi膰 cztery czasowniki. Zach臋cam was zatem do skorzystania z ka偶dej okazji, aby podzieli膰 si臋 tym or臋dziem ze wszystkimi uczestnikami 偶ycia politycznego i spo艂ecznego, kt贸rzy s膮 zaanga偶owani 鈥 albo zainteresowani uczestnictwem 鈥 w procesie prowadz膮cym do zatwierdzenia dw贸ch um贸w globalnych.
Dzisiaj, 15 sierpnia, obchodzimy uroczysto艣膰 Wniebowzi臋cia Naj艣wi臋tszej Maryi Panny. Matka Bo偶a do艣wiadczy艂a na sobie trud贸w wygnania (por.聽Mt聽2,13-15), z mi艂o艣ci膮 towarzyszy艂a drodze Syna a偶 po Kalwari臋, a teraz uczestniczy na wieki w Jego chwale. Jej macierzy艅skiemu wstawiennictwu zawierzamy nadzieje wszystkich migrant贸w i uchod藕c贸w 艣wiata oraz pragnienia przyjmuj膮cych ich wsp贸lnot, aby艣my wszyscy zgodnie z najwa偶niejszym przykazaniem Bo偶ym nauczyli si臋 kocha膰 bli藕niego, obcego, jak siebie samego.
Watykan, 15 sierpnia 2017
Uroczysto艣膰 Wniebowzi臋cia Naj艣wi臋tszej Maryi Panny
FRANCISZEK

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste艣my magazynem i 艣rodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo艣ci spo艂ecznej, biedzie, o wsp贸艂czesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo艂ecze艅stwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania 鈥 mo偶esz nam w tym pom贸c!
Wybieram sam/a
Ko艣ci贸艂 i lewica si臋 wykluczaj膮?
Nie 鈥 w Kontakcie 艂膮czymy lewicow膮 wra偶liwo艣膰 z katolick膮 nauk膮 spo艂eczn膮.

I u偶ywamy plik贸w cookies. Dowiedz si臋 wi臋cej: Polityka prywatno艣ci. zamknij