Wesprzyj nas!

magazyn lewicy katolickiej

Niewygodna Ewangelia. ┼Üroda Popielcowa w cieniu wojny

Niewygodnie mi teraz wierzy─ç w Ewangeli─Ö. Latami powtarza┼éam z zachwytem za ksi─Ödzem Ziej─ů: ÔÇ×Nie zabijaj nigdy nikogoÔÇŁ. Czy dzisiaj umiem ca┼éym sercem to wyznawa─ç? Zauwa┼╝am, ┼╝e nie wiem. Chc─Ö jednak wierzy─ç w Ewangeli─Ö.
Niewygodna Ewangelia. Środa Popielcowa w cieniu wojny
ilustr.: Weronika Reroń

Si├│dmy dzie┼ä od zbrodniczego ataku Rosji na Ukrain─Ö. Chyba nie ja jedna licz─Ö tak czas. ┼Üroda Popielcowa zaskoczy┼éa mnie jeszcze bardziej ni┼╝ co roku.

Kiedy rok temu publikowa┼éam na ┼éamach Kontaktu ÔÇ×Rekolekcje na czas najzwyklejszyÔÇŁ, chcia┼éam opowiedzie─ç o do┼Ťwiadczaniu Bo┼╝ej perspektywy w codzienno┼Ťci, tak┼╝e i bez wielkich ┼Ťwi─ůt, wielkich religijnych symboli, specjalnych okazji.

Dzisiaj my┼Ťl─Ö o rekolekcjach, a przynajmniej jakiej┼Ť nauce, jak─ů chcia┼éabym sama dla siebie i dla innych stworzy─ç na ten kryzysowy, niezwyczajny czas, kt├│ry jednocze┼Ťnie jest czasem Wielkiego Postu.

1. Nawracajcie si─Ö

Rekolekcjoni┼Ťci regularnie powtarzaj─ů, ┼╝e nawr├│cenie to po grecku ÔÇ×metanoiaÔÇŁ, a zatem wezwanie do nawr├│cenia to wezwanie do przemiany umys┼éu, zmiany my┼Ťlenia. Co to jednak znaczy i co to znaczy dla nas dzisiaj?

Przemiana umys┼éu to dla mnie sta┼éy wysi┼éek, by poszerza─ç perspektyw─Ö i, zw┼éaszcza, serce. Czasami to poszerzanie serca oznacza wzi─Öcie pod uwag─Ö innej perspektywy, us┼éyszenie, ┼╝e nie wszyscy my┼Ťl─ů czy czuj─ů tak samo jak ja. Nie zawsze wzi─Öcie tego pod uwag─Ö musi oznacza─ç, ┼╝e si─Ö z nimi zgodz─Ö. Czasem, zw┼éaszcza w czasie wojny informacyjnej i zalewu nieprawdziwych wiadomo┼Ťci, czy to o pandemii, czy o wojnie, trzeba szczeg├│lnie dba─ç o to, by nie sta─ç si─Ö oboj─Ötnym w imi─Ö niemo┼╝no┼Ťci zdecydowania, komu wierzy─ç. Neutralno┼Ť─ç czy ÔÇ×centryzmÔÇŁ bywaj─ů pu┼éapk─ů ÔÇô nasz umys┼é bowiem nie znosi niepewno┼Ťci i nawet deklaratywne niezdecydowanie mo┼╝e wykorzysta─ç do p├│j┼Ťcia drog─ů najmniejszego oporu. To naturalne, ┼╝e chcemy zachowa─ç energi─Ö i ┼╝e zmiana my┼Ťlenia, zw┼éaszcza wymagaj─ůca od nas zaanga┼╝owania, jest wysi┼ékiem. I w┼éa┼Ťnie dlatego wezwanie do nawr├│cenia jest trudne i jest nieustannie ponawiane. To nie kwestia jednorazowego opowiedzenia si─Ö ÔÇ×po dobrej stronie mocyÔÇŁ, ale budowanie postawy otwarto┼Ťci na to, ┼╝e mog─Ö si─Ö myli─ç, ale i wytrwa┼éo┼Ťci w staniu po stronie warto┼Ťci, w kt├│re wierz─Ö.

W czasie zmian i kryzys├│w wytrwa┼éo┼Ť─ç oznacza tak┼╝e odwag─Ö i rozwag─Ö. Odwag─Ö, by improwizowa─ç, kiedy stykasz si─Ö z now─ů sytuacj─ů po raz pierwszy, kiedy uczysz si─Ö organizowa─ç pomoc dla uchod┼║c├│w, kiedy opowiadasz swoim dzieciom o wojnie, kiedy podejmujesz decyzj─Ö, czy wp┼éaci─ç czy nie wp┼éaci─ç na si┼éy zbrojne, czy mierzysz si─Ö z innym dylematem, ale chcesz dzia┼éa─ç, a nie wybra─ç wygod─Ö braku zdania. To odwaga tego, ┼╝e mo┼╝e pope┼éni─Ö b┼é─ůd, ale spr├│buj─Ö czyni─ç dobro. Odwaga tego, by uzna─ç, ┼╝e mo┼╝e pope┼éni┼éam b┼é─ůd, ale chc─Ö kolejnego dnia robi─ç inaczej.

Jednocze┼Ťnie rozwaga ÔÇô korzystanie z do┼Ťwiadczenia innych, bardziej poinformowanych i do┼Ťwiadczonych w pomaganiu, w interwencji kryzysowej, w nawigowaniu w ┼Ťwiecie pe┼énym fejk nius├│w i propagandy. Nie musisz wszystkiego wymy┼Ťla─ç od zera, nie musisz wszystkiego robi─ç sama. Mo┼╝e do┼Ťwiadczasz obecnie tak du┼╝ego stresu, ┼╝e sam potrzebujesz pomocy ÔÇô nie b├│j si─Ö o to prosi─ç. Nie b├│j si─Ö, ┼╝e je┼Ťli nie zaanga┼╝owa┼éa┼Ť si─Ö w pierwszych dniach wojny, to zaanga┼╝owanie p├│┼║niej b─Ödzie hipokryzj─ů albo nie b─Ödzie potrzebne. B─Ödzie potrzebne jeszcze bardzo d┼éugo. Szanuj swoje zdrowie i si┼éy, a jednocze┼Ťnie ÔÇô zamiast nadmiernie analizowa─ç swoje sumienie i si─Ö obwinia─ç ÔÇô szukaj sposob├│w na poszerzenie serca, na zdobycie tego, co pomog┼éoby ci bardziej pomaga─ç, na wykorzystywanie zasob├│w, kt├│re ju┼╝ masz, nawet je┼Ťli nie jest to wielkie czy spektakularne.

2. Wierzcie w Ewangeli─Ö

Przyznaj─Ö, ┼╝e wpad┼éam w wojenne FOMO (Fear of Missing Out ÔÇô ang. l─Ök przed niebyciem na bie┼╝─ůco). Od┼Ťwie┼╝am w k├│┼éko strony serwis├│w informacyjnych. Powstrzymuj─Ö si─Ö jako┼Ť przed czytaniem i przekazywaniem dalej wiadomo┼Ťci bez sprawdzonych ┼║r├│de┼é, ale jestem przyssana do ekran├│w i widz─Ö, jak bardzo szukam takich informacji, kt├│re mnie pociesz─ů i uspokoj─ů, i jak bardzo nie chc─Ö wierzy─ç tym trudnym.

To zn├│w naturalny mechanizm. Jednak sama ┼Ťwiadomo┼Ť─ç, ┼╝e tak mamy ÔÇô ┼╝e szukamy potwierdzenia, szukamy dowod├│w, ┼╝e mamy racj─Ö, szukamy informacji, kt├│re pozwol─ů nam nie zmienia─ç swojego my┼Ťlenia i post─Öpowania ÔÇô jest kluczowa, by m├│c si─Ö nawraca─ç. Fajnie by─ç po dobrej stronie historii. Przyjemnie te┼╝, przyznaj─Ö, bywa widzie─ç, jak kompromituj─ů si─Ö ci, o kt├│rych od dawna my┼Ťleli┼Ťmy, ┼╝e stoj─ů po jej z┼éej stronie. Trudno mi to wystuka─ç na klawiaturze, ale ÔÇô cho─ç jeszcze tydzie┼ä temu bym siebie o to nie podejrzewa┼éa ÔÇô zauwa┼╝am, ┼╝e ciesz─ů mnie wiadomo┼Ťci o ┼Ťmierci rosyjskich ┼╝o┼énierzy. Zauwa┼╝am to i chc─Ö to widzie─ç. Nie chc─Ö si─Ö cieszy─ç z niczyjej ┼Ťmierci, ale to robi─Ö. To, ┼╝e to dostrzegam, mo┼╝e pom├│c mi znale┼║─ç inn─ů strategi─Ö na moj─ů potrzeb─Ö bezpiecze┼ästwa i sprawiedliwo┼Ťci ÔÇô ale jeszcze jej nie mam.

Niewygodnie mi teraz wierzy─ç w Ewangeli─Ö. Latami by┼éam wielk─ů fank─ů ksi─Ödza Jana Ziei (w┼éa┼Ťnie przypad┼éa 125. rocznica jego urodzin) i powtarza┼éam z zachwytem: ÔÇ×Nie zabijaj nigdy nikogoÔÇŁ. Czy dzisiaj umiem ca┼éym sercem to wyznawa─ç? Przyznaj─Ö, ┼╝e nie wiem. Zauwa┼╝am, ┼╝e nie wiem. Nie jestem ┼╝o┼énierk─ů, nie jestem w strefie walk ÔÇô w tej chwili nie musz─Ö podejmowa─ç tragicznych wybor├│w w praktyce, w boju. Ale rosyjska agresja na Ukrain─Ö u┼Ťwiadomi┼éa mi, jak wiele moich wewn─Ötrznych walk i konflikt├│w jest nierozwi─ůzanych i jak nie wiem, jak─ů drog─ů chc─Ö i┼Ť─ç. Kiedy nadstawia─ç drugi policzek, a kiedy walczy─ç o sprawiedliwo┼Ť─ç dla siebie i innych.

Chc─Ö jednak czyta─ç Ewangeli─Ö, tak┼╝e, a mo┼╝e i zw┼éaszcza teraz, kiedy nie jest mi ┼éatwo si─Ö z ni─ů konfrontowa─ç. Kiedy nie czytam jej dla potwierdzenia swoich opinii i postaw, ale z autentyczn─ů pustk─ů i zw─ůtpieniem w sercu. Chc─Ö wierzy─ç w Ewangeli─Ö.

3. Modlitwa, post, jałmużna

Zdaje si─Ö, ┼╝e to najmniej skomplikowane teraz rzeczy i przynajmniej ja staram si─Ö ich trzyma─ç, kiedy nie mam ┼éatwo┼Ťci w innych sferach. Intencji do modlitwy mamy bardzo wiele. Ja staram si─Ö pami─Öta─ç o swoim postanowieniu, kt├│re poczyni┼éam ju┼╝ dawno, ale zdarza mi si─Ö o nim zapomina─ç: by codziennie modli─ç si─Ö za nieprzyjaci├│┼é. Nie, nie wiem dok┼éadnie, o co si─Ö dla nich modl─Ö, ale chc─Ö, by przynajmniej w sferze modlitwy by┼éo dla nich miejsce w moim sercu. Staram si─Ö te┼╝ modli─ç o to, by wytrzymywa─ç niepewno┼Ť─ç, w─ůtpliwo┼Ťci, zauwa┼╝ane u siebie sk┼éonno┼Ťci, kt├│rych jeszcze niedawno bym si─Ö nie spodziewa┼éa, i nie ucieka─ç przed tym cieniem.

My┼Ťl─Ö o osobach, kt├│re by┼éy do tej pory moimi autorytetami, i bardzo wiele z nich, mo┼╝e nawet wszystkie, to osoby, kt├│re stawa┼éy w ┼╝yciu wobec straszliwego z┼éa, prze┼Ťladowa┼ä, niesprawiedliwo┼Ťci i wojny, i ÔÇô nawet je┼Ťli wybiera┼éy drog─Ö bez przemocy ÔÇô nie decydowa┼éy za innych, ┼╝e to oni maj─ů si─Ö ogranicza─ç, rezygnowa─ç ze swojego ┼╝ycia czy d├│br, ale ogranicza┼éy swoje w┼éasne zap─Ödy, czasem nawet za cen─Ö ┼╝ycia.

Post, kt├│ry nie jest tylko symbolicznym gestem, to samoograniczenie. Dla mnie nie jest ┼éatwe. Lubi─Ö w ┼╝yciu ┼éatwo┼Ť─ç i dost─Öpno┼Ť─ç rzeczy. Lubi─Ö to, ┼╝e mog─Ö wyda─ç troch─Ö wi─Öcej pieni─Ödzy, by oszcz─Ödzi─ç sobie wysi┼éku. Lubi─Ö spali─ç troch─Ö benzyny, by szybciej co┼Ť za┼éatwi─ç. Codziennie robi─Ö co┼Ť, czego mog┼éabym nie robi─ç, i wcale nie chc─Ö tego zmienia─ç. Ale zn├│w chc─Ö otwiera─ç serce, by stopniowo by─ç zdolna do obycia si─Ö bez r├│┼╝nych niekoniecznych rzeczy. To oznacza nie tylko zaciskanie z─Öb├│w, ale tak┼╝e otwarto┼Ť─ç na nowe strategie, na przyk┼éad na lepsz─ů struktur─Ö dnia i czas na to, by pojecha─ç gdzie┼Ť autobusem, na lepsze planowanie posi┼ék├│w i niemarnowanie jedzenia, i tym podobne rzeczy. Od lat ÔÇ×chcia┼éabymÔÇŁ to zmieni─ç. Teraz chc─Ö bardziej, bo coraz lepiej widz─Ö, jak nadmierna konsumpcja nie tylko niszczy planet─Ö, ale i sprzyja wojnie.

Ja┼ému┼╝na ÔÇô zn├│w co┼Ť do┼Ť─ç oczywistego, a jednak zn├│w mo┼╝e rodzi─ç r├│┼╝ne dylematy. Na co wp┼éaca─ç? Komu? Co lepiej robi─ç? Czy robi─ç to po cichu, czy jednak og┼éasza─ç w mediach spo┼éeczno┼Ťciowych, bo to mo┼╝e zach─Öci─ç innych? I zn├│w najsensowniejsze wydaje mi si─Ö wywa┼╝enie odwagi i rozwagi. Wa┼╝ne, by dzia┼éa─ç i nie pozosta─ç w sferze rozwa┼╝a┼ä, czy na pewno wydaj─Ö pieni─ůdze najlepiej, jak si─Ö da, a jednocze┼Ťnie wa┼╝ne, by mie─ç ┼Ťwiadomo┼Ť─ç, ┼╝e czeka nas maraton, nie sprint, i ┼╝e warto szuka─ç informacji o tym, gdzie pomoc jest najbardziej potrzebna, jaka pomoc, kto dobrze zarz─ůdza otrzymanymi funduszami i tym podobne.

We wszystkich tych dzia┼éaniach nie jest najwa┼╝niejsze, by mie─ç czyste r─Öce i ca┼ékowit─ů pewno┼Ť─ç, ale to, by przemienia─ç siebie i ┼Ťwiat wok├│┼é przez sprawiedliwo┼Ť─ç i mi┼éosierdzie.

***

Wielki Post w tym roku przychodzi w czasie kryzysu, a jednak zawsze chodzi o to samo: o poszerzanie serca i gotowo┼Ť─ç, ┼╝e mo┼╝e p─Ökn─ů─ç, tak, jak serce Jezusa przebite na krzy┼╝u. Gotowo┼Ť─ç do przyj─Öcia prawdy, ┼╝e z┼éo jest mo┼╝liwe i si─Ö wydarza, i gotowo┼Ť─ç przyj─Öcia prawdy Ewangelii ÔÇô ┼╝e ┼Ťwiat┼éo┼Ť─ç w ciemno┼Ťci ┼Ťwieci i ciemno┼Ť─ç go nie ogarn─Ö┼éa.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś