Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Nadzieja zdycha ostatnia

W Nepalu polsko┼Ť─ç potrafi wzbudzi─ç negatywne skojarzenia. Winny temu jest Lech Wa┼é─Ösa ÔÇô cz┼éowiek kt├│rego nazwisko jest jedn─ů z najbardziej znanych wizyt├│wek naszego kraju na ┼Ťwiecie. Wszyscy wiedz─ů, ┼╝e Wa┼é─Ösa obali┼é komunizm. Zatem ani s┼éowa o Wa┼é─Ösie, rzecz b─Ödzie o komunistach.
Nadzieja zdycha ostatnia
Ilustr.: Marta Lissowska

1

Rok 1996.
Pretekstem sta┼éa si─Ö lista czterdziestu ┼╝─ůda┼ä: ekonomicznych, politycznych i spo┼éeczno-kulturowych. W┼Ťr├│d nich: zniesienie monarchii, wolno┼Ť─ç s┼éowa i pogl─ůd├│w, decentralizacja w┼éadzy, nacjonalizacja przemys┼éu, redystrybucja ziemi, zagwarantowanie sekularnego pa┼ästwa i zwolnienie wi─Ö┼║ni├│w politycznych. Ow─ů list─Ö wr─Öczyli nepalskiemu rz─ůdowi przyw├│dcy Komunistycznej Partii Nepalu (Maoi┼Ťci). Og┼éosili r├│wnie┼╝ ultimatum: spe┼énienie ┼╝─ůda┼ä albo wybuch powstania. Rz─ůd natychmiastowo odm├│wi┼é.

Oto jak rozpocz─Ö┼éa si─Ö najwi─Öksza komunistyczna rewolucja po zako┼äczeniu zimnej wojny. Rewolucja, kt├│ra zmieni┼éa spokojny i za┼Ťciankowy Nepal w pole bratob├│jczej walki. Z miesi─ůca na miesi─ůc zacz─Ö┼éo przybywa─ç czerwonych sztandar├│w, mury ┼Ťwi─ůty┼ä coraz cz─Ö┼Ťciej przyozdabia┼é sierp i m┼éot, a do codziennego j─Özyka przenika┼éa coraz wi─Öksza liczba rewolucyjnych slogan├│w. Wraz z powiewaj─ůcymi sztandarami zacz─Ö┼éa wyd┼éu┼╝a─ç si─Ö lista zamordowanych, zaginionych i zmuszonych do opuszczenia swoich dom├│w. A ideologiczne konflikty podzieli┼éy wsie, bazary, uniwersytety i redakcje. Nepal coraz szerzej ogarnia┼éa krwawa wojna domowa. Brutalno┼Ť─ç maoist├│w niczym nie ust─Öpowa┼éa brutalno┼Ťci w┼éadzy. Obydwie strony zwalcza┼éy si─Ö z podobn─ů zaciek┼éo┼Ťci─ů. Masowe groby wype┼énia┼éy po r├│wni cia┼éa wrog├│w ludu, komunistycznych partyzant├│w i zwyk┼éych cywili.

Rok 2001.
Pi─ůty rok rewolucji. W zwa┼Ťnionym kraju przyw├│dc├│w ludu jest dw├│ch. Pierwszy to pi─Ö─çdziesi─Öciosze┼Ťcioletni kr├│l Birenda. Wcielenie hinduskiego boga Wisznu, gwarant nepalskiej ci─ůg┼éo┼Ťci, potomek dwustupi─Ödziesi─Öcioletniej dynastii. Drugim jest prawie dziesi─Ö─ç lat m┼éodszy Prachanda. Rewolucjonista i partyzant, przyw├│dca Komunistycznej Partii Nepalu (Maoi┼Ťci) oraz Armii Wyzwolenia Ludowego, ostoja nadziei wielu wyzyskiwanych, dyskryminowanych, wykluczonych i biednych. Tych┼╝e dw├│ch polityk├│w sta┼éo si─Ö symbolami zwalczaj─ůcych si─Ö ideologii, uciele┼Ťnionymi biegunami konfliktu. Kr├│l i partyzant, w┼éadca i rewolucjonista, lokator pa┼éacowych salon├│w i koczownik z le┼Ťnych obozowisk. A┼╝ nasta┼é pierwszy czerwca.

W czasie rodzinnego spotkania w kr├│lewskim pa┼éacu ksi─ů┼╝─Ö Dipendra, nast─Öpca nepalskiego tronu, upija┼é i narkotyzowa┼é si─Ö ze smutku. Pow├│d ku temu mia┼é i┼Ťcie szekspirowski ÔÇô wieloletnia mi┼éo┼Ť─ç ksi─Öcia, na kt├│r─ů nie zgadza┼éa si─Ö apodyktyczna rodzina. Nie min─Ö┼éa godzina, gdy pot─Ö┼╝nie ju┼╝ wstawiony dziedzic znikn─ů┼é w pa┼éacowych komnatach, by po kwadransie powr├│ci─ç z karabinem w r─Öku i zastrzeli─ç dziewi─Ö─ç os├│b oraz zrani─ç cztery. Zabi┼é ojca kr├│la, matk─Ö kr├│low─ů, ca┼ée swoje rodze┼ästwo, ciotki, wuj├│w. Masakr─Ö zwie┼äczy┼é strza┼éem we w┼éasn─ů g┼éow─Ö, po kt├│rym zapad┼é w g┼é─Öbok─ů ┼Ťpi─ůczk─Ö. Nast─Öpnego dnia obwieszczony zosta┼é nowym kr├│lem Nepalu, lecz ze ┼Ťpi─ůczki ju┼╝ si─Ö nie obudzi┼é, po trzech dniach zmar┼é. Nast─Öpnym w kolejce do korony by┼é brat zamordowanego kr├│la Birendy, Gyanendra, nepalski potentat tytoniowy. Przej─ů┼é kr├│lestwo w trudnym czasie i szybko wybra┼é drog─Ö na skr├│ty ÔÇô sta┼é si─Ö despot─ů, cz┼éowiekiem nielubianym przez otoczenie i poddanych.

Pierwszoczerwcowe kr├│lob├│jstwo by┼éo momentem prze┼éomowym, biegun monarchiczny przesta┼é si─Ö liczy─ç w nepalskiej polityce. Ludzie odwr├│cili si─Ö od dworu, w┼éadza straci┼éa legitymizacj─Ö, blask korony przygas┼é. W tym samym czasie czerwie┼ä rewolucyjnych sztandar├│w nabiera┼éa intensywno┼Ťci.

Rok 2006.
Wojna trwa ju┼╝ dekad─Ö. Nepal sta┼é si─Ö klasycznym pa┼ästwem upad┼éym, kt├│re nie b─Öd─ůc nigdy bogate, sta┼éo si─Ö krajem n─Ödzy. Nepalska Rewolucja Komunistyczna (tak brzmi oficjalna maoistowska nazwa powstania) poch┼éon─Ö┼éa ┼╝ycie ponad trzynastu tysi─Öcy ludzi i wci─ů┼╝ daleka by┼éa od osi─ůgni─Öcia sukcesu. Wym─Öczone d┼éugoletni─ů wojn─ů spo┼éecze┼ästwo coraz g┼éo┼Ťniej domaga┼éo si─Ö zako┼äczenia konfliktu. Im cz─Ö┼Ťciej ulice nepalskich miast zape┼énia┼éy si─Ö prodemokratycznymi manifestacjami, tym cz─Ö┼Ťciej w politycznych gabinetach wspominano o potrzebie porozumienia.

W po┼éowie roku premier Nepalu ÔÇô ponad g┼éow─ů kr├│la ÔÇô podpisa┼é z Prachand─ů umow─Ö pokojow─ů, zak┼éadaj─ůc─ů wstrzymanie walk, rozwi─ůzanie Armii Wyzwolenia Narodowego, powo┼éanie komisji maj─ůcej na celu zbadanie zbrodni wojennych, demokratyczne wybory oraz wypracowanie nowej konstytucji. Tego dnia wielu komentator├│w obwie┼Ťci┼éo rewolucyjny pat ÔÇô ma┼éo kto wierzy┼é w si┼é─Ö rozbrojonych maoist├│w.

Rok 2008.
Jedno z wa┼╝niejszych pyta┼ä w czasie prze┼éom├│w demokratycznych brzmi: jak wolne i sprawiedliwe mog─ů by─ç wybory demokratyczne organizowane w post-konfliktowym spo┼éecze┼ästwie? W Nepalu g┼éosowanie uda┼éo si─Ö przeprowadzi─ç dopiero za trzecim podej┼Ťciem ÔÇô dwie poprzednie pr├│by zosta┼éy odwo┼éane z powod├│w bezpiecze┼ästwa. Dopiero trzeci─ů dat─Ö mi─Ödzynarodowi obserwatorzy ocenili jako spokojn─ů ÔÇô zastrzelono wy┼é─ůcznie jednego kandydata.

2

Nepal od dawien dawna jest jednym z najbiedniejszych i najbardziej zacofanych kraj├│w na ┼Ťwiecie. Czyta─ç i pisa─ç potrafi tu co drugi mieszkaniec. W zwi─ůzku z tym w dniu g┼éosowania na kartach wystarczy┼éo zaznaczy─ç odpowiedni rysunek: krow─Ö (monarchi┼Ťci), drzewo (rz─ůdz─ůca do tej pory centrolewicowa partia kongresowa), sierp i m┼éot (marksi┼Ťci) lub czerwone s┼éo┼äce (maoi┼Ťci).

Analfabetyzm sporej cz─Ö┼Ť─ç nepalskiego spo┼éecze┼ästwa sprzyja┼é maoistom, kt├│rzy umieli doskonale wykorzysta─ç to propagandowo. Za pomoc─ů dost─Öpnych im narz─Ödzi marketingowych ÔÇô tradycyjnych ludowych form teatralnych, ukazuj─ůcych wyzysk ch┼éopa przez pana feudalnego czy rustykalnych przy┼Ťpiewek, uda┼éo im si─Ö wymownie i zrozumiale przedstawi─ç zwyk┼éym ludziom swoj─ů wizj─Ö ┼Ťwiata. Uda┼éo im si─Ö r├│wnie┼╝ wykreowa─ç prawdziwie rewolucyjny wizerunek Prachandy. W ci─ůgu wszystkich lat walk obr├│s┼é on legend─ů ÔÇô sta┼é si─Ö walcz─ůc─ů twarz─ů maoist├│w, kt├│rej nikt nigdy nie widzia┼é. Od samego pocz─ůtku nie by┼éo wiadomo, gdzie si─Ö ukrywa, ludzie ┼╝yli plotkami, powtarzano, ┼╝e mieszka w g├│rach, innym razem, ┼╝e przebywa w Indiach. Po nepalskich wsiach kr─ů┼╝y┼éy jedynie jego stare zdj─Öcia lub portrety stylizowane na Mao albo Karola Marksa.

W tej tajemniczo┼Ťci drzema┼éa jego si┼éa. Albowiem dop├│ki Prachanda by┼é niewidoczny, ludzie o wiele ┼éatwiej odnajdywali w jego rewolucyjnych odezwach tre┼Ť─ç swoich w┼éasnych marze┼ä o zmianach, r├│wno┼Ťciach, wolno┼Ťciach i szansach. O wszystkim tym, czego tradycyjnie hierarchiczna rzeczywisto┼Ť─ç nepalska pozbawia┼éa ich z za┼éo┼╝enia.

3

Ku zdziwieniu ca┼éego ┼Ťwiata, nepalskie wybory do zgromadzenia konstytucyjnego wygra┼é kolor czerwony ÔÇô maoizm, marksizm, leninizm, jednak┼╝e przede wszystkim prachandyzm. Z dnia na dzie┼ä zacz─Ö┼éy si─Ö liczy─ç wy┼é─ůcznie trzy ugrupowania:

38% g┼éos├│w ÔÇô Komunistyczna Partia Nepalu (Maoi┼Ťci),
19% g┼éos├│w ÔÇô Kongres Nepalski,
18% g┼éos├│w ÔÇô Komunistyczna Partia Nepalu (Zjednoczenie Marksistowsko-Leninowskie).

Tego dnia korona straci┼éa polityczny kr─Ögos┼éup, ┼╝adne z powy┼╝szych ugrupowa┼ä nie wspar┼éo despotycznego kr├│la, monarcha zosta┼é sam. Oto nadszed┼é czas realizacji jednego z najwa┼╝niejszych komunistycznych postulat├│w: zast─ůpienia monarchii republik─ů.

Tego r├│wnie┼╝ dnia spo┼éecze┼ästwo, jak nigdy wcze┼Ťniej, przepe┼énione by┼éo nadziej─ů na lepsze jutro, wiar─ů w rych┼ée przemiany. Powszechnie uwa┼╝ano, ┼╝e wybory zako┼äcz─ů anarchizuj─ůcy okres nepalskiego zastoju. Odmienny pogl─ůd ┼╝ywi┼éy w┼éadze ameryka┼äskie, na listach kt├│rych maoi┼Ťci nepalscy czemu┼Ť wci─ů┼╝ funkcjonowali jako ugrupowanie terrorystyczne.

Tego dnia, w ko┼äcu, przed dotychczasowymi mieszka┼äcami las├│w otworzy┼éy si─Ö drzwi salon├│w, zab┼éysn─ů┼é blichtr w┼éadzy, pojawi┼éy si─Ö pokusy elitaryzmu. Prachanda triumfowa┼é, z powsta┼äca przekszta┼éci┼é si─Ö w nepalskiego premiera. Jego partia sta┼éa si─Ö niespodziewanie najliczniejszym ugrupowaniem w instytucji odpowiedzialnej za napisanie nowej konstytucji. Komentatorzy, kt├│rzy p├│┼étora roku wcze┼Ťniej m├│wili o pacie, tego dnia ch├│rem podkre┼Ťlali nieoczekiwany sukces maoistowskiej rewolucji.

4

Aby lepiej zrozumie─ç przekaz, kt├│ry powodowa┼é w┼Ťr├│d mas tak wielkie poruszenie i nadziej─Ö na lepsze jutro, warto przeczyta─ç fragment wywiadu przeprowadzonego z Prachand─ů przez dziennikark─Ö BBC ju┼╝ po wygranych wyborach:

Maoistowscy przyw├│dcy ┼Ťlubowali, ┼╝e nie b─Öd─ů posiada─ç ┼╝adnej w┼éasno┼Ťci prywatnej. Co zrobi pan z pensj─ů, kt├│ra b─Ödzie pan otrzymywa┼é jako premier?

Pieni─ůdze trafi─ů do narodu. Z wyj─ůtkiem drobnej kwoty na og├│lne utrzymanie, z┼éo┼╝─Ö moje wynagrodzenie do kasy partyjnej.

W takim razie jak─ů pewno┼Ť─ç prawa do w┼éasno┼Ťci prywatnej b─Öd─ů mie─ç zwykli obywatele, gdy sami cz┼éonkowie rz─ůdu postanawiaj─ů wyrzec si─Ö takowej w┼éasno┼Ťci?

My nie wierzymy w zniesienie w┼éasno┼Ťci prywatnej. Natomiast wierzymy, ┼╝e przyw├│dztwo musi trzyma─ç si─Ö z dala od zarabiania pieni─Ödzy. Zw┼éaszcza podczas zapewniania ludziom bezpiecze┼ästwa i rozwoju.

To w┼éa┼Ťnie takie ÔÇ×przesi─ůkni─Öte ideowo┼Ťci─ůÔÇŁ deklaracje wyg┼éaszane przez maoist├│w pozwala┼éy ludziom s─ůdzi─ç, ┼╝e nast─ůpi ca┼ékowita przemiana jako┼Ťci w┼éadzy w stosunku do tego, co znali dotychczas.

5

Rok 2012.
I nadzieja zdycha ostatnia. Najwa┼╝niejszym celem wybranego cztery lata wcze┼Ťniej nepalskiego zgromadzenia konstytucyjnego by┼éo jak najszybsze wypracowanie nowej konstytucji oraz rozliczenie pa┼ästwa z demon├│w wojny domowej. Dzi┼Ť mo┼╝na ju┼╝ g┼éo┼Ťno powiedzie─ç: rz─ůdz─ůcy ponie┼Ťli ca┼ékowite fiasko. S─ůd najwy┼╝szy czterokrotnie przesuwa┼é termin zako┼äczenia prac nad ustaw─ů zasadnicz─ů. Bez rezultatu. Sk┼é├│ceni mi─Ödzy sob─ů polityczni liderzy do dzi┼Ť nie s─ů w stanie jej wypracowa─ç. Mimo ┼╝e okazj─Ö ku temu mia┼é ju┼╝ ka┼╝dy z nich ÔÇô przez cztery powyborcze lata wszystkie najwa┼╝niejsze partie przez pewien okres wsp├│┼étworzy┼éy rz─ůd i wystawia┼éy swoich premier├│w. Gabinet Prachandy przetrwa┼é zaledwie dziewi─Ö─ç miesi─Öcy, upad┼é podczas personalnych rozgrywek zwi─ůzanych z pr├│b─ů reformy wojska.

Podobnie, nic nie uczyniono w sprawie powo┼éania komisji maj─ůcej zbada─ç przebieg rewolucji zbrojnej. Ka┼╝da ze stron boi si─Ö upublicznienia fakt├│w. Wszyscy s─ů ┼Ťwiadomi, ┼╝e bolesna prawda skompromitowa┼éoby ka┼╝d─ů z walcz─ůcych podczas wojny stron. A tego nie chc─ů ani politycy kongresowi, ani maoi┼Ťci, ani by┼éy kr├│l. Jak to odbiera nepalska ulica? Pozbawiona oficjalnej prawdy o swoich zaginionych bliskich, ┼╝ywi si─Ö prawd─ů szemran─ů, coraz cz─Ö┼Ťciej mocno antykomunistyczn─ů.

Jednak┼╝e aby zrozumie─ç skal─Ö konfliktu i braku mo┼╝no┼Ťci porozumienia si─Ö polityk├│w, warto prze┼Ťledzi─ç los partyzanckich kombatant├│w ÔÇô ┼╝o┼énierzy maoistowskiej Armii Wyzwolenia Narodowego. Od podpisania uk┼éadu pokojowego, czyli przez ponad siedemdziesi─ůt miesi─Öcy, prawie dwadzie┼Ťcia tysi─Öcy maoistowskich ┼╝o┼énierzy nie mog┼éo opu┼Ťci─ç oboz├│w partyzanckich z czas├│w zbrojnej rewolucji. Przez ten czas rz─ůdz─ůcy nie umieli znale┼║─ç rozs─ůdnego rozwi─ůzania problemu tak wielkiej armii, kt├│ra w ┼╝adnym wypadku nie czu┼éa si─Ö pokonana. A po wygranych przez maoist├│w wyborach, uwa┼╝a┼éa si─Ö wr─Öcz za moralnie zwyci─Ösk─ů. Dopiero kilka miesi─Öcy temu zaproponowano jednej trzeciej czekaj─ůcych na rozw├│j sytuacji ┼╝o┼énierzy op┼éacalny system przej┼Ťcia w spoczynek i integracji ze spo┼éecze┼ästwem. Pozosta┼éa cz─Ö┼Ť─ç nadal koczuje w obozowiskach i czeka na zintegrowanie ich oddzia┼é├│w z regularn─ů armi─ů nepalsk─ů.

A jest to proces niezwykle trudny i delikatny. Wi─Ökszo┼Ť─ç z maoistowskich bojownik├│w ma dzi┼Ť oko┼éo trzydziestu lat, podczas gdy rekrutowani byli w wieku lat pi─Ötnastu ÔÇô to znaczy, ┼╝e sp─Ödzili oni ca┼ée swoje doros┼ée ┼╝ycie w stanie rebelianckim, walcz─ůc o ÔÇ×spraw─ÖÔÇŁ. Obecnie co trzeci partyzant opuszcza powsta┼äcze obozy z kilkoma tysi─ůcami dolar├│w zado┼Ť─çuczynienia w kieszeni i postanowieniem ┼╝ycia w cywilu. Cz┼éowiek taki musi nagle ca┼ékowicie przeorganizowa─ç swoje ┼╝ycie, znale┼║─ç ┼║r├│d┼éo dochodu, nauczy─ç si─Ö ┼╝y─ç w spo┼éecze┼ästwie, spr├│bowa─ç za┼éo┼╝y─ç rodzin─Ö. Od tego, czy mu si─Ö uda, zale┼╝e─ç b─Ödzie przysz┼éo┼Ť─ç ca┼éego uk┼éadu pokojowego. Bo je┼╝eli porewolucyjnym sierotom nie powiedzie si─Ö na nowej drodze ┼╝ycia, to mo┼╝emy sta─ç si─Ö ┼Ťwiadkami buntu ca┼éego pokolenia. Pokolenia, kt├│re nie zna innej ideologii ni┼╝ walcz─ůcy komunizm, innej drogi rozwoju ni┼╝ zbrojna rewolucja i innego domu ni┼╝ partyzanckie obozowiska.

6

Rozwa┼╝aj─ůc najnowsz─ů histori─Ö Nepalu, warto zastanowi─ç si─Ö nad tym, kiedy mo┼╝na wreszcie og┼éosi─ç przegran─ů rewolucji. Od wybor├│w min─Ö┼éy cztery lata, w czasie kt├│rych nie uda┼éo si─Ö zrealizowa─ç najwa┼╝niejszych postanowie┼ä umowy pokojowej. Co na to wyrzekaj─ůcy si─Ö pensji Prachanda? Trudno go dzi┼Ť pozna─ç. Znacz─ůco przyty┼é, trac─ůc tym samym swoj─ů postur─Ö bojownika, zamieszka┼é w wytwornej willi z basenem oraz otoczy┼é si─Ö s┼éu┼╝b─ů kierowc├│w, lokaj├│w i sprz─ůtaczek. I niby nic si─Ö nie sta┼éo, po prostu upodobni┼é si─Ö do reszty nepalskich polityk├│w, wszed┼é w odwieczne buty elit rz─ůdz─ůcych. Jednak┼╝e w himalajskim powietrzu zawis┼éo pytanie o to, jak prywatny basen mo┼╝e wp┼éyn─ů─ç na ┼Ťwiadomo┼Ť─ç klasow─ů.

Por├│wnuj─ůc czerwone rewolucje XX wieku nietrudno zauwa┼╝y─ç, ┼╝e wraz z ka┼╝dym dodatkowym kilogramem tuszy komunistycznych przyw├│dc├│w post─Öpuje zanik szans na cho─çby zbli┼╝enie si─Ö do rewolucyjnej utopii. Nie inaczej jest i tym razem ÔÇô demokratyczny Prachanda sta┼é si─Ö doskona┼é─ů ilustracj─ů szerszych przemian wewn─ůtrz partii maoistowskiej. Po zako┼äczeniu wojny domowej beneficjantami wszystkich zmian zosta┼éy wy┼é─ůcznie partyjne elity. W dodatku sk┼éadaj─ůce si─Ö w znakomitej wi─Ökszo┼Ťci z wysokokastowych hindus├│w, co zupe┼énie nie odzwierciedla┼éo przekroju religijno-etnicznego partyjnych do┼é├│w. Ludzie walcz─ůcy na froncie, cz─Östo dyskryminowani za swoje pochodzenie lub wiar─Ö, oraz rodziny tych, kt├│rzy zgin─Öli, pozostali z niczym. Nie otrzymali ┼╝adnych rehabilitacji, ┼╝adnych pieni─Ödzy. I posiadaj─ů coraz mniej nadziei no to, ┼╝e kiedykolwiek je otrzymaj─ů.

To sprawia, ┼╝e towarzysze, kt├│rzy od kilkunastu lat popierali Prachand─Ö, ci sami, w imi─Ö kt├│rych walczono, z kt├│rych kompletowano maoistyczne oddzia┼éy, kt├│rzy w ko┼äcu masowo poparli czerwie┼ä sztandar├│w w czasie demokratycznych wybor├│w, poczuli si─Ö dzi┼Ť zdradzeni i powt├│rnie wykluczeni. Czy to ju┼╝ pogrzeb rewolucji?

7

Czy mo┼╝na by─ç maoist─ů bez karabinu? Na ile mo┼╝na by─ç komunist─ů i i┼Ť─ç na kompromis polityczny? Jak g┼é─Öboko funkcjonowa─ç mo┼╝na w systemie demokratycznym, nie dopuszczaj─ůc si─Ö zdrady komunistycznych idei? Pyta┼ä rodzi si─Ö wiele. Niemniej wydaje si─Ö, ┼╝e odpowied┼║ na pytanie, czy maoi┼Ťci s─ů w stanie przetrwa─ç we wsp├│┼éczesnej demokracji parlamentarnej, jest jedna: w dzisiejszych czasach komuni┼Ťci s─ů wrogami samych siebie.

I jest to odpowied┼║ szalenie niepokoj─ůca. Poniewa┼╝ nepalskie zgromadzenie narodowe do dzi┼Ť nie uchwali┼éo nowej konstytucji, nepalski s─ůd najwy┼╝szy og┼éosi┼é ponowne wybory. Maj─ů si─Ö one odby─ç 22 listopada. Trudno przewidywa─ç, jaki b─Ödzie Nepal po tej dacie. Wiele wskazuje na to, ┼╝e maoistom nie uda si─Ö ju┼╝ uzyska─ç tak dobrego wyniku. Czy w zwi─ůzku z tym pojawi si─Ö jaka┼Ť niepogodzona z tym faktem frakcja, kt├│ra b─Ödzie ro┼Ťci─ç sobie prawo do pami─Öci o dziesi─Öciu latach rewolucji z karabinem w r─Öku? Niestabilna obecnie sytuacja wydaje si─Ö sprzyja─ç grupom, kt├│re chcia┼éyby wywo┼éa─ç now─ů rewolucj─Ö, twierdz─ůc, ┼╝e zar├│wno poprzednia rewolucja zbrojna, jak i obecny demokratyczny eksperyment porewolucyjny ponios┼éy sromotn─ů pora┼╝k─Ö. A mo┼╝e w czasie wybor├│w do gry wkroczy zdetronizowany kr├│l wraz z ofensyw─ů kontrrewolucyjn─ů lub stoj─ůcy na czele armii genera┼éowie? Dlatego te┼╝ lepiej zamilkn─ů─ç. Za wcze┼Ťnie jest jeszcze na to, ┼╝eby pisa─ç rewolucyjne nekrologi.

***

Tekst powsta┼é w czerwcu 2012. Od tego czasu post─Öpuje proces w┼é─ůczania by┼éych partyzant├│w do armii nepalskiej. Ponadto we wrze┼Ťniu 2012 roku, z powodu politycznych rozgrywek, wybory parlamentarne w Nepalu zosta┼éy prze┼éo┼╝one na p├│┼║niejszy termin.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś