fbpx Wesprzyj nas!

magazyn lewicy katolickiej

Mistrzynie kamufla┼╝u

Aktorki, zakonnice, policjantki, lekarki pij─ů tak samo jak kobiety bezdomne┬áÔÇô bo alkoholizm jest chorob─ů tak demokratyczn─ů jak nowotw├│r czy cukrzyca. Dotyka ka┼╝dego, bez wzgl─Ödu na p┼ée─ç, zasobno┼Ť─ç portfela, liczb─Ö sko┼äczonych szk├│┼é.
Mistrzynie kamufla┼╝u
ilustr.: Joanna B─Öbenek

W 1971 roku wszed┼é na ekrany wstrz─ůsaj─ůcy film Marka Piwowskiego ÔÇ×Korkoci─ůgÔÇŁ, dokument pokazuj─ůcy r├│┼╝ne fazy alkoholizmu: stany l─Ökowe, halucynacje, psychoz─Ö alkoholow─ů, padaczk─Ö, omamy wzrokowe, alkoholowy zanik m├│zgu, delirium┬áÔÇô a┼╝ do zgonu. Przejmuj─ůce sceny ze szpitala przeplataj─ů si─Ö w┬áreporta┼╝u z┬áobrazami z┬ájubileuszu pr─Ö┼╝nie rozwijaj─ůcego si─Ö biznesu monopolowego. Jeden z┬áprezes├│w rado┼Ťnie przemawia z┬átrybuny: ÔÇ×Przemys┼é spirytusowy ufnie patrzy w┬áprzysz┼éo┼Ť─ç. Tempo produkcji alkoholu b─Ödzie stale ros┼éo. Obecne linie rozlewnicze o┬áwydajno┼Ťci sze┼Ťciu tysi─Öcy butelek na godzin─Ö zostan─ů zast─ůpione nowoczesnymi urz─ůdzeniami o┬áwydajno┼Ťci dwunastu tysi─Öcy i┬áwi─Öcej butelek na godzin─Ö. Wzro┼Ťnie te┼╝ zaplecze naukowo-badawczeÔÇŁ.

Prezes si─Ö nie pomyli┼é. P├│┼é wieku p├│┼║niej przemys┼é monopolowy w┬áPolsce jest jedn─ů z┬ánajpr─Ö┼╝niej rozwijaj─ůcych si─Ö ga┼é─Özi gospodarki. Rzeka w├│dki p┼éyn─ůca przez nasz─ů ojczyzn─Ö jest warta jedena┼Ťcie miliard├│w z┼éotych. Z┬ábada┼ä resortu zdrowia wynika, ┼╝e statystyczny Polak wypija w┬áci─ůgu dwunastu miesi─Öcy jedena┼Ťcie litr├│w czystego spirytusu, a┬árodacy kupuj─ů rocznie miliard ÔÇ×ma┼épekÔÇŁ, czyli ma┼éych buteleczek z┬áalkoholem.

W dokumencie Marka Piwowskiego wyst─Öpuje kilkunastu m─Ö┼╝czyzn i┬átylko jedna kobieta. Stara, zniszczona alkoholem, z┬ápsychoz─ů Korsakowa┬áÔÇô przypad┼éo┼Ťci─ů poalkoholow─ů, kt├│rej wyleczenie graniczy z┬ácudem. Cho─ç od emisji filmu up┼éyn─Ö┼éo prawie pi─Ö─çdziesi─ůt lat, mimo program├│w edukacyjnych i┬ákampanii spo┼éecznych, w┬ápowszechnej ┼Ťwiadomo┼Ťci alkoholiczka to w┼éa┼Ťnie taka kobieta ÔÇô ┼Ťpi─ůca na ┼éawce w┬áparku, obsikana, bezdomna, ┼╝ebrz─ůca na dworcu. Brudna, ┼Ťmierdz─ůca i┬ázniszczona. W┬ázale┼╝no┼Ťci od regionu Polski pij─ůca pamp─Ö, pryt─Ö, jabola lub inne wynalazki.

┼üadna zadbana pani w┬ámarkowych ciuchach, drogich szpilkach, odnosz─ůca zawodowe sukcesy i┬ápij─ůca na afterparty czy wyje┼║dzie integracyjnym porz─ůdn─ů whisky nie mo┼╝e mie─ç przecie┼╝ takiego problemu. Nie pasuje do scenerii dworca, do ┼éawki w┬áparku. To nie ten obrazek. Wci─ů┼╝ niewielu rodak├│w mo┼╝e sobie wyobrazi─ç, ┼╝e ta pi─Ökna, zadbana i┬ábogata kobieta jest powa┼╝nie chora, ┼╝e pije codziennie od kilku, mo┼╝e kilkunastu lat, ┼╝e wielokrotnie miewa my┼Ťli samob├│jcze, ┼╝e przesta┼éa ju┼╝ panowa─ç nad swoim ┼╝yciem┬áÔÇô bo ani tytu┼éy naukowe, ani pozycja spo┼éeczna, ani presti┼╝owe zawody nie s─ů przeciwalkoholow─ů tarcz─ů. Nie ma znaczenia, czy pijesz z┬álumpami na melinie, czy z┬ácelebrytami w┬áluksusowym apartamencie. Aktorki, zakonnice, policjantki, lekarki i┬áuniwersyteckie wyk┼éadowczynie pij─ů tak samo jak kobiety bezdomne┬áÔÇô bo alkoholizm jest chorob─ů tak demokratyczn─ů jak nowotw├│r czy cukrzyca. Dotyka ka┼╝dego, bez wzgl─Ödu na p┼ée─ç, zasobno┼Ť─ç portfela, liczb─Ö sko┼äczonych szk├│┼é.

Otoczenie bywa dyskretne, cz─Östo przymyka oczy, a┬áczasami dowiaduje si─Ö o┬áproblemie, dopiero gdy wydarzy si─Ö tragedia. Wstawiona s─Ödzina na rozprawie, pijana lekarka na dy┼╝urze w┬ászpitalu, celebrytka zatrzymana za jazd─Ö pod wp┼éywem, kobieta, kt├│ra pozostawi┼éa dziecko bez opieki, bo by┼éa na bani, a┬áono wesz┼éo na parapet na dziesi─ůtym pi─Ötrze, noworodek, kt├│ry urodzi┼é si─Ö z┬ápromilami, bo ci─Ö┼╝arna matka by┼éa w┬áalkoholowym ci─ůgu. To coraz cz─Östsze przypadki.

O tym, jak powa┼╝ny to problem, ┼Ťwiadcz─ů dane. Szacuje si─Ö, ┼╝e w┬áPolsce mo┼╝e by─ç ponad milion uzale┼╝nionych kobiet. Statystyki pokazuj─ů, ┼╝e m┼éode Polki do 25 roku ┼╝ycia pij─ů tyle samo, co m─Ö┼╝czy┼║ni. ┼Ürednia waha si─Ö od 9 do ponad 12 litr├│w czystego alkoholu na g┼éow─Ö w┬áci─ůgu roku. Alkoholu nadu┼╝ywa prawie Ôůô ci─Ö┼╝arnych. Pa┼ästwowa Agencja Rozwi─ůzywania Problem├│w Alkoholowych podaje, ┼╝e w┬á2015 roku urodzi┼éo si─Ö oko┼éo 9000 dzieci z┬ázaburzeniami rozwojowymi, powsta┼éymi przez kontakt z┬áalkoholem w┬áokresie p┼éodowym.

Niemal we wszystkich spo┼éecze┼ästwach, kt├│re toleruj─ů spo┼╝ywanie alkoholu, kobietom┬áÔÇô podobnie jak m─Ö┼╝czyznom┬áÔÇô wolno pi─ç towarzysko, chocia┼╝ z┬áregu┼éy pij─ů one rzadziej i┬áw mniejszych ilo┼Ťciach. Postawy wobec nadmiernego picia kobiet generalnie pozostaj─ů negatywne. Panuje tu podw├│jna moralno┼Ť─ç: pijana kobieta jest postrzegana jako gorsza ni┼╝ pijany m─Ö┼╝czyzna. Teorie dotycz─ůce pod┼éo┼╝a i┬áprzyczyn wpadania kobiet w┬ána┼é├│g m├│wi─ů o┬áuwarunkowaniach genetycznych, osobowo┼Ťci niezdolnej do radzenia sobie z┬á┼╝yciowymi stresami, t┼éumionych uczuciach, trudno┼Ťci z┬ásamokontrol─ů, bolesnych wydarzeniach i┬ástratach. Jako jeden z┬ápowod├│w wymienia si─Ö te┼╝ wyst─Öpowanie osoby nadu┼╝ywaj─ůcej alkoholu w┬ábliskim otoczeniu┬áÔÇô mo┼╝e to by─ç jedno z┬árodzic├│w, m─ů┼╝, rodze┼ästwo, przyjaciel.

U kobiet bardzo d┼éugo ┼é─ůczono depresj─Ö z┬áalkoholizmem, nie jest jednak jasne, czy depresja poprzedza picie czy te┼╝ z┬ániego wynika. Niekt├│re badania (chocia┼╝ oparte wy┼é─ůcznie o┬áretrospekcj─Ö) zdaj─ů si─Ö ┼Ťwiadczy─ç, ┼╝e kobiety, kt├│re w doros┼éym ┼╝yciu mia┼éy problemy alkoholowe, w┬ádzieci┼ästwie i┬áw okresie dojrzewania cz─Ö┼Ťciej do┼Ťwiadcza┼éy uczu─ç charakterystycznych dla depresji┬áÔÇô ┼╝e s─ů niekochane, ┼╝e brakuje im czego┼Ť wa┼╝nego pod wzgl─Ödem ÔÇ×emocjonalnym┬áÔÇô ni┼╝ te, kt├│re nie mia┼éy problem├│w z┬áuzale┼╝nieniem.

Z danych polskich plac├│wek odwykowych wynika, ┼╝e kobiety rozpoczynaj─ů leczenie zwykle w┬ánieco wcze┼Ťniejszej fazie picia ni┼╝ m─Ö┼╝czy┼║ni. Jedynie co czwarta pacjentka ma za sob─ů ponad dziesi─Öcioletni sta┼╝ picia. W┬áleczeniu alkoholik├│w przyjmuje si─Ö, ┼╝e ponad pi─Öcioletni okres na┼éogowego picia ┼Ťwiadczy o┬ábardzo zaawansowanym procesie chorobowym. Takie kobiety stanowi─ů oko┼éo po┼éowy alkoholiczek rozpoczynaj─ůcych leczenie odwykowe, podczas gdy m─Ö┼╝czyzn alkoholik├│w z┬ápodobnym sta┼╝em jest oko┼éo 74%. Pij─ůce kobiety cz─Ö┼Ťciej ni┼╝ m─Ö┼╝czy┼║ni podejmuj─ů pr├│by samob├│jcze, samookaleczenia, maj─ů nasilone nieuzasadnione l─Öki, a┬átak┼╝e pij─ů alkohol pomimo wiedzy o┬ájego szkodliwo┼Ťci dla zdrowia.

Kobiety uzale┼╝nione przygniata baga┼╝ ogromnego b├│lu, nienawi┼Ťci i┬áobrzydzenia do samych siebie. W┬áhistoriach ┼╝ycia alkoholiczek jest wiele trudnych chwil i┬áciemnych moment├│w. I┬ánie chodzi tu o┬ákomplikacje spowodowane przez alkoholizm┬áÔÇô to odr─Öbna historia. Chodzi o┬áto, co si─Ö zdarzy┼éo, zanim te kobiety uzale┼╝ni┼éy si─Ö od alkoholu. Gwa┼éty, przemoc, aborcje┬áÔÇô to tematy cz─Östo pojawiaj─ůce si─Ö w┬ározmowach z┬ánimi. To ich baga┼╝. Nie chc─Ö usprawiedliwia─ç alkoholiczek, trudno jednak nie zauwa┼╝y─ç, ┼╝e g┼é├│wnym motywem si─Ögania przez nie po alkohol by┼éa ch─Ö─ç ucieczki od ┼╝yciowych koszmar├│w. Alkohol jednak, zamiast koi─ç, okalecza┼é jeszcze dotkliwiej.

Dla wielu kobiet picie stanowi form─Ö karania samych siebie, a┬ájednocze┼Ťnie sprawia, ┼╝e cz─Östo z┬áofiar staj─ů si─Ö one sprawczyniami┬áÔÇô krzywdz─ů innych. Alkoholiczki s─ů mocno obci─ů┼╝one poczuciem winy, pi─Ötnem upadku moralnego, a┬átak┼╝e brakiem wiary w┬áto, ┼╝e mog─ů jeszcze mie─ç normalne ┼╝ycie. S─ů rozliczane┬áÔÇô i┬ározliczaj─ů same siebie ÔÇô bezlito┼Ťnie. Rola kobiety w┬ánaszej kulturze zwi─ůzana jest z┬ábyciem ┼╝on─ů, matk─ů i┬ástra┼╝niczk─ů domowego ogniska. Te same zachowania rodzic├│w przyjmowane s─ů zgo┼éa inaczej: ojciec, kt├│ry porzuca dziecko, to po prostu nieodpowiedzialny dra┼ä┬áÔÇô matka, gdy robi to samo, to ju┼╝ nie matka, nawet nie cz┼éowiek! M─Ö┼╝czyzna, kt├│ry sypia┼é z┬áwieloma kobietami, budzi podziw, ewentualnie pob┼éa┼╝anie┬áÔÇô kobieta z┬átakimi do┼Ťwiadczeniami traci prawo do przebywania w┼Ťr├│d uczciwych ludzi. Za pijanymi m─Ö┼╝czyznami na ulicy nikt nie spluwa┬áÔÇô kobietom cz─Östo zdarza si─Ö tego do┼Ťwiadczy─ç. Zatem kobieta, kt├│r─ů uzale┼╝nienie od alkoholu doprowadzi┼éo do tego, ┼╝e zaniedba┼éa dom i┬ádzieci, automatycznie staje si─Ö osob─ů pozbawion─ů prawa do ┼╝ycia w┬áspo┼éecze┼ästwie. Tak my┼Ťli znakomita wi─Ökszo┼Ť─ç ludzi, a┬áco gorsza, tak my┼Ťli o┬ásobie ona sama. Dlatego picie kobiet bardzo szybko przybiera form─Ö pe┼énej autodestrukcji.

O tym, jak powszechna jest to choroba, ┼Ťwiadczy fakt, ┼╝e chyba ka┼╝dy ma w┬áswoim otoczeniu kobiet─Ö, kt├│ra nadu┼╝ywa alkoholu. Rozejrzyj si─Ö i┬ápomy┼Ťl. Ciotka tak ochoczo si─Ögaj─ůca po kolejnego drinka na ka┼╝dych imieninach, s─ůsiadka, kt├│ra codziennie wynosi kilka butelek po piwie i┬áma coraz bardziej podkr─ů┼╝one oczy, kole┼╝anka z┬ápracy, kt├│r─ů po ka┼╝dej imprezie trzeba taszczy─ç do taks├│wki, bo nie jest w┬ástanie usta─ç na nogach, a┬ána ostatniej, kompletnie pijana, zbluzga┼éa prezesa. Czy to tylko przypadkowe incydenty czy mo┼╝e kobiety te powinny trafi─ç na terapi─Ö? Je┼Ťli twierdzisz, ┼╝e nie znasz nikogo dotkni─Ötego problemem alkoholowym, to chyba mieszkasz na bezludnej wyspie.

Kobiety pij─ů znacznie wi─Öcej i┬ácz─Ö┼Ťciej ni┼╝ kiedy┼Ť, pij─ů te┼╝ bardziej ryzykownie. Szybciej ni┼╝ m─Ö┼╝czy┼║ni trac─ů nad tym kontrol─Ö i┬áznacznie wcze┼Ťniej ni┼╝ oni umieraj─ů z┬ápowodu chor├│b zwi─ůzanych z┬ápiciem. Maj─ů te┼╝ ogromne poczucie winy zwi─ůzane z┬ána┼éogiem i┬áwstydz─ů si─Ö go znacznie bardziej ni┼╝ m─Ö┼╝czy┼║ni, dlatego trudniej im podj─ů─ç terapi─Ö.

Terapeuci m├│wi─ů cz─Östo, ┼╝e choroba alkoholowa to ÔÇ×CUDÔÇŁ. Dlatego, ┼╝e atakuje Cia┼éo, Umys┼é i┬áDusz─Ö. Uzale┼╝niony m├│zg wysy┼éa sygna┼éy, ┼╝e chce si─Ö napi─ç, wywo┼éuj─ůc u┬áosoby chorej niezwykle silne emocje. Alkohol uszkadza system nerwowy, w─ůtrob─Ö, nerki i┬ápozosta┼ée organy. Rujnuje tak┼╝e dusz─Ö, poniewa┼╝ jest silnym depresantem. Dlatego tak trudno si─Ö od niego uwolni─ç.

Pewne s┼éowa cz─Östo wracaj─ů podczas rozm├│w dotycz─ůcych alkoholizmu. Te najcz─Östsze to: ÔÇ×ukrywanieÔÇŁ, ÔÇ×manipulacjaÔÇŁ i┬áÔÇ×wyparcieÔÇŁ. Ale s┼éowem, kt├│re powtarza si─Ö jak mantra w┬áka┼╝dej z┬áprzeprowadzonych przeze mnie rozm├│w, jest s┼éowo ÔÇ×WSTYDÔÇŁ. Wstyd wszechobecny, przed przyznaniem si─Ö do problemu, WSTYD przed zwr├│ceniem si─Ö o┬ápomoc do specjalist├│w, WSTYD, ┼╝e kto┼Ť si─Ö dowie. WSTYD, kt├│ry towarzyszy partnerom i┬ádzieciom pij─ůcych kobiet. WSTYD, nad kt├│rym trudno zapanowa─ç.

W Ameryce i┬áEuropie Zachodniej wiele gwiazd przyzna┼éo si─Ö do na┼éogu. Drew Barrymore, Heather Locklear, Pamela Anderson, Melanie Griffith, Lindsay Lohan czy Kate Moss to tylko kilka z┬ánich. W┬áPolsce wiele dobrego dla kobiet, kt├│r─ů wstydz─ů si─Ö przyzna─ç, ┼╝e maj─ů problem, zrobi┼éy takie osoby, jak konstytucjonalista profesor Wiktor Osiaty┼äski, aktor Borys Szyc, ale przede wszystkim kobiety┬áÔÇô aktorka Stanis┼éawa Celi┼äska, Edyta Olsz├│wka, modelka Ilona Felicja┼äska, dziennikarka Ma┼égorzata Halber czy Anna Godzwon, by┼éa wsp├│┼épracownica prezydenta Bronis┼éawa Komorowskiego.

Ich coming out pomaga zrozumie─ç, ┼╝e mo┼╝na walczy─ç z┬ána┼éogiem, mo┼╝na przesta─ç pi─ç, by─ç trze┼║w─ů alkoholiczk─ů i┬ápe┼énowarto┼Ťciowym cz┼éowiekiem. ┼╗e mo┼╝na zacz─ů─ç ┼╝y─ç bez WSTYDU.

Fragment pochodzi z ksi─ů┼╝ki Magdy Omilianowicz ÔÇ×Mistrzynie Kamulfa┼╝u. Jak pij─ů PolkiÔÇŁ.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Od ponad 15 lat tworzymy jedyny w Polsce magazyn lewicy katolickiej i budujemy ┼Ťrodowisko zaanga┼╝owane w walk─Ö z podzia┼éami religijnymi, politycznymi i ideologicznymi. Robimy to tylko dzi─Öki Waszemu wsparciu!
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś