Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Jest coraz lepiej. Oksfordzkie Forum Globalnego Rozwoju 2016

Od 2015 roku w ┼╝ycie wchodz─ů nowe Cele Zr├│wnowa┼╝onego Rozwoju, kt├│re wyznaczaj─ů planowane osi─ůgni─Öcia wsp├│lnoty mi─Ödzynarodowej na 2030 rok. R├│┼╝nice pomi─Ödzy celami na 2015 rok oraz now─ů Agend─ů Globalnego Rozwoju, podobnie jak ocena tej ostatniej, stanowi┼éy g┼é├│wny temat jednodniowej konferencji Oxford Forum for International Development 2016.

14813286_10202260620193740_1378644863_o

materiały prasowe


W obliczu niepokoj─ůcych informacji, kt├│re┬ápojawiaj─ů si─Ö codziennie┬áw mediach, zaskakuj─ůce mo┼╝e wydawa─ç si─Ö stwierdzenie, ┼╝e ludzko┼Ť─ç w ci─ůgu ostatnich kilkunastu lat┬ázrobi┼éa znacz─ůce post─Öpy. A jednak na wiele sposob├│w jest coraz lepiej. Rozwin─ů┼é si─Ö dost─Öp do edukacji ÔÇô w 2000 roku do szk├│┼é posz┼éo 83 procent wszystkich dzieci na ┼Ťwiecie, a w 2015 roku uczy┼éo si─Ö ich ju┼╝ 91 procent.┬á┼Ümiertelno┼Ť─ç matek przy porodach zmniejszy┼éa si─Ö o 45 procent┬áod 1990 do 2015 roku.┬áW 1990 roku prawie po┼éowa ludzi w regionach rozwijaj─ůcych si─Ö ┼╝y┼éa w skrajnej biedzie, za mniej ni┼╝ 1,25 dolara dziennie. Do 2015 roku ten odsetek zmniejszy┼é si─Ö do 14 procent populacji tych kraj├│w.
Mierzy─ç wysoko
Drog─Ö do osi─ůgni─Öcia tych sukces├│w (oraz do ich monitorowania) wyznaczy┼éy Milenijne Cele Rozwojowe (Millenium Development Goals, MDGs), czyli agenda o┼Ťmiu cel├│w na 2015 rok wyznaczonych przez Organizacj─Ö Narod├│w Zjednoczonych w 2000 roku. Od 2015 roku w ┼╝ycie wchodz─ů nowe Cele Zr├│wnowa┼╝onego Rozwoju (Sustainable Development Goals, SDGs), kt├│re wyznaczaj─ů planowane osi─ůgni─Öcia wsp├│lnoty mi─Ödzynarodowej na 2030 rok. Nowe cele maj─ů inny zakres, inn─ů form─Ö, zosta┼éy te┼╝ przyj─Öte w innych realiach politycznych. R├│┼╝nice pomi─Ödzy celami na 2015 rok oraz now─ů Agend─ů Globalnego Rozwoju, podobnie jak┬áocena tej ostatniej, stanowi┼éy g┼é├│wny temat jednodniowej konferencji Oxford Forum for International Development w marcu 2016 roku.
Przede wszystkim nowych cel├│w jest wi─Öcej (siedemna┼Ťcie SDGs, w por├│wnaniu do o┼Ťmiu MDGs) i zawieraj─ů znacznie wi─Öcej konkretnych wyznacznik├│w ni┼╝ poprzednia agenda ÔÇô w sumie 169. Obejmuj─ů tak┼╝e wyzwania, kt├│re nie znalaz┼éy si─Ö w Milenijnych Celach, takie jak zmniejszanie nier├│wno┼Ťci pomi─Ödzy pa┼ästwami i wewn─ůtrz pa┼ästw oraz promowanie otwartych, pokojowych spo┼éecze┼ästw i skutecznych instytucji (cel szesnasty). Tak jak MDGs, nowe cele nie maj─ů charakteru traktatu o zobowi─ůzuj─ůcej mocy prawnej. S─ů deklaracj─ů polityczn─ů, kt├│ra mo┼╝e pos┼éu┼╝y─ç do rozwoju mechanizm├│w wdra┼╝ania oraz kontroli realizacji cel├│w. S─ů one wyznacznikami dla wszystkich pa┼ästw: rozwijaj─ůcych si─Ö, ale tak┼╝e rozwini─Ötych. St─ůd idea SDGs znacznie odbiega od tej, kt├│ra le┼╝a┼éa u pod┼éo┼╝a MDGs: zamiast programu minimum SDGs przedstawiaj─ů plan maksimum, kt├│ry nie zak┼éada ju┼╝ osi─ůgni─Öcia wszystkich wyznacznik├│w, lecz ma obj─ů─ç szeroki zakres cel├│w dotycz─ůcych pa┼ästw na r├│┼╝nych stopniach rozwoju.
Charakter programu maksymalnego nowych cel├│w podkre┼Ťla┼éa Rachel Glennerster, dyrektor Jameel Poverty Action Lab, think tanku z Massachusetts Institute of Technology. Phil Vernon z International Alert, organizacji pozarz─ůdowej zajmuj─ůcej si─Ö procesami rozwi─ůzywania konflikt├│w spo┼éecznych, w szerokim zakresie cel├│w widzia┼é znacz─ůcy potencja┼é dla dzia┼éalno┼Ťci lokalnych organizacji spo┼éecznych, kt├│re podpieraj─ůc si─Ö zadeklarowanymi Celami Zr├│wnowa┼╝onego Rozwoju, b─Öd─ů mog┼éy wywiera─ç wi─Ökszy nacisk na swoich parlamentach narodowych. Wszyscy g┼é├│wni go┼Ťcie konferencji podzielali aprobat─Ö dla innego procesu ustanowienia SDGs, kt├│ry mia┼é miejsce na sesji plenarnej Zgromadzenia Og├│lnego Organizacji Narod├│w Zjednoczonych, i w kt├│rym, w odr├│┼╝nieniu od┬ápoprzedniej deklaracji, znacznie wi─Ökszy udzia┼é wzi─Ö┼éy wszystkie Pa┼ästwa Cz┼éonkowskie.
14876057_10202260613113563_34909432_o

Girish Menon i Elizabeth Ford, prelegenci, w trakcie konferencji w Oxfordzie


Doceni─ç suwerenno┼Ť─ç
Szeroki zakres cel├│w oznacza, ┼╝e organizacje spo┼éeczne maj─ů wi─Öksz─ů mo┼╝liwo┼Ť─ç wyboru zada┼ä, kt├│re b─Öd─ů pr├│bowa┼éy realizowa─ç. Wed┼éug Phila Vernona jest to pierwszy krok we w┼éa┼Ťciwym kierunku, gdy┼╝ umo┼╝liwia pa┼ästwowym podmiotom politycznym szerszy wyb├│r w zarz─ůdzaniu w┼éasnym rozwojem. Jednym z g┼é├│wnych zarzut├│w wobec MDGs jest to, ┼╝e by┼éy one w pewien spos├│b ÔÇ×odg├│rnie narzuconeÔÇŁ, gdy┼╝ w procesie ich tworzenia nie by┼éo wystarczaj─ůcego udzia┼éu reprezentant├│w pa┼ästw, aby uzasadni─ç ┼Ťcis┼ée wymagania ingeruj─ůce w ich polityk─Ö wewn─Ötrzn─ů. Wizja Phila Vernona na 2030 rok to ca┼ékowity powr├│t do rzeczywistej suwerenno┼Ťci pa┼ästw w kwestii polityki rozwojowej. T─Ö wizj─Ö podzielali tak┼╝e inni m├│wcy, Rachel Glennerster oraz Girish Menon, dyrektor Action Aid UK. Mo┼╝e wydawa─ç si─Ö zaskakuj─ůce, ┼╝e osoby zajmuj─ůce wysokie stanowiska w organizacjach o charakterze mi─Ödzynarodowym, wdra┼╝aj─ůcych agend─Ö rozwojow─ů ONZ, za idealn─ů wizj─Ö 2030 roku przyjmuj─ů zniesienie w┼éa┼Ťnie tej agendy. Jednak wizja pozbycia si─Ö globalnych cel├│w wymaga spe┼énienia wymagaj─ůcych warunk├│w. Konieczne jest, aby polityka wewn─Ötrzna pa┼ästw by┼éa oparta na konkurencji, aby proces polityczny by┼é wolny od korupcji, nepotyzmu i innych zak┼é├│ce┼ä. Instytucje polityczne musz─ů dzia┼éa─ç w spos├│b odpowiedzialny i transparentny. Dopiero wtedy podejmowanie decyzji na poziomie polityki wewn─Ötrznej pa┼ästwa faktycznie posiada wi─Öksz─ů legitymizacj─Ö ni┼╝ mi─Ödzynarodowy proces polityczny. Dopiero wtedy mo┼╝na m├│wi─ç o tym, ┼╝e obywatele maj─ů faktycznie wi─Ökszy wp┼éyw na kierunek rozwoju ich w┼éasnego pa┼ästwa.
Rachel Glennerster oraz Girish Menon podkre┼Ťlaj─ů znaczenie konkurencyjno┼Ťci polityki wewn─Ötrznej pa┼ästwa; cho─ç nie jest to powiedziane wprost, mo┼╝na przypuszcza─ç, ┼╝e oznacza to konieczno┼Ť─ç funkcjonowania w pa┼ästwie demokracji b─ůd┼║ innej formy rz─ůd├│w, w kt├│rej mo┼╝liwe jest kwestionowanie i wp┼éywanie na w┼éadz─Ö polityczn─ů przez spo┼éecze┼ästwo. Prowadzi to do oczywistego pytania, czy kiedykolwiek wszystkie pa┼ästwa na ┼Ťwiecie b─Öd─ů mia┼éy konkurencyjn─ů form─Ö rz─ůd├│w, a zatem czy pozbycie si─Ö cel├│w mi─Ödzynarodowych nie jest wizj─ů utopijn─ů. Jednak nawet zak┼éadaj─ůc doprowadzenie do bardziej skutecznej i konkurencyjnej polityki wewn─Ötrznej pa┼ästw, pozostaje nadal kwestia decydowania o problemach o charakterze mi─Ödzynarodowym, na przyk┼éad w zwi─ůzku z globalnym ociepleniem. Skutki zmiany klimatu oraz dzia┼éalno┼Ť─ç, kt├│ra mo┼╝e im zapobiec, nie s─ů ograniczone geograficznie do terytori├│w pa┼ästw, dlatego konieczne jest opracowanie globalnych cel├│w kieruj─ůcych aktywno┼Ťci─ů pa┼ästw w tej dziedzinie. Poza sprawami o charakterze de facto mi─Ödzynarodowym istotna jest te┼╝ sprawa globalnej agendy w sprawie edukacji. Czy w pa┼ästwach, w kt├│rych nie zosta┼éa┬áosi─ůgni─Öta pewna jako┼Ť─ç powszechnej edukacji, mo┼╝na m├│wi─ç o faktycznej ÔÇ×konkurencyjnej polityceÔÇŁ? Edukacja jest konieczna, aby ludzie mogli krytycznie spojrze─ç na otaczaj─ůc─ů ich rzeczywisto┼Ť─ç i rzeczywisto┼Ť─ç t─Ö zmienia─ç. Bez zapewnienia powszechnej edukacji oraz podstawowych warunk├│w ┼╝yciowych nie mo┼╝na m├│wi─ç o autonomii jednostki, o jej umiej─Ötno┼Ťci podejmowania w┼éasnych decyzji. Dopiero wtedy, gdy ludzie maj─ů szans─Ö podejmowania autonomicznych decyzji, mo┼╝na m├│wi─ç o spo┼éecze┼ästwie, kt├│re faktycznie kontroluje i wp┼éywa na w┼éadz─Ö we w┼éasnym pa┼ästwie. I dopiero wtedy, gdy spo┼éecze┼ästwo wp┼éywa na w┼éadz─Ö, mo┼╝na m├│wi─ç o konkurencyjno┼Ťci polityki, na kt├│r─ů nacisk k┼éad─ů Rachel Glennerster i Girish Menon.

Wyedukowa─ç ludzko┼Ť─ç
Cele Zr├│wnowa┼╝onego Rozwoju dotycz─ů tak┼╝e edukacji i w tej kwestii r├│wnie┼╝ maj─ů szeroki zakres. Cel czwarty stanowi: ÔÇ×Do 2030 sprawi─ç, aby wszystkie dziewcz─Öta i wszyscy ch┼éopcy uko┼äczyli bezp┼éatn─ů, sprawiedliw─ů i wysokojako┼Ťciow─ů edukacj─Ö podstawow─ů i ┼Ťredni─ů, prowadz─ůc─ů do znacz─ůcych i efektywnych wzgl─Ödem celu czwartego wynik├│w nauczaniaÔÇŁ. Angeline Mbogo Barett z panelu o edukacji m├│wi┼éa o tym, ┼╝e ten ju┼╝ szeroki cel nale┼╝y jeszcze bardziej poszerzy─ç poprzez interpretacj─Ö s┼éowa ÔÇ×znacz─ůcychÔÇŁ r├│wnie┼╝ jako ÔÇ×znacz─ůcych dla pozosta┼éych szesnastu cel├│wÔÇŁ. Mia┼éoby to zapewni─ç przygotowanie m┼éodych pokole┼ä do zmierzenia si─Ö z wyzwaniami przysz┼éo┼Ťci, do wdra┼╝ania w ┼╝ycie kolejnych cel├│w zr├│wnowa┼╝onego rozwoju. O nieroz┼é─ůczalnym powi─ůzaniu cel├│w m├│wi┼é tak┼╝e Andrew Cunningham, kt├│ry zaznacza┼é socjologiczne skutki wi─Ökszego dost─Öpu do nauczania, na przyk┼éad zmniejszenie liczby┬ádziewcz─ůt wychodz─ůcych bardzo wcze┼Ťnie za m─ů┼╝.
Mimo wielu pochwa┼é dla bardzo szeroko zakrojonego┬ácelu czwartego zauwa┼╝ony zosta┼é tak┼╝e niezwykle istotny problem, kt├│ry wynika z obowi─ůzku zapewnienia bezp┼éatnej edukacji, zar├│wno na poziomie podstawowym, jak i na poziomie ┼Ťrednim. James Stanfield uwa┼╝a┼é, ┼╝e pe┼éne wprowadzenie w ┼╝ycie tego celu ograniczy┼éoby pole manewru dla rozwoju prywatnej edukacji, kt├│ra r├│wnie┼╝ pe┼éni istotn─ů rol─Ö w krajach rozwijaj─ůcych si─Ö. Dla wielu pa┼ästw wprowadzenie ca┼ékowicie bezp┼éatnej edukacji by┼éoby trudne do osi─ůgni─Öcia ze wzgl─Ödu na niedopasowanie systemu ekonomicznego, co wi─ůza┼éoby si─Ö z konieczno┼Ťci─ů finansowania przez pomoc mi─Ödzynarodow─ů. Wszelkie rozwi─ůzania, kt├│re opieraj─ů si─Ö na funduszach pozyskiwanych z pomocy mi─Ödzynarodowej, ze wzgl─Ödu na swoj─ů natur─Ö mog─ů by─ç jedynie tymczasowe (pomoc nie mo┼╝e zast─Öpowa─ç wewn─Ötrznych system├│w). Wobec tego skuteczne i d┼éugotrwa┼ée wprowadzenie celu czwartego wi─ůza┼éoby si─Ö z dostosowaniem system├│w ekonomicznych pa┼ästw w taki spos├│b, aby mog┼éy one same finansowa─ç publiczn─ů edukacj─Ö. James Stanfield wydaje si─Ö sugerowa─ç, ┼╝e doprowadzenie do takich zmian ekonomicznych w ci─ůgu pi─Ötnastu lat jest nierealne i podejmowane pr├│by mog─ů sko┼äczy─ç si─Ö znacz─ůcym uzale┼╝nieniem edukacji w pa┼ästwach rozwijaj─ůcych si─Ö od pomocy mi─Ödzynarodowej.

Instytucje w s┼éu┼╝bie pokoju
Wielosektorowo┼Ť─ç cel├│w i ich wzajemne powi─ůzania r├│wnie┼╝ by┼éy cz─Östo powracaj─ůcym motywem w ci─ůgu konferencji. Wed┼éug uczestnik├│w┬ápanelu po┼Ťwi─Öconego edukacji cel czwarty powinien by─ç interpretowany w taki spos├│b, aby przyczyni┼é si─Ö do osi─ůgni─Öcia przez przysz┼ée pokolenia pozosta┼éych cel├│w. Celem, kt├│ry przez sam─ů swoj─ů natur─Ö przenika wszystkie inne, jest cel trzynasty, zwi─ůzany ze zmian─ů klimatu. Z nim zwi─ůzane s─ů tak┼╝e cele si├│dmy (czysta i dost─Öpna energia) oraz dwunasty (odpowiedzialna konsumpcja i produkcja). Z panelu klimatycznego wynika┼éo, ┼╝e bez zapobiegania i ograniczania skutk├│w globalnego ocieplenia osi─ůgni─Öcie pozosta┼éych cel├│w rozwojowych b─Ödzie niemo┼╝liwe. Globalne ocieplenie ju┼╝ teraz doprowadza do tego, ┼╝e w wielu krajach rozwijaj─ůcych si─Ö ludzie utrzymuj─ůcy si─Ö z roli musz─ů opu┼Ťci─ç swoje miejsca zamieszkania w wyniku suszy lub innych zmian klimatycznych, przez kt├│re stracili ┼Ťrodki swojego utrzymania. Szukaj─ů zatem pracy w miastach, co doprowadza do przeludnienia, biedy, braku po┼╝ywienia i wody. Jakie mo┼╝na zapobiega─ç negatywnym┬áskutkom┬áglobalnego ocieplenia? Uczestnicy┬ápanelu zwr├│cili uwag─Ö na znaczenie braku ubezpieczenia oraz elastyczno┼Ťci finansowej w┼Ťr├│d os├│b biednych, dla kt├│rych nawet tymczasowy brak zasob├│w b─ůd┼║ gorsze plony mog─ů okaza─ç si─Ö┬áznacz─ůcym problemem. S─ů ju┼╝ projekty, kt├│re usi┼éuj─ů temu zapobiec, na przyk┼éad program stworzenia systemu podstawowego i uniwersalnego ubezpieczenia w Etiopii. Chocia┼╝ projekt jest nadal finansowany ze ┼Ťrodk├│w pomocy mi─Ödzynarodowej, jest szansa, ┼╝e dzi─Öki ju┼╝ istniej─ůcej organizacji systemu pa┼ästwo etiopskie b─Ödzie mog┼éo w przysz┼éo┼Ťci przej─ů─ç projekt i prowadzi─ç go niezale┼╝nie.

Innym celem, kt├│ry r├│wnie┼╝ zosta┼é uznany za przenikaj─ůcy wszystkie pozosta┼ée, jest stworzenie sprawiedliwych i skutecznych instytucji (cel szesnasty). O znaczeniu tego celu najwi─Öcej m├│wi┼é Phil Vernon, dyrektor organizacji International Alert, kt├│ra zajmuje si─Ö rozwi─ůzywaniem konflikt├│w spo┼éecznych oraz r├│┼╝nymi metodami promowania stabilnego pokoju. Promowanie pokoju jest szczeg├│lnie istotne dla rozwoju mi─Ödzynarodowego, gdy┼╝ rozw├│j jest i musi by─ç konfliktowy. Tak jak polityka, kt├│rej istot─ů jest zarz─ůdzanie ograniczonymi zasobami, rozw├│j wi─ů┼╝e si─Ö z podejmowaniem decyzji o priorytetach, hierarchizowaniu potrzeb i warto┼Ťci. Podejmowanie decyzji wi─ů┼╝e si─Ö za┼Ť z powstawaniem konflikt├│w, wobec tego ┼╝eby proces ten m├│g┼é przebiega─ç pokojowo, konieczne jest znalezienie sposob├│w na rozwi─ůzywanie konflikt├│w bez u┼╝ywania przemocy.
Celem instytucji politycznych jest w┼éa┼Ťnie rozwi─ůzywanie tych konflikt├│w, a zatem stworzenie silnych i stabilnych instytucji, kt├│re b─Öd─ů mog┼éy negocjowa─ç pomi─Ödzy sprzecznymi┬áinteresami obywateli pa┼ästwa, jest pierwszym krokiem zar├│wno w stron─Ö stabilnego pokoju, jak i w stron─Ö rozwoju, kt├│ry oparty jest ju┼╝ bardziej na podejmowaniu decyzji przez pa┼ästwo, a nie przez instytucje mi─Ödzynarodowe. Jest zatem pierwszym krokiem odchodz─ůcym od mi─Ödzynarodowych cel├│w rozwojowych, a prowadz─ůcym w stron─Ö wi─Ökszej roli polityki wewn─Ötrznej pa┼ästw. Wci─ů┼╝ jednak pozostaj─ů pytania o to, czy w pe┼éni odpowiedzialne i skuteczne instytucje s─ů praktycznie mo┼╝liwe i czy mi─Ödzynarodowa wsp├│┼épraca we wsp├│lnym stawianiu cel├│w nie b─Ödzie nadal konieczna w innych dziedzinach, takich jak globalne ocieplenie. By─ç mo┼╝e polityka wewn─Ötrzna powinna mie─ç wi─Öksze znaczenie w realizacji cel├│w w konkretnych realiach, ale same wyznaczniki powinny nadal by─ç dyskutowane na poziomie mi─Ödzynarodowym? Niezale┼╝nie od odpowiedzi na to pytanie, rozw├│j skutecznych i stabilnych instytucji jest istotny, gdy┼╝ nawet przy decyzjach podejmowanych na poziomie mi─Ödzynarodowym wprowadzenie tych decyzji w ┼╝ycie zawsze b─Ödzie wi─ůza┼éo si─Ö z rozwi─ůzywaniem wewn─Ötrznych konflikt├│w i wyzwa┼ä. Cel dotycz─ůcy instytucji politycznych to niezbywalna podstawa, bez kt├│rej niemo┼╝liwe b─Ödzie skuteczne wprowadzenie w ┼╝ycie wszystkich innych Cel├│w Zr├│wnowa┼╝onego Rozwoju.

***
Oksfordzkie Forum Globalnego Rozwoju to konferencja organizowana przez student├│w Uniwersytetu Oksfordzkiego, kt├│rej celem jest stworzenie miejsca dla dyskusji mi─Ödzy profesjonalistami zwi─ůzanymi ze zr├│wnowa┼╝onym rozwojem oraz studentami zainteresowanymi t─ů dziedzin─ů (wi─Öcej informacji).

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś