Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Czas na zielony konserwatyzm

Je┼Ťli nie b─Ödziemy w stanie w pierwszej kolejno┼Ťci skutecznie zadba─ç o stan powietrza, wody czy gleby w naszym w┼éasnym kraju, to z pewno┼Ťci─ů nie b─Ödziemy w stanie wp┼éyn─ů─ç na to, o ile stopni Celsjusza podwy┼╝szy si─Ö ┼Ťrednia temperatura atmosfery ca┼éej planety.

nowa konfederacja
Dyskusja na temat aktualnej polityki klimatycznej w Europie jest niezwykle trudna. Mo┼╝na nawet zaryzykowa─ç twierdzenie, i┼╝ dla osoby b─Öd─ůcej sceptyczn─ů wobec niekt├│rych dzia┼éa┼ä ÔÇ×proekologicznychÔÇŁ, temat ten stanowi swoiste pole minowe, na kt├│rym osoba taka musi niezwykle delikatnie dobiera─ç argumenty, aby nie zosta─ç okrzykni─Öt─ů populist─ů i trucicielem ┼Ťrodowiska.
Warto skupi─ç si─Ö przede wszystkim na obiektywnych danych statystycznych. Nie zamierzam zaprzecza─ç, ┼╝e cz┼éowiek ma bezpo┼Ťredni wp┼éyw na zmiany klimatu. Jednak ju┼╝ nasz kraj ma znacz─ůco ograniczony wp┼éyw na ich zatrzymanie. Zgodnie z raportem Global Carbon Budget 2017 przygotowanym przez 76 naukowc├│w z ca┼éego ┼Ťwiata globalna emisja CO2 wynios┼éa ponad 36 mld ton, z czego Polska wyemitowa┼éa do atmosfery 326,6 mln ton, co stanowi zaledwie 0,9 proc ca┼éej globalnej emisji. Oczywi┼Ťcie mog─ů pojawi─ç si─Ö g┼éosy, i┼╝ z uwagi na aktualny stan rozwoju gospodarczego naszego kraju i wzgl─Ödnie wysoki poziom ┼╝ycia jego obywateli nale┼╝a┼éoby rozpatrywa─ç poziom emisji nie pod wzgl─Ödem sumarycznym, lecz jej wysoko┼Ťci na jednego mieszka┼äca. Jednak┼╝e w tej kategorii tak┼╝e daleko nam do niechlubnej czo┼é├│wki, gdy┼╝ ┼Ťrednio jeden Polak wyemitowa┼é do atmosfery 8,6 ton CO2, co plasuje nas dopiero na 38. miejscu na ┼Ťwiecie, za takimi dbaj─ůcymi o ekologi─Ö krajami jak Niemcy, Holandia czy Belgia. Jednocze┼Ťnie, musimy sobie u┼Ťwiadomi─ç, i┼╝ nawet gdyby┼Ťmy zsumowali emisj─Ö z ca┼éej Unii Europejskiej, to stanowi ona jedynie 10% globalnej warto┼Ťci, a jej udzia┼é procentowy wzgl─Ödem innych pa┼ästw ┼Ťwiata systematycznie w ostatnich kilkudziesi─Öciu latach spada. Tym samym, jakiekolwiek dzia┼éania na szczeblu europejskim bez uwzgl─Ödnienia stanowiska Chin, USA i Indii nie maj─ů zauwa┼╝alnego wp┼éywu na faktyczne zmiany klimatu.
┼Üwiata nie zbawimy
Bardzo podobnie przedstawiaj─ů si─Ö statystyki dotycz─ůce zu┼╝ycia w─Ögla na ┼Ťwiecie, kt├│re jasno wskazuj─ů, i┼╝ popularne poj─Öcie dekarbonizacji gospodarki nie zosta┼éo jeszcze wcielone w ┼╝ycie. Warto zwr├│ci─ç uwag─Ö, i┼╝ produkcja w─Ögla energetycznego na ┼Ťwiecie w roku 2017 wzros┼éa o 4% w por├│wnaniu do roku poprzedniego, natomiast za prawie 80% globalnego zu┼╝ycia tego surowca odpowiadaj─ů trzy wcze┼Ťniej wspomniane pa┼ästwa, czyli Chiny, USA oraz Indie. Nadal ponad miliard ludzi na ┼Ťwiecie, szczeg├│lnie w Afryce i Azji ┼Ürodkowej, nie ma sta┼éego dost─Öpu do energii elektrycznej. Potencjalny rozw├│j koncepcji Jedwabnego Szlaku, a tym samym uprzemys┼éowienia centralnej cz─Ö┼Ťci najwi─Ökszego kontynentu, b─Ödzie niew─ůtpliwie prowadzi┼é do zwi─Ökszenia zu┼╝ycia w─Ögla w takich pa┼ästwach jak na przyk┼éad Pakistan, Wietnam czy Bangladesz. Tym samym zauwa┼╝alne tendencje spadku zu┼╝ycia w─Ögla w Unii Europejskiej, podobnie jak z w przypadku emisji gaz├│w cieplarnianych, nie maj─ů znacz─ůcego wp┼éywu na sytuacj─Ö na rynku globalnym.
Warto wi─Öc zastanowi─ç si─Ö, czy kolejne pakiety klimatyczne przyjmowane przez instytucje UE maj─ů na celu faktyczne zatrzymanie zmian klimatu, czy te┼╝ promocj─Ö konkretnych rozwi─ůza┼ä technologicznych na rynku wsp├│lnotowym. Bez wzgl─Ödu na udzielon─ů odpowied┼║ na to pytanie, nasz kraj jako cz┼éonek Unii Europejskiej jest zobowi─ůzany do podporz─ůdkowania si─Ö ustalonym wsp├│lnie regu┼éom. Natomiast nasi decydenci powinni zrobi─ç wszystko, co w ich mo┼╝liwo┼Ťci, aby unikn─ů─ç gigantycznych kar z powodu niedotrzymania poziomu produkcji energii z OZE oraz systemowo zatrzyma─ç gwa┼étowny wzrost cen energii elektrycznej. Jednak dba┼éo┼Ť─ç o przestrzeganie norm mi─Ödzynarodowych nie zobowi─ůzuje nas do zajmowania miejsca w awangardzie ┼Ťwiatowej walki o zatrzymanie zmian klimatu. Jako kraj ┼Ťredniej wielko┼Ťci nie posiadamy mo┼╝liwo┼Ťci finansowych, ani politycznych skutecznego wp┼éywu na zachodz─ůce w tym zakresie zjawiska. W tym konkretnym aspekcie powinni┼Ťmy si─Ö uwolni─ç od tak popularnej w naszej wiekowej historii pr├│by ÔÇ×zbawienia ┼ŤwiataÔÇŁ, a pozosta─ç w sferze minimalnych dzia┼éa┼ä wymaganych przez umowy mi─Ödzynarodowe.
Zadbajmy o w┼éasne podw├│rko
Czy zatem mamy ca┼ékowicie pozostawi─ç polityk─Ö klimatyczn─ů i ochron─Ö ┼Ťrodowiska swojemu biegowi, skupiaj─ůc si─Ö wy┼é─ůcznie na realizacji wymaganego prawem planu minimum? W polityce globalnej by─ç mo┼╝e tak, jednak w polityce wewn─Ötrznej powinni┼Ťmy maksymalnie wykorzysta─ç wynikaj─ůce z niej mo┼╝liwo┼Ťci i szanse rozwojowe.
Z pewno┼Ťci─ů do podstawowych problem├│w zwi─ůzanych z ochron─ů ┼Ťrodowiska w naszym kraju nale┼╝y kwestia zanieczyszczenia powietrza i tzw. niskiej emisji. Du┼╝ym problemem zdrowotnym jest sta┼éa obecno┼Ť─ç smogu w polskich miejscowo┼Ťciach. Stan ten potwierdza tak┼╝e raport ┼Üwiatowej Organizacji Zdrowia, z kt├│rego wynika, i┼╝ w┼Ťr├│d 50 najbardziej zanieczyszczonych miast w UE, a┼╝ 33 le┼╝y w Polsce, a w niechlubnej pierwszej dziesi─ůtce, a┼╝ siedem znajduje si─Ö w naszym kraju. Kwestia ta zosta┼éa zauwa┼╝ona tak┼╝e przez aktualn─ů ekip─Ö rz─ůdz─ůc─ů i jeszcze przed wyborami samorz─ůdowymi stworzony zosta┼é najwi─Ökszy w historii Polski program dop┼éat do termomodernizacji oraz wymiany ┼║r├│de┼é grzewczych ÔÇ×Czyste PowietrzeÔÇŁ, kt├│rego bud┼╝et w swych za┼éo┼╝eniach ma wynosi─ç ponad 120 mld z┼é przez 12 lat. Niestety, mimo z┼éo┼╝enia 25,7 tys. wniosk├│w w ci─ůgu pierwszych 5 miesi─Öcy obowi─ůzywania programu, podpisano jedynieÔÇŽ 147 um├│w o dofinansowanie. Podobnie sytuacja przedstawia si─Ö z rozwojem prosumenckiej energetyki rozproszonej, gdzie poprawnie zdiagnozowano, i┼╝ powszechny monta┼╝ instalacji fotowoltaicznych na dachach budynk├│w jednostek samorz─ůdu terytorialnego, przedsi─Öbiorstw i os├│b fizycznych mo┼╝e by─ç jedynym skutecznym sposobem osi─ůgni─Öcia wymaganego zobowi─ůzaniami wewn─ůtrzwsp├│lnotowymi poziomu 15% udzia┼éu odnawialnych ┼║r├│de┼é energii w naszym miksie energetycznym do roku 2020. C├│┼╝ jednak pozostaje po dobrej diagnozie, je┼Ťli do marca 2019 roku, czyli ju┼╝ po rozpocz─Öciu nowego sezonu budowlanego, ci─ůgle nawet nie przedstawiono propozycji obiecywanych zmian legislacyjnych, a najnowszy projekt nowelizacji ustawy o OZE przygotowany przez Ministerstwo Energii nie przewiduje ┼╝adnych rozwi─ůza┼ä w tym zakresie.
Gospodarka skorzysta na ekologii
Skuteczne wdro┼╝enie nowoczesnych rozwi─ůza┼ä proekologicznych w naszym kraju mog┼éoby skutkowa─ç rozwojem nowych ga┼é─Özi przemys┼éu w sferach nowoczesnych technologii, stwarzaj─ůcych istotne przewagi konkurencyjne naszego kraju. Wdro┼╝enie energetyki rozproszonej w postaci funkcjonuj─ůcych klastr├│w energetycznych pozwoli┼éoby na rozw├│j takich ga┼é─Özi przemys┼éu jak energetyka geotermalna, biomasowa i wodna, w kt├│rych posiadamy naturalne przewagi konkurencyjne z uwagi na warunki geofizyczne Polski. Skuteczne wdro┼╝enie technologii elektromobilno┼Ťci w transporcie oraz system├│w fotowoltaicznych w budownictwie mieszkaniowym pewnie nie sprawi┼éoby, i┼╝ nagle powsta┼éby globalny polski koncern produkuj─ůcy panele s┼éoneczne lub samochody elektryczne, lecz by─ç mo┼╝e polskie przedsi─Öbiorstwa sta┼éyby si─Ö ┼Ťwiatowymi liderem w takich innowacyjnych dziedzinach gospodarki, jak formy akumulacji energii elektrycznej, wykorzystanie technologii blockchain w zarz─ůdzaniu miastem, czy wdra┼╝anie system├│w autonomicznego kierowania ruchem.
Je┼Ťli nie b─Ödziemy w stanie w pierwszej kolejno┼Ťci skutecznie zadba─ç o stan powietrza, wody czy gleby w naszym w┼éasnym kraju, to z pewno┼Ťci─ů nie b─Ödziemy w stanie wp┼éyn─ů─ç na to, o ile stopni Celsjusza podwy┼╝szy si─Ö ┼Ťrednia temperatura atmosfery ca┼éej planety. Minister Jadwiga Emilewicz na szczycie klimatycznym w Katowicach zaprezentowa┼éa obecnym promowan─ů przez siebie wizj─Ö zielonego konserwatyzmu, w my┼Ťl kt├│rego obowi─ůzkiem ka┼╝dego rz─ůdu jest pozostawienie przysz┼éym pokoleniom ┼Ťrodowiska naturalnego naszego kraju w stanie nie gorszym ni┼╝ je zastali┼Ťmy. Jednocze┼Ťnie, zgodnie z za┼éo┼╝eniem tego nurtu politycznego, dzi─Öki wykorzystaniu mo┼╝liwo┼Ťci, jakie wi─ů┼╝─ů si─Ö z rozwojem technologii w ochronie ┼Ťrodowiska, mo┼╝na dokona─ç d┼éugofalowej transformacji polskiego przemys┼éu, a jednocze┼Ťnie bezpo┼Ťrednio przyczyni─ç si─Ö do adaptacji do zachodz─ůcych na ┼Ťwiecie zmian klimatu. Pytaniem pozostaje tylko, czy nasze pa┼ästwo b─Ödzie posiada┼éo wystarczaj─ůc─ů wol─Ö polityczn─ů i skuteczn─ů administracj─Ö publiczn─ů, aby wdro┼╝y─ç ten wymagaj─ůcy proces w ┼╝ycie, czy te┼╝ zadowoli si─Ö ponownie ciep┼é─ů wod─ů w kranie oraz kolejnymi, prostymi transferami spo┼éecznymi.

***
ÔÇ×Spi─ÖcieÔÇŁ to projekt wsp├│┼épracy mi─Ödzyredakcyjnej pi─Öciu ┼Ťrodowisk, kt├│re dzieli bardzo wiele, ale ┼é─ůczy gotowo┼Ť─ç do podj─Öcia niecodziennej rozmowy. Klub Jagiello┼äski, Kontakt, Krytyka Polityczna, Kultura Liberalna i┬áNowa Konfederacja co kilka tygodni wybiera nowy temat do dyskusji a┬ápi─Ö─ç powsta┼éych w┬ájej ramach tekst├│w publikujemy naraz na wszystkich pi─Öciu portalach.

***

Nie uratuje nas plan, kt├│ry rz─ůd naskroba┼é na kolanie, bo mu Unia kaza┼éa

Kryzys klimatyczny to nasza szansa. Zbudujmy na nim mocne pa┼ästwo

Narzekanie nas nie uratuje. Zielono-liberalna koalicja mo┼╝e

Troska o ┼Ťrodowisko mo┼╝e ┼é─ůczy─ç, a nie dzieli─ç

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś