Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Codzienny antyfaszyzm

W reakcji na narastaj─ůc─ů w ostatnim czasie fal─Ö zachowa┼ä faszystowskich publikujemy przek┼éad fragment├│w ksi─ů┼╝ki Marka Braya ÔÇ×Antifa: The Anti-Fascist handbookÔÇŁ. Chcemy, aby pomys┼éy na to, jak reagowa─ç na zachowania faszystowskie, dotar┼éy do jak najwi─Ökszego grona odbiorc├│w.
Codzienny antyfaszyzm

Tekst zosta┼é opublikowany r├│wnocze┼Ťnie przez trzy czasopisma: ÔÇ×DwutygodnikÔÇŁ, ÔÇ×Krytyk─Ö Polityczn─ůÔÇŁ i ÔÇ×Magazyn KontaktÔÇŁ.

Antyfaszyzm a┬áwolno┼Ť─ç s┼éowa

Historycznie rzecz ujmuj─ůc, faszy┼Ťci i┬áfaszystowskie idee rozkwitaj─ů w┬áotwartej dyskusji. Niekiedy dyskurs publiczny wystarcza┼é, aby st┼éumi─ç faszyzm, niekiedy za┼Ť nie. Dlatego w┼éa┼Ťnie antyfaszy┼Ťci rezygnuj─ů z┬ápok┼éadania nadziei na wyzwolenie i┬ázabezpieczenie ludzko┼Ťci w┬ámechanizmach dyskursu publicznego, kt├│re wcze┼Ťniej okaza┼éy si─Ö zawodne.

Czy antyfaszy┼Ťci s─ů zgodni co do tego, ┼╝e przeszkadzanie faszystom w┬ázgromadzeniach publicznych to naruszanie ich wolno┼Ťci s┼éowa?

Klasyczny liberalizm traktuje wolno┼Ť─ç s┼éowa jako centralny dogmat swojej rzekomo ÔÇ×neutralnejÔÇŁ ideologii. Dlatego w┼éa┼Ťnie dyskusja kr─Öci si─Ö wok├│┼é legitymizacji ÔÇ×uniwersalnejÔÇŁ zasady m├│wi─ůcej, ┼╝e spo┼éecze┼ästwo nie powinno ogranicza─ç wypowiedzi na gruncie politycznym. Je┼Ťli rozumie─ç t─Ö zasad─Ö raczej jako warto┼Ť─ç ni┼╝ zapis prawny, to jasne jest, ┼╝e antyfaszyzm sprzeciwia si─Ö jej absolutystycznym formom (np. m├│wieniu, ┼╝e wszelkie ograniczanie wypowiedzi jest b┼é─Ödem). Zamiast tego wielu antyfaszyst├│w formu┼éuje nieliberaln─ů tez─Ö: ÔÇ×┼╝adnej wolno┼Ťci s┼éowa dla faszyst├│wÔÇŁ. Z┬áich perspektywy bowiem priorytetem jest bezpiecze┼ästwo i┬ádobrobyt marginalizowanych grup. Jak przekonywa┼é Joe, dzia┼éacz Raleigh-Durham General Defense Committee, ÔÇ×przekonanie, ┼╝e wolno┼Ť─ç s┼éowa jest najwa┼╝niejsz─ů rzecz─ů, jak─ů powinni┼Ťmy chroni─ç, mo┼╝e by─ç g┼éoszone jedynie przez kogo┼Ť, kto s─ůdzi, ┼╝e ┼╝ycie przypomina sal─Ö obradÔÇŁ. Niedopuszczanie do g┼éosu faszyst├│w cz─Östo oznacza naruszenie ich wolno┼Ťci s┼éowa, ale jest ono uzasadnione z┬áracji roli, jak─ů odgrywa w┬ápolitycznej walce przeciw faszyzmowi.

Niezale┼╝nie od tego, jak antyfaszy┼Ťci okre┼Ťlaj─ů sami siebie, bez w─ůtpienia ceni─ů woln─ů i┬áotwart─ů wymian─Ö idei ÔÇô po prostu wyznaczaj─ů granic─Ö tym, kt├│rzy u┼╝ywaj─ů tej wolno┼Ťci do promowania ludob├│jstwa lub odmawiania komu┼Ť cz┼éowiecze┼ästwa.

Warto jednak zauwa┼╝y─ç, ┼╝e wi─Ökszo┼Ť─ç os├│b sprzeciwiaj─ůcych si─Ö ograniczaniu wypowiedzi ze wzgl─Öd├│w politycznych nie jest wcale absolutystami wolno┼Ťci s┼éowa. Ka┼╝dy ma swoje wyj─ůtki od regu┼éy: obsceniczno┼Ť─ç, zach─Öcanie do przemocy, naruszanie praw autorskich, cenzurowanie prasy w┬áczasie wojny czy nak┼éadanie ogranicze┼ä na osoby w┬áwi─Özieniu. Je┼Ťli przeformu┼éujemy warunki dyskusji tak, aby wzi─ů─ç pod uwag─Ö te wyj─ůtki, zobaczymy, ┼╝e wielu libera┼é├│w popiera ograniczanie wolno┼Ťci s┼éowa nastolatk├│w z┬áklasy robotniczej l─ůduj─ůcych w┬áwi─Özieniu za posiadanie narkotyk├│w, ale nie chce ograniczenia wypowiedzi nazist├│w. Wielu osobom nie przeszkadza to, ┼╝e policja, urz─ůdzaj─ůc polowania na osoby nieposiadaj─ůce pozwolenia na pobyt, uniewa┼╝nia ich wolno┼Ť─ç s┼éowa, a┬ájednocze┼Ťnie wzmacnia dyskurs Ku Klux Klanu, zapewniaj─ůc mu ochron─Ö. Wielu popiera zmniejszenie liczby reklam papieros├│w, ale nie reklam promuj─ůcych wy┼╝szo┼Ť─ç bia┼éej rasy.

To wszystko przyk┼éady ogranicze┼ä wolno┼Ťci s┼éowa. Jedyna r├│┼╝nica polega na tym, ┼╝e libera┼éowie uwa┼╝aj─ů swoje ograniczenia za apolityczne, podczas gdy antyfaszy┼Ťci przyjmuj─ů otwarcie polityczne odrzucenie faszyzmu. W┬árzeczywisto┼Ťci liberalne kryteria ograniczania wolno┼Ťci s┼éowa s─ů przesi─ůkni─Öte wszechobecn─ů logik─ů kapita┼éu, militaryzmem, nacjonalizmem, kolonializmem oraz instytucjonalnym rasizmem. Za ka┼╝dym razem, kiedy jeden lub wi─Öcej spo┼Ťr├│d tych czynnik├│w ogranicza zdolno┼Ť─ç istoty ludzkiej do wyra┼╝ania siebie, jest to sprawa polityczna.

Zamiast redukowa─ç skomplikowan─ů dyskusj─Ö do manichejskiego przeciwstawienia sobie frakcji b─Öd─ůcych rzekomo ÔÇ×zaÔÇŁ lub ÔÇ×przeciwÔÇŁ, znacznie sensowniej jest por├│wna─ç konkurencyjne kryteria ograniczania wolno┼Ťci s┼éowa, bior─ůc pod uwag─Ö interes publiczny. Twierdzenie, ┼╝e antyfaszy┼Ťci s─ů ÔÇ×przeciwko wolno┼Ťci s┼éowaÔÇŁ, jest fa┼észywe i┬ánieprecyzyjne, skoro nikt tak naprawd─Ö nie ┼╝yje zgodnie z┬áabsolutystycznym standardem, wedle kt├│rego s─ů oni oceniani. Z┬ákolei spo┼éecze┼ästwo, kt├│re staraj─ů si─Ö stworzy─ç antyautorytary┼Ťci, zapewni┼éoby znacznie wi─Öcej mo┼╝liwo┼Ťci wolnej autoekspresji dla znacznie wi─Ökszej liczby os├│b ni┼╝┬ástatus quo┬ábronione przez ich liberalnych krytyk├│w.

Czy niedopuszczanie faszyst├│w┬ádo g┼éosu nie niszczy przypadkiem wolno┼Ťci s┼éowa tak, ┼╝e szkodzi to bardziej lewicy ni┼╝ prawicy?

Je┼Ťli rozumie─ç niedopuszczanie do g┼éosu jako legalistyczn─ů tendencj─Ö wspieraj─ůc─ů zakaz krytykowania rz─ůdu, wtedy tak. Na przyk┼éad Ustawa o┬áporz─ůdku publicznym (Public Order Act) w┬áWielkiej Brytanii u┼╝yta zosta┼éa przeciwko Frontowi Narodowemu, ale te┼╝ przeciwko strajkuj─ůcym w┬álatach 1984ÔÇô1985 g├│rnikom. Kraje kontynentalnej Europy, takie jak Niemcy, maj─ů prawa wymierzone przeciwko negacjonistom, ale jednocze┼Ťnie cz─Östo ograniczaj─ů rewolucyjny j─Özyk na lewicy. W┼éa┼Ťnie dlatego niemieccy antyfaszy┼Ťci uwa┼╝aj─ů w┼éadze pa┼ästwowe za wroga, nie za sprzymierze┼äca, i┬ád─ů┼╝─ů do unieszkodliwienia faszyst├│w raczej przez akcje bezpo┼Ťrednie ni┼╝ odwo┼éywanie si─Ö do pomocy pa┼ästwa.

Tak czy owak, bez wzgl─Ödu na to, co uwa┼╝a lewica, fakty historyczne jasno wskazuj─ů, ┼╝e pa┼ästwo znajdzie wym├│wk─Ö do interwencji, je┼Ťli b─Ödzie jej potrzebowa─ç. Gdy radykalna lewica zagra┼╝a┼éa interesom elit, spotyka┼éy j─ů za to represje i┬áb─Öd─ů spotyka┼éy w┬áprzysz┼éo┼Ťci ÔÇô to jasne jak s┼éo┼äce. Mo┼╝na by twierdzi─ç, ┼╝e gdy narastaj─ů prze┼Ťladowania, wojuj─ůcy antyfaszyzm niszczy powszechne wsparcie dla lewicy. Antyfaszy┼Ťci argumentuj─ů jednak, ┼╝e nie chodzi w┬átym przede wszystkim o┬ásam─ů strategi─Ö niedopuszczania do g┼éosu. Spraw─ů fundamentaln─ů jest rozumienie faszyzmu jako politycznego wroga, z┬ákt├│rym nie mo┼╝emy wsp├│┼éegzystowa─ç w┬áprzestrzeni publicznej.

Uciszanie nazist├│w sprawia, ┼╝e jeste┼Ť nie lepszy od nazisty!

Jako ┼╝e historycznie rzecz bior─ůc, nazi┼Ťci oraz inni faszy┼Ťci znani s─ů z┬áuciszania i┬ácenzurowania wydarze┼ä swoich lewicowych oponent├│w, niekt├│rzy uwa┼╝aj─ů, ┼╝e ka┼╝dy, kto pr├│buje nie dopu┼Ťci─ç do odbycia si─Ö politycznego spotkania, nawet je┼Ťli jest to nazistowskie spotkanie, sam jest nazist─ů. Faszy┼Ťci s─ů r├│wnie┼╝ znani z┬ábycia nacjonalistami, rozpoczynania wojen oraz budowania wi─Özie┼ä: czy znaczy to, ┼╝e anarchi┼Ťci mog─ů oskar┼╝y─ç libera┼é├│w, kt├│rzy tak┼╝e z┬átego s┼éyn─ů, o┬ábycie faszystami? W┬áoczywisty spos├│b nie mo┼╝na definiowa─ç ideologii, bazuj─ůc wy┼é─ůcznie na jednej jej w┼éa┼Ťciwo┼Ťci. Cho─ç libera┼éowie wspieraj─ů naruszanie wolno┼Ťci s┼éowa znacznie bardziej ni┼╝ wi─Ökszo┼Ť─ç antyfaszyst├│w, wyobra┼╝aj─ů sobie siebie jako stra┼╝nik├│w tej┼╝e wolno┼Ťci, a┬áw┬ázwi─ůzku z┬átym atakuj─ů nieliberaln─ů polityk─Ö antyfaszyzmu, ubieraj─ůc j─ů w┬ánieliberaln─ů polityk─Ö faszyzmu.

Je┼Ťli twoj─ů g┼é├│wn─ů obiekcj─ů wobec nazizmu jest to, ┼╝e nazi┼Ťci blokuj─ů zgromadzenia swoich przeciwnik├│w, m├│wi to wi─Öcej o┬átwoich pogl─ůdach politycznych ni┼╝ o┬ápogl─ůdach tych, kt├│rych krytykujesz. Antyfaszy┼Ťci nie sprzeciwiaj─ů si─Ö faszyzmowi, poniewa┼╝ jest on nieliberalny w┬ásensie abstrakcyjnym, lecz dlatego, ┼╝e promuje rasizm, heteronormatywny patriarchalizm, skrajny nacjonalizm, autorytaryzm i┬áludob├│jstwo.

Strategia, działania (nie)przemocowe i codzienny antyfaszyzm

Pomimo medialnego wizerunku ob┼é─ůkanej, ┼╝─ůdnej krwi antify zdecydowana wi─Ökszo┼Ť─ç antyfaszystowskich dzia┼éa┼ä nie wi─ů┼╝e si─Ö z┬ájak─ůkolwiek przemoc─ů fizyczn─ů. Antyfaszy┼Ťci prowadz─ů badania nad skrajn─ů prawic─ů w┬ásieci osobi┼Ťcie, a┬ániekiedy poprzez infiltracj─Ö. Ujawniaj─ů dane personalne faszyst├│w, naciskaj─ů elity intelektualne, aby ich pot─Öpia┼éy, zmuszaj─ů szef├│w do zwalniania dzia┼éaczy skrajnej prawicy i┬ádomagaj─ů si─Ö od rozmaitych instytucji, ┼╝eby te odwo┼éywa┼éy koncerty, konferencje i┬áspotkania organizowane przez faszystowskie grupy. Tworz─ů wydarzenia edukacyjne, grupy czytelnicze, organizuj─ů treningi, turnieje sportowe i┬ázbi├│rki pieni─Ödzy. Pisz─ů artyku┼éy, przygotowuj─ů ulotki i┬ágazety, rozwieszaj─ů transparenty, kr─Öc─ů filmy. Wspieraj─ů uchod┼║c├│w oraz imigrant├│w, broni─ů praw reprodukcyjnych, sprzeciwiaj─ů si─Ö policyjnej przemocy.

Jednak prawd─ů jest tak┼╝e i┬áto, ┼╝e niekt├│rzy antyfaszy┼Ťci wal─ů┬ánazist├│w w┬átwarz i┬áza to nie przepraszaj─ů

Istniej─ů trzy g┼é├│wne argumenty, kt├│rymi antyfaszy┼Ťci usprawiedliwiaj─ů okazjonalne u┼╝ywanie przemocy. Po pierwsze, punktem wyj┼Ťcia jest dla nich ugruntowana historycznie i┬ácelna obserwacja, ┼╝e ÔÇ×racjonalna debataÔÇŁ oraz instytucje rz─ůdowe nie zdo┼éa┼éy skutecznie powstrzyma─ç rozwoju faszyzmu w┬álatach 20. Bior─ůc to pod uwag─Ö, antyfaszy┼Ťci przekonuj─ů, ┼╝e jedyn─ů nadziej─ů na zapobiegni─Öcie powt├│rce z┬ározrywki jest fizyczne powstrzymanie rozwoju faszyzmu na jakimkolwiek polu. Po drugie, wskazuj─ů wiele skutecznych przyk┼éad├│w tego, jak bojowy antyfaszyzm unieszkodliwi┼é lub powa┼╝nie zahamowa┼é rozw├│j skrajnej prawicy po II wojnie ┼Ťwiatowej. Wreszcie po trzecie, to faszystowska przemoc sprawia, ┼╝e samoobrona cz─Östo staje si─Ö konieczno┼Ťci─ů. Antyfaszy┼Ťci podaj─ů jednak w┬áw─ůtpliwo┼Ť─ç zwyczajow─ů interpretacj─Ö samoobrony ugruntowan─ů w┬áindywidualistycznej, osobistej etyce, usprawiedliwiaj─ůc dzia┼éania ofensywne jako spos├│b na zapobieganie dos┼éownej samoobronie w┬áprzysz┼éo┼Ťci.

Innymi s┼éowy, antyfaszy┼Ťci nie powstrzymuj─ů si─Ö od (je┼Ťli to konieczne: fizycznych) dzia┼éa┼ä na rzecz unieszkodliwienia faszyst├│w a┼╝ do momentu, w┬ákt├│rym ich gro┼║by zmieni─ů si─Ö w┬árealn─ů przemoc.

***

Tom Hanks w┬áÔÇ×Szeregowcu RyanieÔÇŁ, Brad Pitt w┬áÔÇ×B─Ökartach wojnyÔÇŁ, Indiana Jones w┬áÔÇ×Poszukiwaczach zaginionej arkiÔÇŁÔÇŽ Chyba nic tak nie cieszy ameryka┼äskich widz├│w jak zabijanie nazist├│w. Jako ┼╝e uosabiaj─ů oni historyczne z┼éo, niemal ka┼╝da forma kary wymierzona w┬áfaszystowskie cia┼éa ÔÇô trzymany przez Tarantinowskiego ÔÇ×┼╗ydowskiego Nied┼║wiedziaÔÇŁ kij bejsbolowy uderzaj─ůcy nazist─Ö w┬ág┼éow─Ö czy ┼Ťmig┼éa samolotu przecinaj─ůce niemieckiego mechanika w┬áÔÇ×PoszukiwaczachÔÇŽÔÇŁ ÔÇô wywo┼éuje katarktyczn─ů przyjemno┼Ť─ç, zwi─ůzan─ů z┬áwymierzaniem m┼Ťciwej sprawiedliwo┼Ťci z┬ábardzo bezpiecznego dystansu czasowo-przestrzennego. Poniewa┼╝ II wojna ┼Ťwiatowa to najmniej kontrowersyjna wojna w┬áhistorii Ameryki, niewielu widz├│w zastanawia si─Ö nad uprawomocnieniem walki z┬ánazistami w┬áp├│┼║nych latach 30. i┬á40.

Czy jednak te same osoby uzna┼éyby za r├│wnie bohatersk─ů walk─Ö z┬ánazistami┬áprzed┬áwybuchem wojny, kiedy re┼╝im Hitlera budowa┼é obozy i┬ágetta? Albo┬ázanim┬áHitler zdoby┼é w┼éadz─Ö w┬ároku 1933? Jak Amerykanie zareagowaliby na kinowe przedstawienie organizacji komunistycznych i┬ásocjaldemokratycznych, takich jak Czerwony Zwi─ůzek Bojownik├│w Frontowych, Front ┼╗elazny czy Akcja Antyfaszystowska, w┬átrakcie walk z┬áOddzia┼éami Szturmowymi NSDAP w┬álatach 20. i┬á30.? Lubi─Ö sobie wyobra┼╝a─ç, ┼╝e wi─Ökszo┼Ť─ç Amerykan├│w sympatyzowa┼éaby z┬átymi boj├│wkami, wiedz─ůc, ┼╝e ta opowie┼Ť─ç ostatecznie ko┼äczy si─Ö w┬ákomorach gazowych.

Dlaczego zatem tak wielu Amerykan├│w reaguje alergicznie nie tyle na perspektyw─Ö fizycznej konfrontacji z┬áfaszystami i┬ábia┼éymi suprematystami, ile nawet na nieprzemocowe zak┼é├│canie wyst─ůpie┼ä popieraj─ůcych Czwart─ů Rzesz─Ö?

Istnieje kilka powod├│w. Przede wszystkim wi─Ökszo┼Ť─ç ludzi rozumie faszyzm na zasadzie ÔÇ×wszystko albo nicÔÇŁ, co uniemo┼╝liwia im powa┼╝ne traktowanie faszyst├│w a┼╝ do momentu, w┬ákt├│rym zdobywaj─ů oni w┼éadz─Ö. Pomimo za┼éamywania r─ůk nad ÔÇ×faszyst─ů TrumpemÔÇŁ przez centrolewicowych komentator├│w oraz rozw┼Ťcieczonych zwolennik├│w Hilary Clinton bardzo niewiele os├│b naprawd─Ö wierzy, ┼╝e urzeczywistnienie si─Ö faszystowskiego re┼╝imu w┬áStanach jest mo┼╝liwe. A┬ámog─ů tak s─ůdzi─ç w┼éa┼Ťnie dlatego, ┼╝e postrzegaj─ů faszyzm jako ca┼ékowicie ÔÇ×totalitarnyÔÇŁ ustr├│j.

Cho─ç sceptycyzm wobec rych┼éego nadej┼Ťcia jawnie faszystowskiej w┼éadzy w┬áStanach jest uzasadniony, antifa przekonuje, ┼╝e zawsze powinni┼Ťmy pami─Öta─ç, jak niewiele os├│b traktowa┼éo powa┼╝nie niewielkie grupy skupione wok├│┼é Mussoliniego i┬áHitlera, gdy zaczynali oni swoje kariery. Dlatego w┼éa┼Ťnie musimy by─ç wyczuleni na wszelkie przejawy faszystowskiej polityki. Brak zaniepokojenia tak─ů mo┼╝liwo┼Ťci─ů znajduje usprawiedliwienie w┬átendencji do odcinania wydarze┼ä historycznych ÔÇô takich jak nazistowski re┼╝im czy czasy obowi─ůzywania ustaw Jima Crowa ÔÇô od tera┼║niejszo┼Ťci. Gdy ich zwi─ůzek ze wsp├│┼éczesno┼Ťci─ů zostanie zredukowany do moralizuj─ůcych aforyzm├│w, realna si┼éa historycznego przyk┼éadu, jak─ů nios─ů, oraz elementy ci─ůg┼éo┼Ťci mi─Ödzy epokami zostaj─ů uznane za nieistotne dla obecnych niepokoj├│w spo┼éecznych.

Jednak mo┼╝liwo┼Ť─ç nadej┼Ťcia realnie faszystowskich rz─ůd├│w jest tak naprawd─Ö z┬ápunktu widzenia codzienno┼Ťci nieistotna. Akty przemocy ze strony faszyst├│w, nawet w┬árelatywnie niewielkich dawkach, mog─ů by─ç bardzo niebezpieczne i┬áw┼éa┼Ťnie dlatego zas┼éuguj─ů na powa┼╝ne traktowanie. To stwierdzenie jest bole┼Ťnie oczywiste dla ofiar transfobii czy antyimigranckiej przemocy.

Drugim powodem, dla kt├│rego niekt├│rzy nie popieraj─ů dzia┼éa┼ä prewencyjnych wymierzonych w┬áfaszyst├│w, jest to, ┼╝e wiele os├│b ÔÇô ┼Ťwiadomie lub nie┼Ťwiadomie ÔÇô wierzy w┬ápewien rodzaj ÔÇ×liberalnego antyfaszyzmuÔÇŁ. Rozumiem przez to wiar─Ö w┬áto, ┼╝e sfera publiczna ma naturaln─ů zdolno┼Ť─ç do odfiltrowywania faszystowskich idei oraz ┼╝e rz─ůdowe instytucje zapobiegn─ů rozwojowi faszyzmu. Je┼Ťli te czynniki mia┼éyby skutecznie chroni─ç ka┼╝dego przed faszystowsk─ů przemoc─ů, to po co kto┼Ť mia┼éby konfrontowa─ç si─Ö z┬ánazistami? Antyfaszy┼Ťci wskazuj─ů jednak na omylno┼Ť─ç racjonalnej argumentacji i┬áparlamentaryzmu, a┬áza przyk┼éad s┼éu┼╝y im fakt, ┼╝e Mussolini i┬áHitler zdobyli w┼éadz─Ö legalnie.

Nie znaczy to rzecz jasna, ┼╝e sp├│r polityczny jest pozbawiony warto┼Ťci. Skrajnie prawicowa ideologia b┼éyszczy najmocniej w├│wczas, gdy lewica przegrywa i┬ánie jest w┬ástanie odpowiedzie─ç na potrzeby ludu oraz promowa─ç w┼éasnych stanowisk ideologicznych. Op├│r wobec faszyzmu oznacza zatem nie tylko tworzenie antyfaszystowskich struktur, lecz tak┼╝e mobilizacj─Ö na wszystkich frontach. Warto jednak pami─Öta─ç, ┼╝e antyfaszystowska argumentacja jest u┼╝yteczna jedynie w┬áodniesieniu do potencjalnej ludowej bazy faszyzmu, czyli do os├│b, kt├│re mog┼éyby z┬ánim sympatyzowa─ç. Faszystowscy ideolodzy nie ┼╝ywi─ů wobec poj─Öcia ÔÇ×debatyÔÇŁ niczego opr├│cz pogardy.

Gdy antyfaszystowskie boj├│wki skutecznie pozbawiaj─ů faszyst├│w oraz rasist├│w platform do propagowania ich ideologii, ÔÇ×liberalni antyfaszy┼ŤciÔÇŁ cz─Östo przekonuj─ů, ┼╝e takie dzia┼éania przynosz─ů efekt przeciwny do zamierzonego, poniewa┼╝ skupiaj─ů one uwag─Ö na faszystach i┬ápozwalaj─ů im udawa─ç ofiary. Je┼Ťli naprawd─Ö nie maj─ů oni nic do zaoferowania spo┼éecze┼ästwu, pr─Ödzej czy p├│┼║niej znajdzie to swoje potwierdzenie.

Przede wszystkim trzeba sobie u┼Ťwiadomi─ç, ┼╝e przewa┼╝aj─ůca cz─Ö┼Ť─ç antyfaszystowskich organizacji zajmuje si─Ö dos┼éown─ů samoobron─ů. Wi─Ökszo┼Ť─ç antyfaszystowskich grup powsta┼éych w┬álatach 80. i┬á90. tworzyli punki oraz anarchi┼Ťci, kt├│rzy musieli si─Ö broni─ç przed rosn─ůcym w┬ási┼é─Ö zagro┼╝eniem ze strony rasistowskich skinhead├│w. Komentatorzy mog─ů pozwoli─ç sobie na rozprawianie o┬áÔÇ×po prostu ignorowaniu faszyst├│wÔÇŁ, ale sprawa staje si─Ö bardziej skomplikowana, gdy faszy┼Ťci id─ů po ciebie z┬ápa┼ékami, ┼Ťrubokr─Ötami i┬áno┼╝ami. Nawet je┼Ťli przez chwil─Ö od┼éo┼╝ymy na bok antypa┼ästwowe pogl─ůdy wi─Ökszo┼Ťci organizacji antyfaszystowskich, jasne jest, ┼╝e samoobrona znajduje uzasadnienie w┬ásytuacji, w┬ákt├│rej w┬áokolicy nie ma policjant├│w lub gdy sprzyjaj─ů oni agresorom.

Co jednak w┬ásytuacji, gdy faszy┼Ťci nie stanowi─ů bezpo┼Ťredniego zagro┼╝enia fizycznego? Czy lepiej ignorowa─ç ich ma┼ée, ÔÇ×nieszkodliweÔÇŁ grupki?

To na nas spoczywa obowi─ůzek zrobienia wszystkiego, aby zapobiec rozrastaniu si─Ö tych grup. Aby to uczyni─ç, najwa┼╝niejsze jest zrozumienie, w┬ájaki spos├│b i┬áw┬ájakich warunkach zyskuj─ů one poparcie. Lewicowi aktywi┼Ťci cz─Ö┼Ťciej ni┼╝ liberalni komentatorzy uwa┼╝aj─ů to za rzecz ┼éatw─ů do zrobienia, bo sami s─ů po uszy zaanga┼╝owani w┬ábudowanie ruch├│w spo┼éecznych i┬áznaj─ů ich mechanizmy. Rozumiej─ů, ┼╝e ┼╝eby si─Ö rozwija─ç, podobne ruchy musz─ů organizowa─ç spotkania, chodzi─ç na marsze, rozpowszechnia─ç propagand─Ö, publikowa─ç gazety, prowadzi─ç kampanie, tworzy─ç alianse i┬ákoalicje, a┬áwreszcie ÔÇô zak┼éada─ç centra spo┼éeczno┼Ťciowe, ksi─Ögarnie. Organizacje te musz─ů tworzy─ç atrakcyjne ┼Ťrodowiska spo┼éeczne i┬ákulturalne, kt├│re dadz─ů nowym rekrutom poczucie przynale┼╝no┼Ťci i┬ázmotywuj─ů do walki. Dla tych, kt├│rzy sp─Ödzili lata na budowaniu podobnej infrastruktury i┬ákt├│rzy przetrwali charakterystyczn─ů dla takiej pracy dynamik─Ö przyp┼éywu i┬áodp┼éywu entuzjazmu oraz zaanga┼╝owania, jasne jest, ┼╝e sta┼éa niemo┼╝no┼Ť─ç zrealizowania cz─Ö┼Ťci lub wszystkich spo┼Ťr├│d wy┼╝ej wymienionych strategii politycznych przynios┼éaby katastrofalne skutki. Ostatecznie przecie┼╝ faszyzm bardzo dobrze pokaza┼é, ┼╝e systematyczne niszczenie publicznej obecno┼Ťci ruch├│w opozycyjnych mo┼╝e dzia┼éa─ç jako doskona┼éa strategia.

Widowisko uciszania faszyst├│w mo┼╝e zwr├│ci─ç na nich wi─Öksz─ů uwag─Ö na kr├│tk─ů met─Ö, lecz podobne dzia┼éania pozbawiaj─ů ich mo┼╝liwo┼Ťci kapitalizowania tej uwagi. Ponadto medialne widowiska bledn─ů, je┼Ťli staj─ů si─Ö cz─Östsze. Pierwsza sytuacja, w┬ákt├│rej antyfaszy┼Ťci uciszaj─ů nazist├│w, jest warta odnotowania, pi─Ö─çdziesi─ůta ÔÇô ju┼╝ nie tak bardzo. To jasne, ┼╝e uciszani faszy┼Ťci zawsze graj─ů rol─Ö ofiary. Jednak robi─ů to wtedy, gdy ofiarami nie s─ů. Faszyzm zbudowany zosta┼é na strachu ÔÇô strachu przed ┼╗ydami, komunistami, imigrantami, masoneri─ů, homoseksualistami, ÔÇ×degeneratamiÔÇŁ, nowoczesn─ů estetyk─ů, ÔÇ×bia┼éym ludob├│jstwemÔÇŁ itd. Niewa┼╝ne, w┬ájaki spos├│b lewica traktuje faszyst├│w ÔÇô zawsze b─Öd─ů oni prezentowali si─Ö jako pokrzywdzone ofiary.

To prawda, ┼╝e nadej┼Ťcie internetu znacz─ůco zmieni┼éo dynamik─Ö odbierania g┼éosu faszystom. Sie─ç okaza┼éa si─Ö platform─ů, kt├│rej antyfaszy┼Ťci nie mog─ů zdoby─ç w┬áca┼éo┼Ťci, mimo ┼╝e wysi┼éki maj─ůce na celu przekonanie Reddita i┬áinnych for├│w, by zbanowa┼éy rasistowskie w─ůtki, przynios┼éy pewne efekty. Jednak lewicowcy rozpracowuj─ůcy propagand─Ö rozprzestrzenian─ů w┬áinternecie przez faszyst├│w wiedz─ů, ┼╝e jedynym powodem, dla kt├│rego mo┼╝e ona tak skutecznie tworzy─ç masowy ruch, jest to, ┼╝e g┼éoszenie okre┼Ťlonych hase┼é nie grozi ┼╝adnymi konsekwencjami w┬áprawdziwym ┼Ťwiecie. Z┬átego powodu antifa jest zdania, ┼╝e priorytetem powinno by─ç konfrontowanie si─Ö z┬áekstremaln─ů prawic─ů w┬áchwilach, kiedy odchodzi ona od ekran├│w komputer├│w, ┼╝eby ugruntowa─ç swoj─ů publiczn─ů obecno┼Ť─ç i┬átym samym wzmocni─ç internetow─ů propagand─Ö.

Liberalni eksperci nie s─ů w┬ástanie w┬ápe┼éni zrozumie─ç wagi infrastruktury masowych ruch├│w, poniewa┼╝ wykonywany przez nich zaw├│d ÔÇ×tw├│rc├│w opiniiÔÇŁ najwi─Öksze znaczenie przypisuje komunikowaniu idei w┬áoderwaniu od rzeczywisto┼Ťci. A┬áprzecie┼╝ okoliczno┼Ťci komunikacji s─ů niezwykle istotne. Faszystowscy dzia┼éacze wiedz─ů, ┼╝e trudno podtrzyma─ç zaanga┼╝owanie cz┼éonk├│w ugrupowa┼ä nawet w├│wczas, gdy wszystko przebiega zgodnie z┬áplanem, a┬ásprzeciw wobec nich jest niewielki. Je┼Ťli za┼Ť dzia┼éanie w┬áfaszystowskiej organizacji skutkuje ci─ůg┼é─ů konfrontacj─ů fizyczn─ů, szkalowaniem w┬áinternecie i┬áostracyzmem spo┼éecznym, rekrutowanie nowych cz┼éonk├│w jest skrajnie trudne. W┬átrakcie przeprowadzanych przeze mnie wywiad├│w oraz bada┼ä natrafi┼éem na bardzo wiele przypadk├│w, w┬ákt├│rych po┼é─ůczenie fizycznych star─ç, ujawniania danych, infiltracji oraz innych antyfaszystowskich dzia┼éa┼ä skutecznie niszczy┼éo lokalne i┬ákrajowe organizacje faszystowskie lub znacznie utrudnia┼éo ich dzia┼éania. Rzecz jasna trzeba pami─Öta─ç, ┼╝e histori─ů nie rz─ůdzi pojedynczy zwi─ůzek przyczynowo-skutkowy, ┼╝e antyfaszy┼Ťci mog─ů niekiedy wyolbrzymia─ç swoj─ů rol─Ö w┬áeliminowaniu skrajnie prawicowych grup, ┼╝e istniej─ů przyk┼éady kl─Ösk antyfaszyst├│w. Zebrana przeze mnie ma┼éa pr├│bka przyk┼éad├│w pokazuje jednak, ┼╝e metody antify dzia┼éaj─ů, bardzo cz─Östo i┬ábardzo dobrze.

W┬álatach 40. brytyjska Grupa 43 skutecznie powstrzyma┼éa Uni─Ö Post─Öpu Mosleya. Niezwykle liczna Liga Antynazistowska odegra┼éa kluczow─ů rol─Ö w┬ázniszczeniu Frontu Narodowego w┬áWielkiej Brytanii w┬álatach 70. i┬ána pocz─ůtku 80. Antyfaszystowscy punkowie oraz skini z┬áca┼éej Ameryki P├│┼énocnej i┬áEuropy opisywali mi, jak ich dzia┼éania wypchn─Ö┼éy nazistowskich skin├│w poza obr─Öb ich w┼éasnego ┼Ťrodowiska. Dos┼éownie tysi─ůce rasistowskich koncert├│w zosta┼éo odwo┼éanych, a┬áte, kt├│re si─Ö odby┼éy, organizowano potajemnie. Norweska antifa skutecznie zlikwidowa┼éa lokalny ruch faszystowski w┬álatach 90. Coroczne marsze nazist├│w w┬áDre┼║nie, Roskilde i┬áSalem zosta┼éy w┬áko┼äcu zakazane, co doprowadzi┼éo do p─Ökni─Ö─ç w┬áwielu spo┼Ťr├│d organizuj─ůcych je grup. Uliczne konfrontacje zdusi┼éy belgijski Front Narodowy, a┬áujawnianie danych doprowadzi┼éo do rozpadu Du┼äskiego Frontu. M├│g┼ébym wylicza─ç dalej, ale nie jest to potrzebne ÔÇô podobne historie mo┼╝na odnale┼║─ç w┬ámiastach i┬ámiasteczkach na ca┼éym ┼Ťwiecie.

Je┼Ťli uwa┼╝nie prze┼Ťledzimy to, co pokazuje nam historia, oka┼╝e si─Ö, ┼╝e spo┼éeczne zrozumienie dla przemocowych i┬ápokojowych dzia┼éa┼ä oraz sama ich definicja zmieniaj─ů si─Ö w┬ázale┼╝no┼Ťci od czasu i┬ámiejsca. Uniwersalne rozwi─ůzania nie istniej─ů. Nie wszyscy Amerykanie uwa┼╝ali blokuj─ůce drogi manifestacje ruchu praw obywatelskich za pokojowe, zw┼éaszcza gdy protesty te spotyka┼éy si─Ö z┬ábrutaln─ů reakcj─ů policji. R├│wnie┼╝ i┬ádzi┼Ť nie zawsze postrzegaj─ů podobne taktyki w┬áten spos├│b. Innymi s┼éowy, zamiast ocenia─ç publiczny odbi├│r przemocowych oraz pokojowych dzia┼éa┼ä politycznych zero-jedynkowo, znacznie sensowniej jest my┼Ťle─ç o┬ánich w┬ákategoriach procesu stopniowej akceptacji, kt├│ry musi by─ç dostosowany do konkretnych cel├│w.

Ponadto je┼Ťli radykalna strategia polityczna mia┼éaby by─ç zdeterminowana przez badan─ů ilo┼Ťciowo przychylno┼Ť─ç opinii publicznej wobec r├│┼╝nych taktyk, w├│wczas wygrywa┼éyby najbardziej umiarkowane metody, poniewa┼╝ to one s─ů dominuj─ůce. Je┼Ťli na pocz─ůtku 2011 roku przeprowadzono by w┼Ťr├│d Amerykan├│w badania dotycz─ůce tego, jaki jest najlepszy spos├│b na stworzenie ruchu wyst─Öpuj─ůcego za sprawiedliwo┼Ťci─ů ekonomiczn─ů, prawie nikt ÔÇô ┼é─ůcznie ze mn─ů ÔÇô nie przysta┼éby na ide─Ö zorganizowania obozowiska w┬áparku na Dolnym Manhattanie. Je┼Ťli choreografi─Ö naszych dzia┼éa┼ä politycznych uzale┼╝niamy od sonda┼╝y, to koniec ko┼äc├│w reprodukuje ona spo┼éecze┼ästwo, kt├│re chcemy zmieni─ç. Ci, kt├│rzy uwa┼╝aj─ů, ┼╝e masowe ruchy polityczne rozwijaj─ů si─Ö do punktu, w┬ákt├│rym odzwierciedlaj─ů to, co uwa┼╝a wi─Ökszo┼Ť─ç ludzi, sk┼éaniaj─ů si─Ö ku konkluzji, i┼╝ bojowy antyfaszyzm stoi w┬ásprzeczno┼Ťci z┬ábudow─ů szerokiej opozycji wobec skrajnej prawicy. Antyfaszy┼Ťci nie twierdz─ů jednak, ┼╝e przemoc jest odpowiedzi─ů na ka┼╝dy polityczny problem. Warto po┼Ťwi─Öci─ç chwil─Ö, aby zbada─ç niekt├│re z┬ákreatywnych pokojowych taktyk wypracowanych przez antyfaszyst├│w.

***

W┬á2008 roku antifa ze ┼Ťrodkowego Teksasu postanowi┼éa zorganizowa─ç protest przeciwko zbli┼╝aj─ůcej si─Ö demonstracji Ruchu Narodowych Socjalist├│w w┬áTyler. W┬áczasie dyskusji nad strategi─ů dzia┼éania czarnosk├│ra kobieta o┬áimieniu Maya przepchn─Ö┼éa pomys┼é ÔÇ×performansu zamiast b├│jekÔÇŁ. Cho─ç niekt├│rzy m─Ö┼╝czy┼║ni w┬ágrupie uwa┼╝ali ten pomys┼é za ÔÇ×kpin─ÖÔÇŁ, Maya przekona┼éa ich do zbudowania instalacji sk┼éadaj─ůcej si─Ö z┬ádw├│ch pi─Ötnastometrowych maszt├│w udekorowanych purpurowymi i┬áczarnymi lametami, na kt├│rych powieszono przedstawiaj─ůce nazist├│w lalki z┬ápapier-m├óch├ę. W┬ádniu demonstracji oko┼éo trzydziestu antyfaszyst├│w oraz przedstawicieli organizacji antyrasistowskich stan─Ö┼éo za antyfaszystowsk─ů instalacj─ů artystyczn─ů, skanduj─ůc ÔÇ×Bierzcie przyk┼éad ze swojego przyw├│dcyÔÇŁ. Ha┼éas b─Öbn├│w i┬áskandowania doprowadzi┼éy do zag┼éuszenia megafonu nazist├│w, tak ┼╝e ÔÇ×ich przekaz by┼é nies┼éyszalnyÔÇŁ. Maya ciep┼éo wspomina t─Ö akcj─Ö ze wzgl─Ödu na jej zdolno┼Ť─ç do ÔÇ×uciszenia faszyst├│w w┬áspos├│b, kt├│ry mog─ů poprze─ç bardziej umiarkowane osobyÔÇŁ.

Tradycja wykorzystywania ha┼éasu, aby zag┼éuszy─ç faszystowskich m├│wc├│w, si─Öga pocz─ůtk├│w ca┼éego ruchu antyfaszystowskiego. Na przyk┼éad w┬á1925 roku grupa dwustu francuskich komunist├│w pr├│bowa┼éa przerwa─ç spotkanie faszystowskiej M┼éodzie┼╝y Patriotycznej, ┼Ťpiewaj─ůc ÔÇ×Mi─Ödzynarod├│wk─ÖÔÇŁ, za┼Ť w┬ároku 1933 komuni┼Ťci przerwali spotkanie Brytyjskiej Unii Faszyst├│w w┬áManchesterze poprzez ┼Ťpiewanie ÔÇ×The Red FlagÔÇŁ. ┼Üpiewaj─ůcy antyfaszy┼Ťci odegrali tak┼╝e istotn─ů rol─Ö w┬áwygaszeniu faszyzmu w┬áDanii. W┬á1999 roku Gunnar Gram, starszy m─Ö┼╝czyzna sympatyzuj─ůcy z┬ánazizmem, przekaza┼é po┼Ťmiertnie du┼╝y, trzypi─Ötrowy budynek w┬áAalborg Du┼äskiej Partii Nazistowskiej. Partia natychmiast si─Ö do niego wprowadzi┼éa i┬ázakry┼éa front budynku d┼éug─ů na prawie dwa metry swastyk─ů. Jak t┼éumaczy┼é du┼äski antyfaszysta Ole, poniewa┼╝ dom by┼é oddalony od jakiegokolwiek radykalnie lewicowego o┼Ťrodka, ÔÇ×dzia┼éacze nie mogli walczy─ç z┬áfaszystami tak jak zawszeÔÇŁ. Zamiast fizycznej konfrontacji, przez kilka lat mieszka┼äcy organizowali przed budynkiem nocne czuwanie po┼é─ůczone ze ┼Ťpiewem. Tego typu akcje ┼é─ůczy┼éy si─Ö z┬áwykszta┼écon─ů┬ápodczas wojny antyfaszystowsk─ů du┼äsk─ů tradycj─ů organizowania publicznych wyst─Öp├│w ch├│r├│w jako sposobu na obej┼Ťcie nazistowskiego zakazu zgromadze┼ä publicznych. Piosenka jako forma oporu w┬áczasie okupacji tak┼╝e wsp├│┼écze┼Ťnie mo┼╝e powa┼╝nie rozjuszy─ç nazist├│w takich jak ci z┬áAalborg. Pr├│bowali oni odpowiedzie─ç na protesty poprzez puszczanie na ca┼éy regulator nazistowskiej muzyki, ale ┼Ťpiewaj─ůcy i┬átak ich zag┼éuszali. Jednocze┼Ťnie antyfaszy┼Ťci rozwiesili w┬ámie┼Ťcie plakaty ze zdj─Öciami nazist├│w i┬ázach─Öcali sprzedawc├│w, aby ci nie sprzedawali im towar├│w. Z┬áczasem, jak wspomina┼é Ole, sta┼éy ┼Ťpiew oraz izolacja ÔÇ×z┼éama┼éy ich ducha walki, poniewa┼╝ bycie naziolem przesta┼éo by─ç fajneÔÇŁ. Ostateczny koniec nazidomu nast─ůpi┼é w├│wczas, gdy mieszkaj─ůca w┬áMontanie Edith Craig, osiemdziesi─Öcioletnia przyrodnia siostra Gunnara Grama, wygra┼éa proces o┬áprawa do budynku. ┼Üwiadkami przy sporz─ůdzaniu testamentu Grama byli bowiem dzia┼éacze faszystowscy, czyli jego beneficjenci, co stanowi┼éo naruszenie du┼äskiego prawa. W┬áczasie uroczysto┼Ťci z┬áokazji zwyci─Östwa Craig i┬ádu┼äscy protestuj─ůcy od┼Ťpiewali ÔÇ×We Shall OvercomeÔÇŁ.

Akty przemocy ze strony faszyst├│w, nawet w┬árelatywnie niewielkich dawkach, mog─ů by─ç bardzo niebezpieczne i┬áw┼éa┼Ťnie dlatego zas┼éuguj─ů na powa┼╝ne traktowanie.

Inne pokojowe taktyki antyfaszystowskie s─ů wymierzone w┬áinternetow─ů dzia┼éalno┼Ť─ç faszyst├│w. Ameryka┼äski dzia┼éacz opowiada┼é mi o┬ábardzo skutecznej d┼éugoterminowej kampanii, kt├│r─ů jego grupa zorganizowa┼éa we wczesnych latach dwutysi─Öcznych. Mia┼éa ona na celu infiltracj─Ö i┬ázniszczenie du┼╝ej, og├│lnokrajowej sieci skrajnej prawicy, kt├│ra ┼╝erowa┼éa na zastraszaniu i┬áprze┼Ťladowaniu lewicy. Korzystaj─ůc z┬árygorystycznych ┼Ťrodk├│w bezpiecze┼ästwa, antyfaszy┼Ťci stworzyli kilkana┼Ťcie fa┼észywych profili na skrajnie prawicowych forach i┬ázacz─Öli wrzuca─ç na nie spreparowane zdj─Öcia ze zmy┼Ťlonych akcji, kt├│re fa┼észywi cz┼éonkowie grupy mieli rzekomo przeprowadzi─ç. Po jakim┼Ť czasie dzia┼éaj─ůcy pod przykrywk─ů antyfaszy┼Ťci zacz─Öli tworzy─ç fa┼észywe grupy, kt├│rym przyznano status kom├│rek organizacji w┬ákilku miejscach. Jeden z┬ádzia┼éaczy osi─ůgn─ů┼é wr─Öcz poziom, kt├│ry pozwoli┼é mu na uzyskanie dost─Öpu do wszystkich poufnych informacji, w┼é─ůczaj─ůc w┬áto profile lewicowych dzia┼éaczy, kt├│rzy stanowili cele atak├│w. Gdy organizacja zosta┼éa do cna zinfiltrowana, antyfaszy┼Ťci odkryli si─Ö ze swoim planem, co wywo┼éa┼éo tak wielki spadek zaufania oraz konflikty wewn─ůtrz grupy faszyst├│w, ┼╝e ta ostatecznie si─Ö rozpad┼éa.

***

Ka┼╝dy ruch polityczny wykorzystuj─ůcy przemoc musi uwa┼╝a─ç, aby nie przes┼éoni┼éa ona cel├│w politycznych. Wed┼éug Howiego, dzia┼éacza z┬áNew Jersey, to w┼éa┼Ťnie mia┼éo si─Ö sta─ç z┬ániekt├│rymi grupami Akcji Antyrasistowskiej pod koniec pierwszej dekady XXI wieku. Jego zdaniem ÔÇ×kultura powsta┼äczego maczyzmu sta┼éa si─Ö dominuj─ůcaÔÇŁ, a┼╝ do momentu, w┬ákt├│rym organizacja ÔÇ×zacz─Ö┼éa przypomina─ç rozpolitykowany gangÔÇŁ, bardziej zainteresowany ÔÇ×walk─ů ni┼╝ zwyci─ÖstwemÔÇŁ. Inni antyfaszy┼Ťci, z┬ákt├│rymi rozmawia┼éem, r├│wnie┼╝ byli ┼Ťwiadomi tej pu┼éapki. Cz┼éonkini Rose City Antifa narzeka┼éa na to, ┼╝e nowi antyfaszy┼Ťci ÔÇ×k┼éad─ů zbyt du┼╝y naciskÔÇŁ na dzia┼éanie w┬áczarnym bloku┬ábez rozpatrywania tego w┬ákontek┼Ťcie szerszej strategii. ÔÇ×Je┼Ťli wszystko, co masz, to m┼éotek ÔÇô zauwa┼╝a┼éa ÔÇô wszelkie twoje problemy wygl─ůdaj─ů jak gwo┼║dzieÔÇŁ.

Dlatego te┼╝ antyfaszy┼Ťci anga┼╝uj─ů si─Ö politycznie na wiele sposob├│w. Niekt├│re grupy tworzy┼éy koalicje ze zwi─ůzkami zawodowymi, partiami politycznymi i┬áorganizacjami spo┼éecznymi, aby zorganizowa─ç masowy sprzeciw wobec marsz├│w nazist├│w w┬áDre┼║nie, Salem, Roskilde i┬áinnych miastach. Jednak nie wszyscy antyfaszy┼Ťci zgadzaj─ů si─Ö z┬átak─ů strategi─ů. Norweski dzia┼éacz Dag wspomina┼é, ┼╝e zorganizowanie blokady neonazist├│w w┬áTrondheim we wsp├│┼épracy z┬ámainstreamowymi partiami politycznymi wzbudzi┼éo gniew niekt├│rych szwedzkich antyfaszyst├│w, kt├│rzy nie zgadzaj─ů si─Ö na wsp├│┼éprac─Ö z┬áliberalnymi partiami. Dag stanowczo sprzeciwia┼é si─Ö takiej reakcji. ÔÇ×Bojowa antifa w┬áNorwegii ÔÇô t┼éumaczy┼é ÔÇô by┼éa ┼Ťwiadoma, ┼╝e potrzeba obu strategii. Nie mo┼╝na ca┼éy czas zgrywa─ç twardzieli i┬áwsp├│┼épracowa─ç wy┼é─ůcznie z┬áradyka┼éami, kt├│rzy si─Ö z┬átob─ů zgadzaj─ůÔÇŁ. Lu├şs z┬ániemieckiego Antifaschistische Linke International w┬áGetyndze powiedzia┼é mi z┬ákolei, ┼╝e wielu spo┼Ťr├│d niezale┼╝nych dzia┼éaczy do┼é─ůczy┼éo do bardziej publicznej odnogi tej organizacji o┬ánazwie Interwencjonistyczna Lewica (Interventionistische Linke), po cz─Ö┼Ťci dlatego, aby ÔÇ×wzmocni─ç sw├│j g┼éos w┬ápolityceÔÇŁ.

We Francji bojowi antyfaszy┼Ťci ÔÇô pracuj─ůc z┬áorganizacjami po┼Ťrednicz─ůcymi oraz tymi o┬ámasowej skali ÔÇô staraj─ů si─Ö po┼é─ůczy─ç akcje bezpo┼Ťrednie, organizowane w┬áma┼éych grupach, z┬ászersz─ů mobilizacj─ů. Jak t┼éumaczy┼éa mi Camile z┬áBesan├žon, pierwszym poziomem organizacji jest ÔÇ×radykalna grupaÔÇŁ, a┬ádrugim ÔÇ×kolektyw antyfaszystowskiÔÇŁ, taki jak Vigilances 69 z┬áLyonu czy Comit├ę Antifa St-Etienne, w┬ákt├│rym mieszaj─ů si─Ö ludzie ze zwi─ůzk├│w zawodowych oraz dzia┼éacze organizacji spo┼éecznych. Antyfaszy┼Ťci z┬áTuluzy ÔÇ×eksperymentuj─ůÔÇŁ obecnie z┬átrzecim poziomem organizacji, ÔÇ×zgromadzeniem antyfaszystowskimÔÇŁ, kt├│ry ┼é─ůczy aktywist├│w i┬áorganizacje lewicowe z┬áantyfaszystowskimi kolektywami. Nawet kiedy takie du┼╝e podmioty pozostaj─ů nieaktywne, s─ů jak ÔÇ×przeciwcia┼éa gotowe do uruchomienia na wypadek dzia┼éa┼ä ze strony faszyst├│wÔÇŁ, m├│wi Camile. Twierdzi ona, ┼╝e francuska antifa bierze udzia┼é w┬átych wi─Ökszych kolektywach, ÔÇ×aby rozwin─ů─ç antyfaszyzm w┬áspo┼éecze┼ästwie obywatelskimÔÇŁ jako ÔÇ×narz─Ödzie s┼éu┼╝─ůce ludziom do odkrywania teoretycznych oraz praktycznych metod walkiÔÇŁ.

Zamiast obiera─ç jako punkt wyj┼Ťcia do swoich dzia┼éa┼ä opini─Ö publiczn─ů i┬áwypracowywa─ç strategie oraz taktyki maj─ůce na celu udobruchanie wi─Ökszo┼Ťci ÔÇô jak robi─ů zawodowi politycy ÔÇô antyfaszy┼Ťci zaczynaj─ů od natychmiastowej walki ze skrajn─ů prawic─ů. Niekiedy wymaga to mobilizacji klasy robotniczej oraz imigranckich wsp├│lnot, innym razem nie. Tak czy inaczej, antyfaszy┼Ťci wierz─ů, ┼╝e rozwijanie konkretnego, masowego poparcia musi wyrasta─ç z┬áantyfaszystowskiego ┼Ťwiatopogl─ůdu oraz antyfaszystowskich dzia┼éa┼ä, a┬ánie odwrotnie.

Codzienny antyfaszyzm stosuje antyfaszystowsk─ů perspektyw─Ö do ka┼╝dej, codziennej lub nie, interakcji z┬áfaszystami. Odmawia zaakceptowania niebezpiecznego pogl─ůdu, jakoby homofobia by┼éa po prostu czyj─ů┼Ť ÔÇ×opini─ůÔÇŁ, do kt├│rej kto┼Ť ma prawo. Antyfaszystowska perspektywa nie toleruje ÔÇ×nietolerancjiÔÇŁ, nie ÔÇ×zgadza si─Ö na to, ┼╝e si─Ö nie zgadzamyÔÇŁ. Tym, kt├│rzy przekonuj─ů, ┼╝e takie post─Öpowanie czyni nas podobnymi do nazist├│w, musimy pokazywa─ç, i┼╝ nasza krytyka nie jest wymierzona w┬áabstrakcyjnie rozumian─ů przemoc, nieuprzejmo┼Ť─ç czy przerywanie przem├│wie┼ä, lecz w┬átych, kt├│rzy s┼éu┼╝─ů bia┼éemu rasizmowi, heteropatriarchatowi, opresji klasowej oraz usprawiedliwiaj─ů ludob├│jstwa. Je┼Ťli zwyczajowa antyfaszystowska polityka ma na celu to, aby faszy┼Ťci nie mogli dzia┼éa─ç publicznie w┬áspokoju, to codzienny antyfaszyzm zamierza podnosi─ç koszty spo┼éeczne opresyjnych zachowa┼ä do momentu, w┬ákt├│rym osoby promuj─ůce takie zachowania nie b─Öd─ů mia┼éy innego wyj┼Ťcia, jak tylko ukrywa─ç swoje pogl─ůdy. Za ka┼╝dym razem, gdy kto┼Ť podejmuje dzia┼éania przeciwko transfobii czy rasizmowi ÔÇô wskazuj─ůc konkretne osoby, bojkotuj─ůc ich firmy, zawstydzaj─ůc je za to, co robi─ů, ko┼äcz─ůc znajomo┼Ť─ç, je┼Ťli kto┼Ť nie we┼║mie si─Ö w┬ágar┼Ť─ç ÔÇô korzysta z┬áantyfaszystowskiej perspektywy i┬ápomaga szerszemu, codziennemu antyfaszyzmowi. Nie zawsze mo┼╝emy zmieni─ç czyje┼Ť przekonania, ale z┬ápewno┼Ťci─ů mo┼╝emy uczyni─ç ich g┼éoszenie ryzykownym politycznie, spo┼éecznie, ekonomicznie, a┬ániekiedy nawet fizycznie.

Tłumaczyli Olga Byrska i Łukasz Żurek

***

Powy┼╝szy przek┼éad to skr├│cona wersja dw├│ch rozdzia┼é├│w z┬áksi─ů┼╝ki Marka Braya┬áAntifa: The Anti-Fascist Handbook┬á(Melville House Books 2017):┬áÔÇ×So Much for the Tolerant Left!ÔÇŁ: ÔÇ×No PlatformÔÇŁ and Free Speech┬áoraz┬áStrategy, (Non)Violence, and Everyday Anti-Fascism.

Za zgod─Ö na publikacj─Ö tekstu serdecznie dzi─Ökujemy autorowi.

***

Mark Bray┬á(1982) ÔÇô dzia┼éacz polityczny, historyk praw cz┼éowieka, terroryzmu oraz polityki we wsp├│┼éczesnej Europie. Autor ksi─ů┼╝ek┬áAntifa: The Anti-Fascist Handbook┬á(Melville House, 2017),┬áTranslating Anarchy: The Anarchism of Occupy Wall Street┬á(Zero, 2013) oraz wsp├│┼éredaktor┬áAnarchist Education and the Modern School: A┬áFrancisco Ferrer Reader┬á(PM Press, 2018). Obecnie wyk┼éada w┬áDartmouth College.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś