Wesprzyj nas!

magazyn lewicy katolickiej

Co czyta─ç w wakacje?

Co czyta─ç w wakacje?

Tomasz Markiewka ÔÇô Nic si─Ö nie dzia┼éo, Wydawnictwo Czarne

Markiewka napisa┼é wci─ůgaj─ůc─ů ksi─ů┼╝k─Ö o tym, ┼╝e nic si─Ö nie dzia┼éo. A konkretnie: o historii ┼╝ycia swojej babki w niewielkiej wsi po┼éo┼╝onej pomi─Ödzy Toruniem a Bydgoszcz─ů. Pisan─ů z wewn─ůtrz ÔÇô w oparciu o histori─Ö m├│wion─ů, a nieraz i prze┼╝ywan─ů przez samego autora.

Przez t─Ö histori─Ö przebija migawkami historia Polski ubieg┼éego wieku. Kolejne rz─ůdy czas├│w PRL-u, transformacja ustrojowa, wej┼Ťcie Polski do Unii Europejskiej. W konsekwencji: spadek liczby m┼éodych ludzi, migracje lokalne i zagraniczne, r├│┼╝ne wymiary upadku tego, co wsp├│lne. A wszystko to opisane czule, lecz bez narzucania ┼éatki ofiary i bez aspiracji, ┼╝eby historia Liszkowa by┼éa histori─ů Wsi Polskiej.

Markiewce uda┼éo si─Ö napisa─ç ksi─ů┼╝k─Ö czu┼é─ů, ale nie pretensjonaln─ů. Z jednej strony osobist─ů, a z drugiej napisan─ů nie tylko dla siebie samego ÔÇô jak to si─Ö cz─Östo zdarza. Poprzeplatan─ů przemy┼Ťleniami o spo┼éecznych konsekwencjach przemian gospodarczych czy zmieniaj─ůcych si─Ö rolach p┼éciowych, a jednak nie przyt┼éaczaj─ůc─ů publicystyk─ů.

┼Üwietna robota autorska i redaktorska, doskona┼éa lektura na hamak pomi─Ödzy drzewami.

Anna Coote, Aidan Harper, Alfie Stirling ÔÇô The Case for a Four Day Week, Polity

O skracaniu czasu pracy m├│wi si─Ö coraz wi─Öcej, a ostatnimi czasy takie postulaty wysuwaj─ů nawet liberalni politycy i publicy┼Ťci. Ksi─ů┼╝ka Coote, Harpera i Stirling to doskona┼éy przegl─ůd argument├│w za skracaniem tygodnia pracy i potencjalnych pu┼éapek, na kt├│re przy projektowaniu takich reform nale┼╝y uwa┼╝a─ç.

Skracanie czasu pracy to postulat z d┼éug─ů histori─ů ÔÇô w XIX wieku robotnicy walczyli o 12 czy 10-godzinny dzie┼ä pracy, na pocz─ůtku XX wieku w wi─Ökszo┼Ťci kraj├│w ┼Ťwiata wywalczono powszechny do dzi┼Ť standard 8-godzinny. Ostatnie sto lat to historyczna anomalia ÔÇô pomimo niespotykanego post─Öpu technologicznego i wzrostu gospodarczego pracujemy wci─ů┼╝┬átyle, ile pracowali┼Ťmy, kiedy po ulicach Warszawy je┼║dzi┼éy doro┼╝ki.

Autorki przekonuj─ů, ┼╝e skracanie czasu pracy to uniwersalna odpowied┼║ na wi─Ökszo┼Ť─ç bol─ůczek dzisiejszego ┼Ťwiata. Jak wskazuj─ů przytaczane w ksi─ů┼╝ce eksperymenty, kr├│tsza praca sprawia, ┼╝e ludzie s─ů┬ászcz─Ö┼Ťliwsi, zdrowsi, mniej si─Ö stresuj─ů i rzadziej choruj─ů. Ma wymiar feministyczny, bo badania wskazuj─ů, ┼╝e kr├│tsza praca to bardziej r├│wny podzia┼é obowi─ůzk├│w domowych, co odci─ů┼╝a przede wszystkim kobiety.

Pracownicy, kt├│rzy maj─ů wi─Öcej wolnego czasu, konsumuj─ů mniej, a przy okazji nie nap─Ödzaj─ů ca┼éego sektora us┼éug, kt├│ry ┼╝eruje na tym, ┼╝e nieustannie brakuje nam czasu, co dobrze wida─ç na przyk┼éadzie przemys┼éu gastronomicznego. Nasz ┼Ťwiat zaczynaj─ů wype┼énia─ç diety pude┼ékowe, aplikacje z jedzeniem na dow├│z, dark story czy tr├│jk─ůtne kanapki z wszechobecnego sklepu znanego z wyzysku ajent├│w. Wszystko dlatego, ┼╝e wiele os├│b nie ma dzi┼Ť czasu na regularne przygotowywanie sobie samemu posi┼ék├│w ÔÇô co jest znacznie ta┼äsze, bardziej ekologiczne, a przy tym nie wymaga korzystania z bardzo ┼║le op┼éacanej pracy os├│b trzecich. W tym ┼Ťwietle, wi─Öcej czasu wolnego oznacza r├│wnie┼╝, ┼╝e jedna trzecia ceny tego, co p┼éacimy za obiad, nie b─Ödzie wyprowadzana do raju podatkowego na Karaibach.

Kr├│tsza praca to, wreszcie, wi─Öcej czasu na aktywno┼Ť─ç obywatelsk─ů ÔÇô walk─Ö┬áo swoje prawa, aktywno┼Ť─ç┬áw lokalnym stowarzyszeniu czy zwi─ůzku zawodowym ÔÇô czyli to wszystko, czego w Polsce bardzo brakuje, a co na d┼éu┼╝sz─ů met─Ö jest katalizatorem kolejnych zmian spo┼éecznych.

Ksi─ů┼╝ka czeka na polskiego wydawc─Ö, a inicjatywa na rzecz 7-godzinnego dnia pracy na wasze podpisy.

bell hooks ÔÇô Gotowi na zmian─Ö, Wydawnictwo Krytyki Politycznej

Po niemal dwudziestu latach, ale jest ÔÇô najlepsza z wydanych w Polsce ksi─ů┼╝ek o m─Ösko┼Ťci, feminizmie, normach p┼éciowych i ich konsekwencjach spo┼éecznych. Szkoda, ┼╝e nie wysz┼éa wcze┼Ťniej, bo prawdopodobnie ca┼éa wzburzona dyskusja wok├│┼é inceli, kt├│ra przetoczy┼éa si─Ö przez polsk─ů lewic─Ö, wygl─ůda┼éaby nieco inaczej.

A to dlatego, ┼╝e ta debata jest niemal tak stara, jak ruch feministyczny ÔÇô i dotyczy tego, jakie miejsce w tym ruchu powinni zajmowa─ç m─Ö┼╝czy┼║ni. Jedna strona zwraca uwag─Ö na to, ┼╝e m─Ö┼╝czy┼║ni s─ů odpowiedzialni za przewa┼╝aj─ůc─ů cz─Ö┼Ť─ç przemocy w spo┼éecze┼ästwie, w tym przemocy wobec kobiet, dlatego te┼╝ ruch musi sytuowa─ç si─Ö w kontrze do nich, bo celem jest walka o prawa i dobro kobiet. Druga strona wskazuje, ┼╝e m─Ö┼╝czy┼║ni te┼╝ s─ů ofiarami norm p┼éciowych i patriarchatu, a sk┼éonno┼Ť─ç do przemocy jest zapisana nie w kodzie genetycznym, a spo┼éecznym ÔÇô kt├│ry razem musimy zmieni─ç.

Obie strony maj─ů racj─Ö, ma┼éo kto potrafi jednak tak sprawnie i m─ůdrze jak bell hooks analizowa─ç i rozpl─ůtywa─ç p─Ötle, jakimi patriarchat wi─ů┼╝e spo┼éecze┼ästwo. Si─Ögaj─ůc po przyk┼éady z w┼éasnego ┼╝ycia i kultury popularnej, hooks pokazuje szereg mechanizm├│w, za pomoc─ů kt├│rych m─Ö┼╝czy┼║ni s─ů wychowywani i formatowani do krzywdzenia siebie samych i ludzi wok├│┼é.

ÔÇ×Gotowi na zmian─ÖÔÇŁ ociera si─Ö nieraz stylem o poradniki psychologiczne, ale nie popada w bana┼é. I wykazuje, ┼╝e ÔÇ×┼╝eby m─Ö┼╝czy┼║ni mogli osi─ůgn─ů─ç zbiorowe wyzwolenie, musimy po┼éo┼╝y─ç kres patriarchatowi. Tylko w tej formie mo┼╝emy przezwyci─Ö┼╝y─ç kryzys m─Ösko┼Ťci, kt├│rego do┼Ťwiadcza wi─Ökszo┼Ť─ç z nichÔÇŁ.

Czego sobie i wam ┼╝ycz─Ö.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś