Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Cho─çby Dla Siebie I Innych

Promocja wolontariatu ma na celu przekonanie do d┼éugoterminowej pracy przy formalnych instytucjach. Warto jednak pami─Öta─ç, ┼╝e nie ka┼╝dy musi by─ç cz┼éonkiem NGO-su czy wolontariuszem przy PCK.

Ilustr.: Tomek Kaczor


 
Wolontariat. Wydawa┼éoby si─Ö, ┼╝e nie ma bardziej chlubnej i niewzbudzaj─ůcej spor├│w idei. Ka┼╝dy wie, ┼╝e ÔÇ×dobrowolna, bezp┼éatna, ┼Ťwiadoma praca na rzecz innych lub ca┼éego spo┼éecze┼ästwa, wykraczaj─ůca poza zwi─ůzki rodzinno-kole┼╝e┼äsko-przyjacielskieÔÇŁ (definicja wolontariatu cytowana za Wikipedi─ů) jest szlachetna, a niekt├│rzy m├│wi─ů nawet, ┼╝e warto┼Ťciowa dla osoby, kt├│ra si─Ö jej podejmuje. Nie┼Ťmia┼éo przekonuj─ů o tym inicjatywy takie jak obchody Europejskiego Roku Wolontariatu 2011 (ale kto o tym s┼éysza┼é?) lub liczne, acz ma┼éo g┼éo┼Ťne, akcje maj─ůce na celu promowanie aktywno┼Ťci obywatelskiej. Co wi─Öc stoi na przeszkodzie w dzia┼éaniu 64% doros┼éych Polak├│w, kt├│rzy nie deklaruj─ů zaanga┼╝owania ani w organizacje obywatelskie, ani poza nimi (badania CBOS przeprowadzone w 2010 roku)? Warto zada─ç sobie te┼╝ przekorne pytanie, czy ich zaanga┼╝owanie jest w og├│le konieczne i je┼Ťli tak, to w jakiej formie.
Jak─ůkolwiek debat─Ö o wolontariacie nale┼╝a┼éoby chyba rozpocz─ů─ç od pytania, jakie aktywno┼Ťci obejmuje to poj─Öcie. Przeci─Ötny cz┼éowiek z has┼éem ÔÇ×wolontariatÔÇŁ skojarzy dzia┼éalno┼Ť─ç charytatywn─ů, zbi├│rki pieni─Ö┼╝ne, pomoc ubogim. Ale skoro pod definicj─ů kryj─Ö si─Ö po prostu bezinteresowna, ┼Ťwiadoma praca na rzecz innych, to czy pomoc rodzic├│w przy organizacji studni├│wki w szkole nie jest wolontariatem? W tym momencie nale┼╝a┼éoby u┼Ťwiadomi─ç sobie, ┼╝e wolontariuszem jest nie tylko osoba z puszk─ů WO┼ÜP-u rozdaj─ůca czerwone serduszka, ale w┼éa┼Ťciwie ka┼╝dy w kt├│rym┼Ť momencie swojego ┼╝ycia. Oczywi┼Ťcie nale┼╝y rozr├│┼╝ni─ç dzia┼éalno┼Ť─ç przy konkretnej organizacji od prywatnej pomocy oraz zaanga┼╝owanie trwa┼ée od tego jednorazowego. Mo┼╝na domniemywa─ç, ┼╝e promocja wolontariatu ma na celu przekonanie do pracy przy formalnych instytucjach i raczej na d┼éu┼╝szy czas. Nikt nie przeczy, ┼╝e takie zaanga┼╝owanie jest potrzebne, a tak┼╝e niezwykle rozwijaj─ůce, ale warto pami─Öta─ç, ┼╝e nie ka┼╝dy musi by─ç cz┼éonkiem NGO-su czy wolontariuszem przy PCK.
 

Dzia┼éanie a robienie

Narzekamy na niskie zaanga┼╝owanie spo┼éeczne. Podczas debaty ÔÇ×Miejscy herosi czy darmowa si┼éa robocza, czyli o wolontariacie miejskimÔÇŁ zorganizowanej przez Pracowni─Ö Bada┼ä i Innowacji Spo┼éecznych ÔÇ×StoczniaÔÇŁ por├│wnywano wyniki sonda┼╝y dotycz─ůcych Polak├│w i tych m├│wi─ůcych o dzia┼éalno┼Ťci na Zachodzie. Nietrudno domy┼Ťli─ç si─Ö, jak s┼éabo w badaniach tych wypadamy. Jednak, czy aby na pewno problemem jest tylko nasza bierno┼Ť─ç? A mo┼╝e chodzi tu w┼éa┼Ťnie o to, co rozumie si─Ö pod poj─Öciami takimi jak wolontariat czy praca spo┼éeczna? W debacie ÔÇ×M┼éodzie┼╝ w dzia┼éaniuÔÇŁ zorganizowanej przez Kancelari─Ö Prezydenta uczestniczyli liceali┼Ťci, dzia┼éacze – nale┼╝─ůcy do organizacji pozarz─ůdowych, udzielaj─ůcy si─Ö w M┼éodzie┼╝owych Radach Miast, b─Öd─ůcy cz┼éonkami ZHP czy KIK-u (jak autorka artyku┼éu). Na pr├│┼╝no by┼éo szuka─ç w┼Ťr├│d panelist├│w os├│b, kt├│re po prostu robi─ů zakupy starszej s─ůsiadce czy po lekcjach pomagaj─ů kolegom w nauce. Os├│b, kt├│re robi─ů co┼Ť konkretnego motywowane dobrowoln─ů ch─Öci─ů rozwi─ůzania problem├│w, kt├│re widz─ů wok├│┼é siebie. M├│wiono du┼╝o o warto┼Ťci dzia┼éania, ale niewiele o tym, na czym powinno ono dok┼éadnie polega─ç. Podobna sytuacja ma miejsce, gdy pojawia si─Ö temat wolontariatu miejskiego. Dopiero pod koniec debaty Stoczni, dr hab. Anna Giza-Poleszczuk zda┼éa sobie spraw─Ö, ┼╝e m├│wi─ůc o wolontariacie miejskim tak naprawd─Ö nie wie, o jakie dzia┼éania chodzi. Problem polega wi─Öc chyba na tym, ┼╝e zapomnieli┼Ťmy, i┼╝ dzia┼éanie samo w sobie ma jednak du┼╝o mniejsz─ů warto┼Ť─ç ni┼╝ robienie CZEGO┼Ü. Chocia┼╝by zasianie trawnika, opieka nad bezdomnymi zwierz─Ötami czy zorganizowanie szkolnego festiwalu. I warto┼Ť─ç ta nie spada, nawet je┼Ťli sami nie okre┼Ťlamy si─Ö jako wolontariusze, a inni widz─ů nasz─ů dzia┼éalno┼Ť─ç jako co┼Ť zupe┼énie normalnego.
 

Dla w┼éasnej przysz┼éo┼Ťci

Rafa┼é Flis, koordynator projektu stypendium ÔÇ×Cho─çby Dla W┼éasnej Przysz┼éo┼ŤciÔÇŁ, przekonywa┼é na debacie Stoczni, jak wa┼╝ne w promowaniu wolontariatu jest u┼Ťwiadomienie potencjalnych wolontariuszy, jakie korzy┼Ťci wi─ů┼╝─ů si─Ö z podj─Öciem tego typu dzia┼éalno┼Ťci. Przede wszystkim wpis do CV, kt├│ry pomo┼╝e w otwieraniu drzwi do przysz┼éej kariery. Z tego, co mo┼╝na by┼éo zrozumie─ç z jego s┼é├│w, wynika, ┼╝e w┼éa┼Ťciwie niewa┼╝ne, jak wykorzystamy stypendium oferowane przez CHDWP, wa┼╝ne, ┼╝eby zacz─ů─ç DZIA┼üA─ć, nawet je┼Ťli, jak m├│wi nazwa stypendium, b─Ödzie to cho─çby, a nawet wy┼é─ůcznie dla w┼éasnej przysz┼éo┼Ťci. Mo┼╝na polemizowa─ç, czy ta droga jest s┼éuszna. Jest minimalna szansa, ┼╝e osoba pragn─ůca zdoby─ç jak┼╝e cenny wpis do CV, po zg┼éoszeniu si─Ö do CHDWP odkryje w sobie powo┼éanie spo┼éecznika. Mo┼╝liwe. Ale jedno jest pewne – kierowanie si─Ö przy podejmowaniu aktywno┼Ťci spo┼éecznej w┼éasnym zyskiem (w tym przypadku niematerialnym) ci─Ö┼╝ko nazwa─ç wolontariatem.
 

Wolontariusz, czyli frajer

Tw├│rcy CHDWP, zwi─ůzani z organizacj─ů Polska M┼éodych, unikaj─ů nazywania swojego projektu wolontariatem. Nie ma to jednak nic wsp├│lnego z dostrze┼╝eniem sprzeczno┼Ťci mi─Ödzy obiema ideami. Jak m├│wi Flis, ÔÇ×nie podejmuj─ů si─Ö trudnego zadania, jakim jest odczarowanie s┼éowa wolontariatÔÇŁ. Maj─ůc ┼Ťwiadomo┼Ť─ç o kr─ů┼╝─ůcym stereotypie wolontariatu jako pracy za darmo, a wolontariusza jako, kolokwialnie m├│wi─ůc, frajera, nie chc─ů, ┼╝eby ich pomys┼é by┼é z tym kojarzony. To tendencja, kt├│r─ů dostrzec mo┼╝na w┼Ťr├│d wielu dzia┼éaczy organizacji non profit, kt├│rzy bardzo ┼Ťwiadomie dobieraj─ů s┼éowa przy okre┼Ťlaniu swojej dzia┼éalno┼Ťci. Nic w tym dziwnego, przecie┼╝ o ile lepiej brzmi ÔÇ×realizacja lokalnego projektu spo┼éecznegoÔÇŁ (jak przeczyta─ç mo┼╝na na stronie CHDWP), ni┼╝ np. ÔÇ×organizacja konkursu plastycznego dla dzieci z podw├│rkaÔÇŁ. Tu tak┼╝e unika si─Ö m├│wienia, co kryje si─Ö pod DZIA┼üANIEM. Mo┼╝e tak┼╝e dlatego, ┼╝e czar troch─Ö pryska, je┼Ťli okazuje si─Ö, ┼╝e m┼éody stypendysta, realizator w┼éasnego projektu spo┼éecznego zajmuje si─Ö tak prozaiczn─ů czynno┼Ťci─ů, jak sadzenie kwiat├│w i posianie trawy w ogr├│dku na podw├│rku w┼éasnej kamienicy.
Wolontariat. To oczywi┼Ťcie bardzo chlubna idea, bardzo dobrze, ┼╝e coraz cz─Ö┼Ťciej dostrzega si─Ö jej istot─Ö. Ale nie warto dzia┼éa─ç dla samego dzia┼éania, nie warto te┼╝ chyba wy┼é─ůcznie z uwagi na w┼éasn─ů przysz┼éo┼Ť─ç czy z powodu pewnego trendu. Lepiej raczej, widz─ůc problem, nieudogodnienie lub nieatrakcyjno┼Ť─ç, po prostu wzi─ů─ç sprawy w swoje r─Öce i co┼Ť z tym zrobi─ç. Nie trzeba wtedy w og├│le u┼╝ywa─ç s┼éowa ÔÇ×wolontariatÔÇŁ ani okre┼Ťla─ç si─Ö ÔÇ×dzia┼éaczem spo┼éecznymÔÇŁ, ┼╝eby efekty by┼éy widoczne i docenione przez innych. Bo wolontariat jest przecie┼╝ ┼Ťrodkiem do osi─ůgni─Öcia jakich┼Ť cel├│w, a nie celem samym w sobie.
 

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś