Internetowy magazyn katolewicy spo┼éecznej. Piszemy o ┼Ťwiecie, czerpi─ůc inspiracje z nauki spo┼éecznej Ko┼Ťcio┼éa

Bohaterowie tacy jak my

Z tymi ch┼éopami i udzielanym przez nich wsparciem r├│┼╝nie bywa┼éo. Nie chodzi nawet o to, ┼╝e cz─Östo pojawienie si─Ö ÔÇ×grup takich jak naszaÔÇŁ oznacza┼éo dla nich g┼é├│wnie k┼éopoty. Wielu z nich mia┼éo problem, by p┼éynnie i bez akcentu wykrzykn─ů─ç has┼éo ÔÇ×wolna PolskaÔÇŁ, kt├│re jako jedyne dawa┼éo gwarancj─Ö, ┼╝e le┼Ťni nie otworz─ů ognia.

ilustr.: Dominika Hoyle

ilustr.: Dominika Hoyle


To by┼é zwyk┼éy dzie┼ä na wilczym szlaku: wykradali┼Ťmy krucyfiksy z ubeckich biurek, poratowali┼Ťmy le┼Ťnych ch┼éopc├│w zdobyt─ů przez nas amunicj─ů. Na koniec uda┼éo si─Ö wyci─ůgn─ů─ç jednego z naszych z ubeckiego wi─Özienia. Dzia┼éali┼Ťmy jak jeden organizm ÔÇô rami─Ö w rami─Ö, dla tego samego celu. Gdyby nie wczesna pora i wiek towarzyszek broni, to by─ç mo┼╝e ca┼éa przygoda sko┼äczy┼éaby si─Ö wok├│┼é wetera┼äskiego stolika w kt├│rej┼Ť z modnych knajp przy Oleandr├│w.
– W takiej izbie jak ta zamieszkana przez Marcina toczy┼éo si─Ö ┼╝ycie ch┼éop├│w w drugiej po┼éowie lat 40.┬áÔÇô opowiada pracownik IPN, kt├│ry przez ca┼éy czas naszego pobytu w Escape Roomie czuwa┼é przy monitorach, ┼Ťledz─ůc nasze post─Öpy w rozwi─ůzywaniu zagadek. Teraz, po zako┼äczeniu rozgrywki, komentuje poszczeg├│lne smaczki. Stoimy w ┼Ťrodku ch┼éopskiej chaty, w kt├│rej dopiero co odwiesili┼Ťmy na miejsce ┼Ťwi─Öte obrazki zarekwirowane przez ubecj─Ö podczas brutalnej rewizji. Marcin by┼é g┼éosem z offu, a jednocze┼Ťnie kuk┼é─ů na zydelku. By trafi─ç do lasu, trzeba by┼éo zdoby─ç jego zaufanie. ÔÇô Wielu takich Marcin├│w nara┼╝a┼éo ┼╝ycie i pomaga┼éo grupom takim jak wasza ÔÇô dodaje pracownik, zanim zmieni temat na autentyczne elementy wystroju wn─Ötrza Escape Roomu.
Z tymi ch┼éopami i udzielanym przez nich wsparciem r├│┼╝nie bywa┼éo i trudno pozby─ç si─Ö tej my┼Ťli nawet wobec obstukiwania drzwi z aresztu ┼Ťledczego w Pu┼étusku. Nie chodzi nawet o to, ┼╝e cz─Östo pojawienie si─Ö ÔÇ×grup takich jak naszaÔÇŁ oznacza┼éo dla nich g┼é├│wnie k┼éopoty. Wielu z nich mia┼éo problem, by p┼éynnie i bez akcentu wykrzykn─ů─ç has┼éo ÔÇ×wolna PolskaÔÇŁ, kt├│re jako jedyne dawa┼éo gwarancj─Ö, ┼╝e le┼Ťni nie otworz─ů ognia (czego ÔÇô r├│wnie┼╝ z offu┬áÔÇô dowiedzieli┼Ťmy, gdy Marcin da┼é si─Ö przekona─ç i znanymi tylko sobie drogami poprowadzi┼é do obozowiska, zaaran┼╝owanego w trzecim pomieszczeniu). A je┼Ťli nawet na jednym oddechu wykrzykiwali tajemne has┼éa i bez podejrzenia o sprzyjanie czerwonym przechodzili weryfikacj─Ö, to udzielane przez nich wsparcie nie raz bli┼╝sze by┼éo przymusowym rekwizycjom.
W─ůtpliwo┼Ťci na tym polu nie s─ů jednak niczym zaskakuj─ůcym. Wiadomo nie od dzi┼Ť, ┼╝e IPN ma swoj─ů wersj─Ö Frontu Jedno┼Ťci Narodowej, w kt├│rej przoduj─ůce grupy le┼Ťnych ch┼éopc├│w wyra┼╝aj─ů najpe┼éniej potrzeby i marzenia niezliczonej rzeszy tych, kt├│rzy jednak zostali w domu. Naiwno┼Ťci─ů na miar─Ö wieszania obok siebie portret├│w Bieruta i Gomu┼éki w ubeckiej katowni ko┼äca lat 40. by┼éoby oczekiwanie, ┼╝e nagle obok neguj─ůcych totalnie nowy ustr├│j do g┼éosu dopuszczeni zostan─ů sceptycy, emigranci wewn─Ötrzni, odbudowuj─ůcy Warszaw─Ö, zwolennicy reformy rolnej czy obawiaj─ůcy si─Ö wci─ůgni─Öcia na list─Ö ÔÇ×zdrajc├│w naroduÔÇŁ.
ÔÇô┬áZa tymi pancernymi drzwiami z Pu┼étuska wi─Özieni byli bohaterowie. Warty by┼éy szczelne, ale dochodzi┼éo do uwolnie┼ä, tak jak wam uda┼éo si─Ö uwolni─ç wi─Ö┼║nia ÔÇô kontynuuje pracownik IPN, po raz drugi w ci─ůgu pi─Öciu minut zwracaj─ůc si─Ö do nas ÔÇô pi─Öciu gimnazjalistek w towarzystwie sp┼éoszonego antytalentu RPG ÔÇô w formie wskazuj─ůcej, ┼╝e mimo zapalenia ┼Ťwiate┼é nie rozstali┼Ťmy si─Ö jeszcze z naszymi wykl─Ötymi to┼╝samo┼Ťciami.
Edukacja w Escape Roomie polega na wcieleniu si─Ö w stawianych na piedestale bohater├│w. Trzeba pozna─ç uwarunkowania, w kt├│rych funkcjonowali, rozpozna─ç zagro┼╝enia, przyjrze─ç si─Ö celom. Ale to wszystko dora┼║nie, ze ┼Ťwiadomym pomini─Öciem luksusu, ale i wyzwania, jakim jest siedemdziesi─ůt lat dystansu i mo┼╝liwo┼Ť─ç przyjrzenia si─Ö zjawisku w ca┼éej jego z┼éo┼╝ono┼Ťci. Prawdziwym celem jest powr├│t do lasu, w kt├│rym rz─ůdz─ů emocje, dora┼║ne s─ůdy i pole widzenia ograniczone do najbli┼╝szej le┼Ťnej przecinki. By do tego dosz┼éo, uczestnik musi uwierzy─ç, ┼╝e udaje mu si─Ö wsp├│┼éodczuwa─ç sytuacj─Ö jednostki, znajduj─ůcej si─Ö w sercu gor─ůcych wydarze┼ä historycznych. Z tej perspektywy Escape Room przy Marsza┼ékowskiej jest kamieniem milowym na drodze, kt├│rej kierunek wyznaczy┼éy kana┼é w Muzeum Powstania Warszawskiego i moda na rekonstrukcje historyczne. W IPN-owskim pokoju zagadek niewinna, jak si─Ö okazuje, scenografia po┼é─ůczy┼éa si─Ö z odgrywaniem r├│l, daj─ůc uczestnikom najbardziej multisensoryczn─ů szans─Ö na wcielenie si─Ö w bohater├│w wydarze┼ä historycznych.
Problem jest tylko taki, ┼╝e jest to wcielenie fa┼észywe. Niezale┼╝nie od zakl─Ö─ç rzucanych przez obs┼éug─Ö i sugestywno┼Ťci rozgrywki, z Przystanku Historia trzeba b─Ödzie w ko┼äcu wyj┼Ť─ç, podobnie jak z roli wykl─Ötego. Zamiast przed dylematami podziemia niepodleg┼éo┼Ťciowego staniemy w├│wczas przed pytaniem, czy kontynuowa─ç mi┼éo rozpocz─Öte spotkanie ze znajomymi na placu Zbawiciela, czy na Oleandr├│w. I cho─ç marzeniem prawicowych wychowawc├│w jest zach─Öcenie do pozostania na wilczym szlaku, to uczciwo┼Ť─ç wymaga przyznania, ┼╝e wobec codziennych i od┼Ťwi─Ötnych dylemat├│w wykl─Ötych oddziela nas przepa┼Ť─ç. Odkrycie i docenienie tego dystansu jest pierwszym warunkiem stosownego upami─Ötnienia. Drugim jest przyznanie, ┼╝e miejsca, w kt├│rym znale┼║li si─Ö wykl─Öci po zako┼äczeniu wojny, nie da si─Ö zrozumie─ç za spraw─ů emocji zwi─ůzanych z pospiesznym ustawianiem kodu k┼é├│dki w dat─Ö urodzin Stalina. Trzeba jeszcze wiedzie─ç, jak to si─Ö sta┼éo, ┼╝e ┼╝ycie gruzi┼äskiego komunisty splot┼éo si─Ö z losami ch┼éopc├│w z lasu.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste┼Ťmy magazynem i ┼Ťrodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo┼Ťci spo┼éecznej, biedzie, o wsp├│┼éczesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo┼éecze┼ästwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania ÔÇô mo┼╝esz nam w tym pom├│c!
Wybieram sam/a
Ko┼Ťci├│┼é i lewica si─Ö wykluczaj─ů?
Nie ÔÇô w Kontakcie ┼é─ůczymy lewicow─ů wra┼╝liwo┼Ť─ç z katolick─ů nauk─ů spo┼éeczn─ů.

I u┼╝ywamy plik├│w cookies. Dowiedz si─Ö wi─Öcej: Polityka prywatno┼Ťci. zamknij ├Ś