magazyn lewicy katolickiej

Aborcja jest z艂em. I co dalej?

Wyb贸r, do kt贸rego si臋 odnosimy, rozgrywa si臋 w sytuacji tragicznego konfliktu. Zapominanie o tym to 藕r贸d艂o patologizacji dyskusji, w kt贸rej cz臋sto profanuje si臋 艣wi臋to艣膰 ludzkiego cierpienia.
Aborcja jest z艂em. I co dalej?
ilustr.: Agnieszka Wi艣niewska

W dyskusji na temat aborcji jest co najmniej rozczarowuj膮ce, 偶e po obu stronach barykady s艂ycha膰 g艂贸wnie tych, kt贸rzy stracili z pola widzenia najistotniejsze 鈥 jak s膮dz臋 鈥 fakty.

Prawo a heroizm

Pierwszy jest taki, 偶e to, czy aborcja jest z艂em, nie stanowi problemu etycznego. Bo jest. Niezale偶nie od tego, czy uznajemy, 偶e przed narodzinami cz艂owiek ma status osoby, nie m贸wimy o zabiegu kosmetycznym. Kiedy si臋 jej dokonuje, to jest ju偶 efekt z艂a, kt贸re zaistnia艂o wcze艣niej 鈥 gwa艂tu, odrzucenia przez spo艂ecze艅stwo, zagro偶enia 偶ycia, ewentualnie w艂asnej niedojrza艂o艣ci. Aborcja sama w sobie potrafi powodowa膰 traum臋 i wi膮偶e si臋 ze zniszczeniem istnienia, kt贸re przecie偶鈥 w ten czy inny spos贸b, potencjalny czy aktualny鈥 jest istnieniem ludzkim. M贸wi nam o tym biologia, nie Ko艣ci贸艂 katolicki. Problemem etycznym jest to, czy i pod jakimi warunkami wolno dokona膰 tego dramatycznego aktu. Przyjmowanie retoryki 鈥瀖oje cia艂o, m贸j wyb贸r鈥, 鈥瀗ie chcesz aborcji, to jej sobie nie r贸b鈥 to obelga dla kobiet, kt贸re musia艂y ud藕wign膮膰 realny ci臋偶ar tej decyzji moralnej. To nie jest kwestia wyboru rozumianego jako swobodna decyzja. M贸wienie o aborcji w ten spos贸b na starcie ustawia dyskusj臋 na z艂ych torach. 鈥濿yb贸r鈥, do kt贸rego si臋 odnosimy, rozgrywa si臋 w sytuacji tragicznego konfliktu. Zapominanie o tym jest 藕r贸d艂em patologizacji dyskusji, w kt贸rej cz臋sto profanuje si臋 艣wi臋to艣膰 ludzkiego cierpienia.

Mo偶na, oczywi艣cie, wskaza膰 przypadki, w kt贸rych aborcja jest z艂em dokonanym bez najwy偶szej konieczno艣ci i z premedytacj膮. Nie jestem przekonany, czy broni膮cych takich post臋pk贸w libertarian mo偶na traktowa膰 zupe艂nie powa偶nie. Wierz臋, 偶e istnieje pewien stopie艅 intensyfikacji niesmacznych i nieistotnych dla prawdziwego dramatu opinii, kt贸ry sprawia, 偶e ich reprezentanci zas艂uguj膮 na wy艂膮czenie z debaty; jednych one rozjuszaj膮, drugich kompromituj膮, a wszystkich odwodz膮 od meritum. Problem w tym, 偶e uczestnicy Czarnego Protestu podnosz膮 raczej te argumenty, na kt贸re zwolennicy bezwzgl臋dnego zakazu aborcji nie mog膮 pozostawa膰 g艂usi. Cho膰by na 鈥 jaskrawy przecie偶 鈥 problem wyra偶ony w pytaniu o to, jak prawo mo偶e zmusza膰 kobiety do heroizmu. Wybiegi s膮 dwa: twierdzi si臋 albo, 偶e to nie heroizm, bo tak si臋 po prostu robi膰 powinno (co zr贸wnuje bohaterskie macierzy艅stwo, przyczyn臋 kanonizacji cho膰by Gianny Beretty Molli, z 鈥瀊rakiem znamion pope艂nienia przest臋pstwa鈥), albo m贸wi si臋 鈥瀗o c贸偶, trudno, to wielka tragedia, dramatyczny wypadek losowy, musimy si臋 z tym pogodzi膰鈥.

呕adne z tych uzasadnie艅 nie mo偶e by膰 i nie b臋dzie traktowane powa偶nie, dop贸ki argumenty strony przeciwnej nie spotkaj膮 si臋 ze zrozumieniem i odpowiedzi膮, poniewa偶 鈥 zmierzmy si臋 z tym 鈥撀爓膮tpliwo艣ci s膮 zasadne. Nie wydaje si臋 przekonuj膮ca tak偶e argumentacja, wedle kt贸rej nale偶y post factum rozdzieli膰 porz膮dek prawny (realizacj臋 prawnego obowi膮zku) i moralny (heroizm, kt贸ry rozpatrujemy niejako 鈥瀘bok鈥 przepis贸w prawnych, istniej膮cych swoj膮 drog膮). Nie mo偶na stanowi膰 prawa ze wzgl臋du na nakazy moralne, a potem pozbywa膰 si臋 tej konsekwencji przy ocenie czyn贸w. Jestem przekonany, 偶e obrona zakazu aborcji nie musi by膰 konfesyjna, ale statystycznie w wielkiej mierze jest, bo cz臋艣膰 przedstawicieli tego stanowiska 鈥瀗ie odrabia pracy domowej鈥 i nie wychodzi poza aksjomat.

Gdzie ci m臋偶czy藕ni?

Spraw膮 na tyle delikatn膮 i kontrowersyjn膮, 偶e niemal pomijan膮 w debacie, jest miejsce m臋偶czyzn w ca艂ym problemie. Nikt rozs膮dny, oczywi艣cie, nie b臋dzie dyskutowa艂 z faktem, 偶e to kobieta znosi trudy ci膮偶y i porodu. Kiedy m臋偶czyzna zawodzi, to ona zostaje sama i musi walczy膰 o siebie i o swoje dziecko. To tak偶e jej zdrowie i 偶ycie spoczywa na szali w razie komplikacji. Mam jednak poczucie, 偶e fakt ten zosta艂 doskonale politycznie zagospodarowany. Abstrahuj臋 teraz od wspomnianych wy偶ej sytuacji granicznych, odnosz膮c si臋 do dalszych konsekwencji pewnego typu retoryki, jednak uczynienie z problemu aborcji przedmiotu solidaryzacji kobiet przeciwko opresji m臋偶czyzn jest rozrysowaniem linii granicznej pomi臋dzy nimi a ojcami dzieci.

Wiem, jak niepopularny jest to pogl膮d, jednak o艣miel臋 si臋 go wyrazi膰: ojcowie 鈥 i m臋偶czy藕ni w og贸le 鈥 s膮 zar贸wno oskar偶ani o brak aktywno艣ci, jak i wy艣miewani, gdy zajmuj膮 g艂os 鈥瀢 kobiecej sprawie鈥. Oczekuje si臋 ich udzia艂u i zarazem knebluje im usta. W liberalnym 鈥瀖y body, my choice鈥 ojciec nie jest brany pod uwag臋, chyba 偶e jako figura nieobecna lub uleg艂a. Na pewno jednak nie jako kto艣, kto pozostaje do dziecka w najbli偶szej z mo偶liwych relacji, relacji rodzicielstwa. Odnosz臋 wra偶enie, 偶e nap臋dza si臋 w ten spos贸b ruch b艂臋dnego ko艂a. Tak zwana wolno艣膰 wyboru i bezradno艣膰 wobec braku ratunku s膮 dwiema stronami tej samej monety, kt贸r膮 dowolnie si臋 偶ongluje. Niestety: bywa, 偶e cynicznie.

***

Efekt ca艂ego zamieszania? Stronnictwo 鈥瀙ro-life鈥 widzi w uczestnikach Czarnego Protestu ludzi, kt贸rzy traktuj膮 aborcj臋 jako 艣rodek antykoncepcyjny, a 鈥瀙ro-choice鈥濃 w przeciwnikach aborcji fanatycznych katolik贸w, kt贸rym Prawo i Sprawiedliwo艣膰 zrobi艂o pranie m贸zgu. Ani jedno, ani drugie 鈥撀爅ak mniemam 鈥撀爊ie jest prawd膮. Racjonalna dyskusja nie jest zagro偶eniem ani dla prawdy, ani dla dobra. Niewykluczone, 偶e rozwi膮zanie prawne mo偶e pochodzi膰 tylko od si艂y politycznej. Jestem jednak przekonany, 偶e nastr贸j wojny plemiennej nie s艂u偶y nikomu. Je艣li dyskutujemy o sprawie najwa偶niejszej, jak膮 jest ludzkie 偶ycie, i chcemy zaj膮膰 stanowisko moralne, celowe zamykanie oczu na ogromne zniuansowanie problemu jest z艂em. Jeste艣my odpowiedzialni nie tylko za czyny, ale i pogl膮dy, kt贸re g艂osimy, wi臋c le偶y w naszym najlepszym interesie, by poddawa膰 je nieustannym pr贸bom. Trudno jednak us艂ysze膰, co ma do powiedzenia druga strona, kiedy samemu ci膮gle si臋 krzyczy.

Potrzebujemy Twojego wsparcia
Jeste艣my magazynem i 艣rodowiskiem lewicy katolickiej. Piszemy o wykluczeniu, sprawiedliwo艣ci spo艂ecznej, biedzie, o wsp贸艂czesnych zjawiskach w kulturze, polityce i spo艂ecze艅stwie. Potrzebujemy stabilnego finansowania 鈥 mo偶esz nam w tym pom贸c!
Wybieram sam/a
Ko艣ci贸艂 i lewica si臋 wykluczaj膮?
Nie 鈥 w Kontakcie 艂膮czymy lewicow膮 wra偶liwo艣膰 z katolick膮 nauk膮 spo艂eczn膮.

I u偶ywamy plik贸w cookies. Dowiedz si臋 wi臋cej: Polityka prywatno艣ci. zamknij